Bão Harvey và hai câu hỏi đạo đức nghề

(CLO) Nói tới bão Harvey thì không thể nào quên được cơn bão Katrina năm và 2005, và kèm với đó là hai hình ảnh gây tranh cãi mà Associated Press cùng AFP đã đăng tải. 12 năm sau, báo giới lại mắc phải lỗi tương tự với Texas.

Hình ảnh năm 2005 đăng tải bởi AP và AFP trên Twitter gây tranh cãi

Năm 2005, cả hai tờ báo đều đăng tải hình ảnh người dân vượt quã lũ nước để tìm kiếm vật dụng, một bên là một người đàn ông da đen, phía còn lại là một cặp đôi da trắng. Người da đen được AP gọi là “trộm đồ”, còn cặp đôi da trắng lại được gọi là “tìm thấy đồ”.

Nhiều người đã lên tiếng chỉ trích những chú thích ảnh có phần dựa vào màu da và cái cách mà phóng viên lựa chọn ngôn từ để đánh giá hành động con người trong một thảm hoạ. Cả hai tổ chức đều giữ vững lập trường không thay đổi ngôn từ cửa mình, vì các nhiếp ảnh ra đã đưa ra các bình luận chi tiết về những gì mình nhìn thấy để bao biện cho quyết định của mình.

12 năm sau, Texas lại chịu thảm hoạ tương tự, và các phóng viên cũng vậy. Hôm thứ Ba vừa qua, Tom Llamas của ABC News đã đăng tải một dòng tweet rằng anh đã nhìn thấy hiện tượng “trộm đồ” tại một siêu thị ở Houston và đã báo cảnh sát. Sau hàng loạt chỉ trích của người dùng Twitter, Llamas đã xoá bức ảnh và cố gắng biện minh cho bản thân.

Hai đoạn tweet của Tom Llamas về bão Harvey

Cách nói rằng ăn trộm và các hành vi ngoài pháp luật khác đang lộng hành giữa một cuộc khủng hoảng nhân đạo là một lựa chọn không khôn ngoan. Dù cho những hành động trộm cắp và bạo lực có diễn ra trong các sự kiện như Katrina hay siêu bão Sandy, những tin đồn về một nhóm tội phạm giết người vô căn cứ đang lan truyền và khiến người dân New Orleans bất an tới tận ngày hôm nay. Một câu chuyện tương tự cũng đã xảy ra tại Houston, nơi nhận được hàng loạt các tin đồn vô căn cứ về việc xả súng vào các tàu cứu hộ. Không có bất kỳ tin đồn nào được kiểm chứng. Trong tình hình mà ít nhất 37 người đã thiệt mạng như hiện nay, các phóng viên nên làm những điều tốt hơn là khiến cảnh sát hướng “mũi dùi” về hướng người dân hay đăng tải những bài viết chỉ làm tình hình thêm phức tạp.

Về câu chuyện của phóng viên Rosa Flores của CNN, khi cô này bị một người dân lớn giọng quát mắng vì muốn phỏng vấn. “Các người chỉ biết ngồi đây và phỏng vấn những người đang trong thời kỳ khó khăn nhất. Đó không phải là điều khôn ngoan nhất để làm”, người phụ này này được nhận diện với tên gọi Danielle.

Cách hành xử của Danielle cũng có thể lý giải được. Sự hiếu kỳ của Flores với câu chuyện của Danielle cũng có thể lý giải được. Tất nhiên đưa tin về thiên tai là cực kỳ khó khăn và chẳng theo một kịch bản nào cả, nên đôi lúc cũng có chút ngại ngùng, đôi khi hơi xúc phạm. Các nàh báo tất nhiên cần cân nhắc ngôn từ, các câu hỏi để tránh kích động những người được phỏng vấn. Dù cho nhiều người có nói ra sao, thực chất Flores chỉ làm công việc của mình mà thôi, dù nó có bất tiện đến đâu.

 

Hoàng Việt (Theo CJR)