(CLO) Mỹ đang tìm cách triển khai động cơ phân hạch hạt nhân cho các vệ tinh quân sự của mình. Công nghệ này có thể tạo ra một cuộc chạy đua vũ khí không gian giữa các cường quốc, qua đó sẽ tạo ra những mối lo hơn cho thế giới.
Động cơ đẩy hạt nhân
Động cơ đẩy hạt nhân sẽ cung cấp cho vệ tinh khả năng cơ động trong chiến tranh trong không gian, tăng tính linh hoạt cho các hoạt động tấn công và phòng thủ, đồng thời tăng khả năng thoát khỏi các loại vũ khí chống vệ tinh của đối thủ.
Hình ảnh mô phỏng một vệ tinh quân sự động cơ hạt nhân mà Chương trình DARPA Draco đang phát triển cho quân đội Mỹ.
Hiện, phần lớn các vệ tinh quân sự của Mỹ được sử dụng cho mục đích tình báo, giám sát, trinh sát, xác định mục tiêu, phòng thủ tên lửa và dẫn đường, do đó rất quan trọng đối với các hoạt động quân sự. Chúng hiện đang được triển khai theo mô hình chòm sao vệ tinh có thể dễ dàng theo dõi hoặc tấn công các đối thủ tiềm năng, như vệ tinh của Trung Quốc hoặc Nga.
Để phục vụ cho kế hoạch này, Dự án Nghiên cứu Tiên tiến Quốc phòng Mỹ (DARPA) đã trao nhiều hợp đồng cho các tập đoàn công nghệ không gian như General Atomics, Lockheed Martin và Blue Origin để phát triển một hệ thống đẩy hạt nhân vệ tinh và sẽ được thử nghiệm trên quỹ đạo trái đất thấp vào năm 2025.
Động cơ đẩy nhiệt hạt nhân hoạt động bằng cách khai thác nhiệt sinh ra từ quá trình phân hạch hạt nhân để đạt tốc độ cực lớn. Công nghệ này có những lợi thế đáng kể so với động cơ đẩy hóa học truyền thống, bao gồm sức bền lâu hơn, khả năng mang trọng tải nặng hơn và tăng gấp đôi hiệu suất nhiên liệu.
Động cơ đẩy hóa học truyền thống sử dụng nhiên liệu lỏng đòi hỏi hệ thống rất phức tạp, với bồn chứa, đường ống, van và cơ chế điều khiển rất tinh vi. Ngoài ra, nhiên liệu hydrazine rất độc, dễ bay hơi và dễ nổ, do đó cần phải có các biện pháp phòng ngừa đặc biệt để xử lý.
Tất nhiên, động cơ đẩy hạt nhân cũng có nhược điểm của nó. Chúng gây ra các hiệu ứng bức xạ, có trọng lượng khổng lồ của cụm động cơ. Các bất lợi khác bao gồm chi phí cao của các lò phản ứng hạt nhân vệ tinh, trình độ công nghệ, yêu cầu che chắn bức xạ và các vấn đề xã hội liên quan đến việc sử dụng năng lượng hạt nhân.
Liệu có cần thiết và tại sao phải nâng cấp?
Các nhà phê bình cũng cho rằng có một biện pháp phòng thủ vệ tinh tốt hơn đơn giản là tăng thật nhiều số lượng vệ tinh quân sự, đến mức việc bắn hạ tất cả chúng sẽ không khả thi.
Mỹ đã phát triển động cơ đẩy hạt nhân vệ tinh từ những năm 1960 đến những năm 1980 nhưng chưa bao giờ vận hành công nghệ này, vì khi đó vệ tinh không có yêu cầu về khả năng vượt trội hơn vũ khí chống vệ tinh. Tuy nhiên, sự phát triển vũ khí chống vệ tinh của các đối thủ gần ngang hàng như Trung Quốc và Nga sau đó đã thúc đẩy Mỹ khởi động lại việc phát triển động cơ đẩy hạt nhân này.
