Độc đáo nghề điêu khắc than đá tại vùng đất mỏ Quảng Ninh

Chủ nhật, 25/04/2021 06:26 AM - 0 Trả lời

(CLO) Điêu khắc than đá mỹ nghệ là nghề chỉ có riêng ở Quảng Ninh, được truyền qua nhiều thế hệ, đến nay đã hơn 70 năm.

Phát huy và gìn giữ nghề chế tác hàng thủ công mỹ nghệ từ than đá không chỉ là là mong ước của riêng vợ chồng anh chị mà còn là của những người con đất mỏ, yêu cái đẹp và luôn khát khao được thổi hồn vào chất liệu đặc biệt của quê hương.

Đôi nét về nghề điêu khắc than đá

Tại con ngõ nhỏ ở phường Hồng Hà, TP. Hạ Long, tiếng mài đục than đá vẫn ngày nào cũng vang lên đều đặn. Vợ chồng anh Nguyễn Tuấn Quyết và chị Nguyễn Thị Thanh Bình là đời thứ 3 trong gia đình làm nghề điêu khắc than đá truyền thống tại TP Hạ Long. Xưởng của gia đình anh chị được đặt ngay cạnh căn nhà nhỏ với diện tích cả khu chỉ vỏn vẹn 30 m2.

doc dao nghe dieu khac than da tai vung dat mo quang ninh hinh 1

Tác phẩm điêu khắc "Hòn Trống-Mái"- một biểu tượng của Hạ Long được chế tác từ than đá.

Từ những hòn than xù xì, thô ráp, để làm ra một sản phẩm có hồn là cả một quá trình sáng tạo tỉ mỉ, khéo léo, làm thủ công gần như 100% của người thợ. Không giống như các sản phẩm mỹ nghệ khác, than đá có đặc tính cứng và giòn, nếu làm hỏng thì phải bỏ luôn.

doc dao nghe dieu khac than da tai vung dat mo quang ninh hinh 2

Điêu khắc trên than đá đòi hỏi người thợ phải rất khéo léo.

doc dao nghe dieu khac than da tai vung dat mo quang ninh hinh 3

Những tác phẩm được chế tác từ than đá rất tinh xảo và đặc trưng cho vùng than.

Những hòn than lớn mua về được đôi bàn tay khéo léo của người thợ cắt ra, đo đạc, mài giũa, trải qua nhiều công đoạn để cho ra sản phẩm hoàn thiện cuối cùng.

“Nghề này đòi hỏi sự tỉ mỉ với từng chi tiết và tính kiên trì với từng sản phẩm. Người có năng khiếu thì học nhanh hơn nhưng chúng tôi vẫn có thể đào tạo cho những người không có năng khiếu, đi lên từ con số 0. Chỉ cần yêu nghề thì đều có thể làm được”, anh Quyết chia sẻ.

Vợ chồng chị Bình chính là những người thợ điêu khắc than đá trẻ nhất và cũng là những người thợ cuối cùng vì các cụ lớn tuổi đều đã nghỉ hết, không mấy ai còn mặn mà với nghề. Giới trẻ thường không thích làm nghề này vì suốt ngày bao phủ trong bụi than nhem nhuốc. “Vợ chồng tôi quyết tâm theo nghề vì đây là nghề truyền thống, từ đời cha ông truyền lại. Thế nhưng, chúng tôi cố gắng lắm thì cũng chỉ làm thêm được 10 năm nữa rồi dừng lại”, giọng chị Bình trầm xuống.

doc dao nghe dieu khac than da tai vung dat mo quang ninh hinh 4

Họ phải rũa, mài từng chi tiết rất nhỏ.

Vợ chồng chị Bình chính là những người thợ điêu khắc than đá trẻ nhất và cũng là những người thợ cuối cùng vì các cụ lớn tuổi đều đã nghỉ hết, không mấy ai còn mặn mà với nghề. Giới trẻ thường không thích làm nghề này vì suốt ngày bao phủ trong bụi than nhem nhuốc.

