Bị cáo Nguyễn Thị Toàn trước vành móng ngựa
Vay cá nhân nhưng “đổ” cho Cty phải trả
Trước hết, cần nhắc lại quá trình làm ăn giữa bị cáo Toàn và ông Đặng Lê Hoa với điểm “mốc” là thời điểm bị cáo Toàn tiến hành các thủ tục mua lại Cty CPKK Hưng Yên. Đến thời điểm này, Cty CP KK Hưng Yên còn nợ ông Đặng Lê Hoa hơn 35 tỷ đồng. Số tiền này, theo hợp đồng mua lại nhà máy, bị cáo Toàn phải có trách nhiệm thanh toán. Điều này được thể hiện rõ trong Biên bản bàn giao công nợ giữa chủ cũ và chủ mới ngày 6/4/2007. Sau đó, các bên đã thực hiện cam kết. Theo “Bảng thống kê chi tiết bán hàng” do Cty CPKK Hưng Yên lập thì sau khi thực hiện xong 10 hợp đồng kinh tế vào ngày 13/1/2008, bên mua là Cty TNHH cán thép Tam Điệp còn nợ bên bán hơn 26 tỷ đồng. Đây là số tiền đã được thống nhất trả nợ cũ trước ngày 1/4/2007 theo các phụ lục hợp đồng.
Đến đầu năm 2008, bị cáo Toàn, dựa trên sự tin tưởng và danh nghĩa cá nhân đã vay tín chấp ông Đặng Lê Hoa số tiền hơn 18,9 tỷ đồng, hai bên tự thỏa thuận lãi suất là 1%/tháng (theo lãi suất ngân hàng). Ông Hoa và Toàn thống nhất (bằng văn bản) sẽ gộp số tiền này cộng vào số tiền mà Cty CPKK Hưng Yên hiện còn nợ Trung tâm dịch vụ thương nghiệp xây lắp và Cty TNHH cán thép Tam Ðiệp lấy tròn số là 50 tỷ đồng. Ðến ngày 6/6/2008, Toàn đã thanh toán cho Trung tâm dịch vụ thương nghiệp và xây lắp 10 tỷ đồng tiền gốc và 3 tỷ đồng tiền lãi. Còn lại số tiền là 40 tỷ đồng tiền gốc, trong đó có khoản vay bằng tiền mặt 18,9 tỷ đồng, ông Hoa đã nhiều lần yêu cầu Toàn trả nợ theo cam kết nhưng đều bị Toàn khất lần không chịu trả.
Không thể cứ tiếp tục chờ đợi người không có ý định trả tiền, ngày 22/7/2008, ông Hoa đã có đơn khởi kiện ra TAND Tp. Thái Nguyên yêu cầu buộc Toàn trả số tiền 40 tỷ đồng còn nợ vì đã quá thời hạn phải thanh toán. Tuy nhiên, thay vì thỏa thuận việc trả nợ, Toàn “nại” ra lý do ông Hoa và Cty TNHH cán thép Tam Ðiệp còn nợ Cty CPKK Hưng Yên 2.947 tấn phôi thép, trị giá 26.685.248.640 đồng, đề nghị tòa cho bù trừ số tiền đã vay của ông Hoa hoặc ông Hoa phải trả lại Toàn số tiền phôi thép trên thì Toàn mới trả nợ số tiền đã vay của ông Hoa. Đáp lại, ông Hoa có văn bản gửi Toàn với nội dung đồng ý trong số tiền 40 tỷ đồng Toàn còn nợ được tách ra làm hai phần. Cụ thể: số tiền nợ cũ 21.004.708.763 đồng để lại cho TAND TP. Thái Nguyên xét xử theo quy định của pháp luật, còn số tiền vay hơn 18,9 tỷ đồng của cá nhân ông Hoa yêu cầu Toàn trả ngay vào ngày 30/11/2008 nhưng Toàn không chấp nhận.