“Vợ chồng tôi quyết tâm theo nghề vì đây là nghề truyền thống, từ đời cha ông truyền lại. Thế nhưng, chúng tôi cố gắng lắm thì cũng chỉ làm thêm được 10 năm nữa rồi dừng lại”, giọng chị Bình trầm xuống.

Nỗi lo nghề thất truyền

Theo lời anh Quyết, vợ chồng anh cũng đã từng vay vốn mở rộng sản xuất, dự định mở cửa hàng giới thiệu sản phẩm, giới thiệu kỹ thuật điêu khắc than đá cho du khách tham quan. Thế nhưng, do thiếu kinh nghiệm và thiếu vốn, dự án dang dở khiến gia đình lại càng khó khăn.

Anh Quyết chia sẻ: “Vợ chồng tôi cố gắng lắm thì cũng chỉ duy trì được khoảng chục năm nữa thôi. Nếu không có người nối nghiệp thì chắc nó sẽ dừng lại ở đây, sau này thứ còn lại chỉ là tàn dư. Chúng tôi luôn sẵn sàng truyền nghề cho những người tâm huyết vì đây là nghề truyền thống của gia đình, là nghề chỉ có ở Quảng Ninh, nếu mất đi thì thật sự đáng buồn”.

doc dao nghe dieu khac than da tai vung dat mo quang ninh hinh 5

Vợ chồng chị Bình, anh Quyết chính là những người thợ điêu khắc than đá trẻ nhất và cũng là những người thợ cuối cùng vì các cụ lớn tuổi đều đã nghỉ hết, không mấy ai còn mặn mà với nghề, còn giới trẻ thì không thích làm nghề này vì suốt ngày bao phủ trong bụi than nhem nhuốc. Họ luôn mong muốn tìm được những người trẻ yêu nghề để có thể truyền lại nghề này cho đời sau. Bao nhiêu năm mòn mỏi tìm kiếm, hỗ trợ tốt nhất có thể nhưng vẫn chưa có ai bám trụ với nghề.

doc dao nghe dieu khac than da tai vung dat mo quang ninh hinh 6

Những tác phẩm điêu khắc bằng than đá được đưa ra triển lãm.

Chị Bình kể: “Trước đây, vào những năm 70, Quảng Ninh có xưởng mỹ nghệ với các lớp đào tạo nghề thủ công mỹ nghệ, trong đó có điêu khắc than đá. Lúc đó bố chồng tôi là xưởng trưởng, đào tạo ra khoảng 20 người thợ lành nghề".

"Sau đó, xưởng bị giải thể, có khoảng 7 hộ gia đình tiếp tục theo nghề điêu khắc than đá rồi rơi rụng dần. Chúng tôi kêu gọi các bạn trẻ đến học nghề, không mất học phí, hỗ trợ thêm chỗ ăn ở và mỗi tháng 2 - 3 triệu đồng nhưng vẫn không tìm được người”, chị này nói.

Dù kêu gọi khắp nơi, mong muốn có người trẻ đến học nghề nhưng đến nay hai vợ chồng nghệ nhân điêu khắc than đá này vẫn chưa tìm được người nối nghiệp. Hai cô con gái của họ cũng quyết định không theo nghề. Có thể thấy, nghề “đặc sản” của mảnh đất Quảng Ninh này đang đứng trước nguy cơ thất truyền.

Đứng trước nguy cơ nghề điêu khắc than đá bị mai một, 2 vợ chồng vẫn từng ngày cố gắng tìm kiếm cơ hội, truyền lại nghề cho lớp trẻ. Họ quyết định tìm hướng đi mới, thông qua mạng xã hội, một mặt thúc đẩy mở rộng nguồn khách hàng, quảng bá sản phẩm tới đông đảo mọi người, mặt khác, đây cũng là cách để anh chị tìm kiếm những người trẻ yêu nghề, mong muốn học nghề.

Trước đây, Không chỉ khách nội địa mà nhiều đoàn khách nước ngoài từ Trung Quốc, Nhật Bản và các nước châu Âu cũng về đây vì yêu thích sản phẩm mỹ nghệ than đá. Các sản phẩm này trước bán khá chạy nhưng do ảnh hưởng của dịch Covid-19, không có khách du lịch nên chỉ sản xuất để cầm chừng.

Được biết, tháng 3 vừa qua, anh Quyết, chị Bình quyết định nộp hồ sơ tham gia chương trình Thương vụ bạc tỷ (Shark Tank) với hy vọng có thể thuyết phục các nhà đầu tư quyết  định đầu tư vào mô hình này. Cặp vợ chồng nghệ nhân này cho biết, đơn đăng ký của họ cuối tháng 11 đã nhận được phản hồi từ chương trình với yêu cầu gửi các thông liên quan.

  Bài và ảnh: Hoài Trang

                            

Tin mới

Xuân Hinh, Tự Long, Hòa Minzy góp mặt tại Lễ vinh danh văn hóa nghệ thuật Bắc Ninh

Xuân Hinh, Tự Long, Hòa Minzy góp mặt tại Lễ vinh danh văn hóa nghệ thuật Bắc Ninh

(CLO) Lễ trao Giải thưởng Văn học Nghệ thuật tỉnh Bắc Ninh lần thứ II năm 2025 vừa diễn ra trong không khí trang trọng và ấm áp, quy tụ nhiều gương mặt nổi bật của giới văn hóa, giải trí Việt Nam như nghệ sĩ Xuân Hinh, NSND Xuân Bắc, NSND Tự Long, ca sĩ Hòa Minzy, nhạc sĩ Tuấn Cry...

Đời sống văn hóa
Tài liệu mật CIA: Adolf Hitler đã trốn sang Nam Mỹ?

Tài liệu mật CIA: Adolf Hitler đã trốn sang Nam Mỹ?

(CLO) Một số tài liệu đã được CIA giải mật cho thấy cơ quan này từng tiến hành một nhiệm vụ bí mật nhằm truy tìm Adolf Hitler tại Nam Mỹ - mười năm sau khi ông ta được cho là đã chết.

Thế giới 24h
Hội diều Bá Dương Nội trở thành di sản văn hóa phi vật thể quốc gia

Hội diều Bá Dương Nội trở thành di sản văn hóa phi vật thể quốc gia

(CLO) Ngày 12/4 tới, huyện Đan Phượng (Hà Nội) sẽ long trọng tổ chức Lễ đón nhận Bằng di sản văn hóa phi vật thể quốc gia cho Hội diều làng Bá Dương Nội, đồng thời công bố Bằng công nhận danh hiệu nghề truyền thống Hà Nội dành cho "Nghề làm diều sáo làng Bá Dương Nội".

Đời sống văn hóa
Mỹ bắt đầu thu thuế 10% và phản ứng từ các nước

Mỹ bắt đầu thu thuế 10% và phản ứng từ các nước

(CLO) Các nhân viên hải quan Mỹ bắt đầu thu mức thuế quan tối thiểu 10% của Tổng thống Donald Trump đối với tất cả hàng nhập khẩu từ nhiều quốc gia vào thứ Bảy.

Thế giới 24h
Nhận định Fulham vs Liverpool, 20h ngày 6/4 tại Ngoại hạng Anh

Nhận định Fulham vs Liverpool, 20h ngày 6/4 tại Ngoại hạng Anh

(CLO) Nhận định Fulham vs Liverpool, 20h ngày 6/4 tại Ngoại hạng Anh; dự đoán tỉ số Fulham vs Liverpool cùng các chuyên gia phân tích.