Không thể đánh tráo khái niệm để trốn tội
Tại phiên tòa phúc thẩm ngày 24/5, đại diện VKSNDTC nêu quan điểm chưa đủ cơ sở kết tội bị cáo Nguyễn Thị Toàn, đề nghị hủy án bản án sơ thẩm còn các luật sư bào chữa cho bị cáo thì “cố” chứng minh rằng bị cáo không có sự gian dối, không chiếm đoạt tài sản…
Như vậy, đã có sự “đánh tráo khái niệm” giữa vay cá nhân và quan hệ kinh tế giữa các Cty. Mục đích là nhằm chối bỏ trách nhiệm trả nợ, đẩy sang vụ án dân sự, biến ông Hoa từ chỗ đưa hơn 18,9 tỷ đồng tiền mặt cho Toàn vay phải đi kiện tụng đòi Cty CPKK Hưng Yên! Ngay cả khi ông Hoa có công văn tách riêng số tiền cho Toàn vay hơn 18,9 tỷ đồng nhưng Toàn vẫn đưa ra các lý do để trối bỏ trách nhiệm trả nợ. Đó là việc đưa ra 2 “Biên bản làm việc” ghi ngày 6/4/2007 có 3 thành phần tham gia: Bên chủ nợ (Bên A) là Cty TNHH cán thép Tam Điệp do ông Đặng Lê Hoa làm đại diện; Bên nhận bàn giao (bên B) là HTX công nghiệp Toàn Diện do Nguyễn Thị Toàn làm đại diện, bên bàn giao (bên C) là Cty CPKK Hưng Yên do anh Lê Văn Dũng, anh Lê Văn Mạnh làm đại diện.
Hai Biên bản làm việc này có nội dung giống nhau nhưng Nguyễn Thị Toàn ghi thêm hai nội dung khác nhau: “Sau ngày 31/6/2008, ông Dũng không thực hiện cam kết cổ phần, cổ phiếu tôi có quyền dùng số phôi thép giao nhận sau ngày 6/4/2007 để bù trừ công nợ giữa tôi và ông Hoa tại mọi thời điểm”; “Tôi Nguyễn Thị Toàn đồng ý nhận số nợ trên với điều kiện tôi và ông Dũng thực hiện hợp đồng chuyển nhượng cổ phần cổ phiếu ký ngày 6/4/2007”.
Căn cứ vào lý do ghi thêm trong “Biên bản làm việc” ngày 6/4/2007 nêu trên, lấy lý do anh Lê Văn Dũng không thực hiện hợp đồng cổ phần cổ phiếu nên Toàn không nhận trả số tiền 35.876.657.500đ như đã thỏa thuận. Toàn yêu cầu đưa số phôi thép 2.947 tấn đã giao cho Cty TNHH cán thép Tam Điệp vào bù trừ công nợ hoặc ông Hoa thanh toán lại theo giá trị hiện tại thì Toàn sẽ trả số nợ vay của ông Hoa.
Tuy nhiên, kết quả điều tra cho thấy: Không có mối liên quan nào giữa số tiền nợ cũ của Cty CPKK Hưng Yên (Toàn nhận trả) với số tiền hơn 18,9 tỷ đồng tiền mặt Toàn vay của ông Hoa. Bởi lẽ, số tiền hơn 19 tỷ đồng Toàn nhận của ông Hoa diễn ra sau thời điểm Toàn nhận trả nợ cho Cty CPKK Hưng Yên những gần 1 năm!
Nếu sự thực ông Lê Văn Dũng không thực hiện cam kết cổ phần, cổ phiếu thì bị cáo có thể kiện ra tòa hoặc tố cáo với cơ quan công an chứ không thể coi đây là “lý do” để chối bỏ việc trả nợ ông Hoa. Sau khi bị bắt tạm giam một tháng, bị cáo "xin" được tại ngoại “khắc phục hậu quả "… nhưng thực tế từ khi được tại ngoại đến nay, vẫn không thực hiện việc trả nợ như lời cam kết. Điều đó thể hiện thái độ ngoan cố, coi thường pháp luật. Do đó, có đủ căn cứ truy tố Nguyễn Thị Toàn tội "Lạm dụng tín nhiệm chiếm đoạt tài sản" như bản án sơ thẩm đã tuyên, song với hình phạt 15 năm tù là quá nhẹ. Cần phải có một bản án với hình phạt nghiêm khắc dành cho bị cáo thì mới có tính răn đe, ngăn ngừa tội phạm “Lợi dụng tín nhiệm chiếm đoạt tài sản” đang có dấu hiệu gia tăng hiện nay.
Trí Vĩnh