Thể thao
Phim 'Địa đạo' gây sốt phòng vé dịp nghỉ lễ Giỗ Tổ Hùng Vương 2025

Phim 'Địa đạo' gây sốt phòng vé dịp nghỉ lễ Giỗ Tổ Hùng Vương 2025

(CLO) Sau 2 ngày ra mắt, phim "Địa đạo" được công chúng đón nhận nồng nhiệt thu về hơn 36 tỷ đồng, mở ra hy vọng mới cho điện ảnh Việt Nam về đề tài chiến tranh cách mạng.

Giải trí
JPMorgan: Khả năng suy thoái kinh tế toàn cầu tăng đến 60% sau thuế quan mới của Mỹ

JPMorgan: Khả năng suy thoái kinh tế toàn cầu tăng đến 60% sau thuế quan mới của Mỹ

(CLO) JPMorgan nâng khả năng suy thoái toàn cầu lên 60% sau khi Mỹ áp thuế 25% với ô tô ngoại nhập.

Kinh tế vĩ mô
Làm thế nào để biết xe của bạn có phải là xe sản xuất ở nước ngoài không

Làm thế nào để biết xe của bạn có phải là xe sản xuất ở nước ngoài không

(CLO) Việc Mỹ áp thuế 25% lên ô tô, linh kiện nhập khẩu khiến nhiều chủ xe lo lắng truy nguồn gốc chiếc xe mình đang dùng.

Xe
Nghiên cứu tiết lộ hóa thạch cổ nhất của Nhật Bản không phải con người

Nghiên cứu tiết lộ hóa thạch cổ nhất của Nhật Bản không phải con người

(CLO) Trong nhiều thập kỷ, một bộ hóa thạch được tìm thấy tại một mỏ đá ở Nhật Bản từng được xem là bằng chứng lâu đời nhất về sự hiện diện của con người trên quần đảo này. Tuy nhiên, một nghiên cứu mới đây đã lật ngược giả thuyết đó — tiết lộ rằng những bộ xương cổ xưa thực chất không thuộc về con người, mà là của một con gấu nâu thời tiền sử.

Thế giới 24h
Thắng Angers, PSG giành chức vô địch Ligue 1 sớm 6 vòng đấu

Thắng Angers, PSG giành chức vô địch Ligue 1 sớm 6 vòng đấu

(CLO) Rạng sáng 6/4 (giờ Việt Nam), PSG đã khép lại cuộc đua vô địch Ligue 1 một cách đầy ấn tượng khi đánh bại Angers tỷ số 1-0 trên sân nhà, qua đó có lần thứ tư liên tiếp bước lên ngôi cao nhất nước Pháp.

Thể thao
Microsoft bổ sung cho AI Copilot tính năng 'tự mua sắm' và nhiều hỗ trợ khác

Microsoft bổ sung cho AI Copilot tính năng 'tự mua sắm' và nhiều hỗ trợ khác

(CLO) Microsoft vừa công bố loạt nâng cấp quan trọng cho trợ lý AI Copilot nhân dịp kỷ niệm 50 năm thành lập công ty.

Báo chí - Công nghệ
Vinicius đá hỏng penalty, Real Madrid thua đáng tiếc trước Valencia trên sân nhà

Vinicius đá hỏng penalty, Real Madrid thua đáng tiếc trước Valencia trên sân nhà

(CLO) Rạng sáng 6/4 (giờ Việt Nam), Real Madrid để thua đáng tiếc 1-2 trước Valencia ngay tại sân nhà, với những tình huống gây tranh cãi, trong đó nổi bật là cú sút penalty hỏng của Vinicius Junior.

Thể thao
Nhận định Man Utd vs Man City, 22h30 ngày 6/4 tại Ngoại hạng Anh

Nhận định Man Utd vs Man City, 22h30 ngày 6/4 tại Ngoại hạng Anh

(CLO) Nhận định Man Utd vs Man City, 22h30 ngày 6/4 tại Ngoại hạng Anh; dự đoán tỉ số Man Utd vs Man City cùng các chuyên gia phân tích.

Thể thao
Người dân Yên Sở hào hứng với nghi lễ rước Giá

Người dân Yên Sở hào hứng với nghi lễ rước Giá

(CLO) Nghi lễ rước Thánh trong lễ hội làng Giá là một trong những nghi thức rước nổi tiếng, góp phần làm nên bản sắc văn hóa rất riêng của xứ Đoài.

Đời sống văn hóa
Thành kính dâng lễ vật tri ân Quốc Tổ Hùng Vương tại Hà Tĩnh

Thành kính dâng lễ vật tri ân Quốc Tổ Hùng Vương tại Hà Tĩnh

(CLO) Chiều 5/4, trong khuôn khổ chương trình đại lễ giỗ Quốc Tổ Hùng Vương năm 2025, tại Khu di tích lịch sử - văn hóa Đại Hùng (phường Đậu Liêu, thị xã Hồng Lĩnh), lãnh đạo các huyện, thành phố, thị xã trên địa bàn tỉnh Hà Tĩnh đã trang trọng tổ chức lễ dâng lễ vật lên Đức Thủy tổ Kinh Dương Vương và các Vua Hùng.

Đời sống văn hóa
Khởi tố Quang Linh Vlog và Hằng Du Mục - Hồi chuông cảnh tỉnh cho hành vi quảng cáo lừa dối người tiêu dùng

Khởi tố Quang Linh Vlog và Hằng Du Mục - Hồi chuông cảnh tỉnh cho hành vi quảng cáo lừa dối người tiêu dùng

(CLO) Khởi tố Quang Linh Vlog và Hằng Du mục cùng 3 bị can khác vì có dấu hiệu các hành vi sản xuất hàng giả là thực phẩm và lừa dối khách hàng, theo quy định tại Điều 193 và Điều 198 Bộ luật hình sự. Đây là hồi chuông cảnh tỉnh cho những hành vi quảng cáo sai sự thật, lừa dối người tiêu dùng.

Công luận 24H
Bình Luận

Tin khác

Toàn quốc xảy ra 52 vụ tai nạn giao thông, làm chết 32 người trong ngày 5/4

Toàn quốc xảy ra 52 vụ tai nạn giao thông, làm chết 32 người trong ngày 5/4

(CLO) Ngày 5/4, toàn quốc đã xảy ra 52 vụ tai nạn giao thông, làm chết 32 người, bị thương 22 người. Lực lượng Công an đã kiểm tra, phát hiện xử lý 8.666 trường hợp vi phạm; tạm giữ 37 xe ô tô, 2.324 xe mô tô, 90 phương tiện khác.

Đời sống
Nghệ An: Khởi tố đối tượng gây tai nạn rồi bỏ chạy, khiến 3 người thương vong

Nghệ An: Khởi tố đối tượng gây tai nạn rồi bỏ chạy, khiến 3 người thương vong

(CLO) Ngày 05/4/2025, Cơ quan CSĐT Công an Nghệ An đã khởi tố vụ án hình sự: “Vi phạm quy định về tham gia giao thông đường bộ” làm 01 người tử vong. Đối tượng sau khi gây tai nạn, điều khiển xe ô tô bỏ chạy và liên tiếp gây ra nhiều vụ tai nạn khiến 1 người tử vong, 2 người bị thương

Đời sống
Người dân TP HCM đến ga Metro làm căn cước, định danh điện tử

Người dân TP HCM đến ga Metro làm căn cước, định danh điện tử

(CLO) Ngày cuối tuần, rất đông người dân được các cán bộ, chiến sĩ Công an TP HCM hỗ trợ làm căn cước, tài khoản định danh điện tử tại nhà ga Metro số 1 (Bến Thành - Suối Tiên). Mọi công tác diễn ra nhanh chóng, chỉ mất khoảng 5-7 phút.

Đời sống
Nghệ An: Công an xã giúp người dân nhận lại 100 triệu đồng

Nghệ An: Công an xã giúp người dân nhận lại 100 triệu đồng

(CLO) Công an xã Quỳnh Lập, thị xã Hoàng Mai (Nghệ An) vừa tiến hành xác minh, giúp chị Phan Thị Phong (sinh năm 1980) trú trên địa bàn nhận lại số tiền 100 triệu đồng do chuyển khoản nhầm.

Đời sống
Góp phần tạo khí thế cho lễ kỷ niệm 50 năm thống nhất: Quảng Bình tiếp sức lực lượng diễu binh

Góp phần tạo khí thế cho lễ kỷ niệm 50 năm thống nhất: Quảng Bình tiếp sức lực lượng diễu binh

(CLO) Ngày 4/4, tại TP Đồng Hới, Bộ Tư lệnh Quân khu 4 phối hợp với UBND tỉnh Quảng Bình tổ chức buổi gặp mặt, tặng quà và động viên các lực lượng quân nhân trên hành trình vào TP Hồ Chí Minh, tham gia huấn luyện phục vụ Lễ kỷ niệm 50 năm Ngày Giải phóng miền Nam, thống nhất đất nước (30/4/1975 - 30/4/2025).

Đời sống
Kon Tum: Một giờ xảy ra 6 trận động đất, gây rung lắc mạnh vùng tâm chấn

Kon Tum: Một giờ xảy ra 6 trận động đất, gây rung lắc mạnh vùng tâm chấn

(CLO) Chỉ trong 1h đồng hồ buổi trưa, trên địa bàn huyện Kon Plông (tỉnh Kon Tum) liên tiếp ghi nhận 6 trận động đất, trong đó có đến ba trận có độ lớn 3.4 gây rung lắc mạnh vùng tâm chấn.

Đời sống
Chuyển hồ sơ cơ quan điều tra vụ việc vi phạm vượt rào chắn đường sắt

Chuyển hồ sơ cơ quan điều tra vụ việc vi phạm vượt rào chắn đường sắt

(CLO) Lực lượng chức năng đã làm việc với tài xế xe tải cố ý vượt rào chắn đường ngang, khi chắn đang dịch chuyển đóng đường ở thành phố Huế. Chiếc ô tô đã va chạm và làm cong vênh một gác chắn, gãy một gác chắn.

Đời sống
Quảng Nam đẩy mạnh quảng bá, thu hút khách du lịch năm 2025

Quảng Nam đẩy mạnh quảng bá, thu hút khách du lịch năm 2025

(CLO) Ngày 4/4, tại TP HCM diễn ra Hội nghị quảng bá, xúc tiến du lịch và giới thiệu chương trình ưu đãi thu hút khách du lịch đến Quảng Nam năm 2025, do Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch tỉnh Quảng Nam phối hợp cùng các cơ quan, đơn vị liên quan tổ chức.

Đời sống
Hàng nghìn quân nhân bắt đầu vào Nam hợp luyện diễu binh, diễu hành

Hàng nghìn quân nhân bắt đầu vào Nam hợp luyện diễu binh, diễu hành

(CLO) Tối qua (3/4), hàng nghìn cán bộ, chiến sĩ Quân đội thuộc các khối diễu binh, diễu hành được cơ động ra ga Hà Nội để khởi hành vào miền Nam, chuẩn bị cho kỷ niệm 50 năm ngày thống nhất đất nước.

Đời sống
Lào Cai: Chi gấp 50 tỷ đồng xây kè chống sạt lở đe dọa 31 hộ dân Pom Hán

Lào Cai: Chi gấp 50 tỷ đồng xây kè chống sạt lở đe dọa 31 hộ dân Pom Hán

(CLO) Chủ tịch UBND thành phố Lào Cai vừa ký văn bản mời thầu Dự án xây dựng kè chống sạt lở trị giá 50 tỷ đồng cho 31 hộ dân nằm dọc đường 23/9, phường Pom Hán để kịp thời khắc phục khẩn cấp sạt lở nhằm đảm bảo an toàn tính mạng, tài sản cho nhân dân.

Đời sống