Chẳng hạn, Trung Quốc đã nghiên cứu vũ khí chống vệ tinh từ những năm 1960. Trong khuôn khổ Chương trình 640, Trung Quốc đã phát minh ra nhiều công nghệ chống vệ tinh như tên lửa, phương tiện tiêu diệt động năng, laser, cảnh báo sớm trong không gian... Tuy nhiên, chương trình đã bị bỏ rơi vào những năm 1980.
Năm 1986, Trung Quốc khởi xướng chương trình Dự án 863, nhằm khắc phục những hạn chế về công nghệ trong các lĩnh vực quan trọng đối với an ninh quốc gia. Theo dự án, Trung Quốc có thể đã phát triển tia laser có thể làm mù thiết bị quang học của vệ tinh do thám và đặt nền tảng cho vũ khí chống vệ tinh dựa trên tia laser có thể phá hủy vệ tinh quân sự đối phương.
Năm 2006, Trung Quốc đã chiếu sáng một vệ tinh của Mỹ bằng tia laser trên mặt đất trong một cuộc thử nghiệm vũ khí chống vệ tinh. Theo báo cáo, tia laser trên mặt đất có thể làm hư hại hoặc làm mù các vệ tinh trinh sát, cũng như có thể được sử dụng để dẫn đường cho vũ khí động năng chống lại vệ tinh đối thủ. Trung Quốc tiếp tục vụ thử vào năm 2007 khi phá hủy một trong các vệ tinh thời tiết không hoạt động của mình bằng tên lửa đạn đạo.
Kể từ đó, Trung Quốc đã phát triển nhiều công nghệ chống vệ tinh như tên lửa diệt động năng, laser trên mặt đất, rô bốt không gian, thiết bị gây nhiễu vệ tinh, khả năng mạng và vũ khí năng lượng chỉ đạo.
Mối lo về một cuộc chạy đua vũ khí ngoài không gian đang thực sự hiện hữu.
Chương trình vũ khí chống vệ tinh của Nga bắt đầu từ những năm 1950, với đề xuất sử dụng tên lửa đánh chặn đầu đạn hạt nhân của Moscow chống lại các vệ tinh. Tuy nhiên, đây được coi là một phương án không khả thi vì vụ nổ hạt nhân cũng sẽ phá hủy tất cả các vệ tinh thân thiện gần đó.
Vào những năm 1960, Nga đã thử nghiệm vũ khí chống vệ tinh đồng quỹ đạo, theo đó vũ khí này được phóng lên quỹ đạo giống với vệ tinh mục tiêu và di chuyển đủ gần để dễ dàng phá hủy nó thành từng mảnh. Đến nay, hệ thống này vẫn là vũ khí chống vệ tinh chuyên dụng duy nhất của Nga.
Nga cũng khám phá các khái niệm vũ khí chống vệ tinh khác trong những năm 1970 và 1980, chẳng hạn như các trạm vũ trụ trang bị pháo tự động và laser gắn trên máy bay.
Năm 2021, Nga đã thử nghiệm thành công tên lửa chống đạn đạo Nudol PL-19 của mình để bắn phá thử một vệ tinh không hoạt động của mình. Vụ thử đã tạo ra một đám mây khổng lồ gồm các mảnh vỡ không gian, khiến các nhân viên trên Trạm Vũ trụ Quốc tế (ISS) phải tìm cách trú ẩn. Sự việc này đã làm dấy lên lo ngại về một cuộc chạy đua quân sự ngoài không gian giữa các cường quốc, tiềm ẩn những mối nguy hiểm lớn cho con người và trái đất.
Rõ ràng, công nghệ hiện đại và tiên tiến là tốt, nhưng sẽ rất đáng ngại nếu chúng được áp dụng cho các lĩnh vực quân sự để đe dọa hoặc thậm chí tấn công nhau, thay vì phục vụ cho khoa học và đời sống của con người.
(CLO) Chiều 5/4, trong khuôn khổ chương trình đại lễ giỗ Quốc Tổ Hùng Vương năm 2025, tại Khu di tích lịch sử - văn hóa Đại Hùng (phường Đậu Liêu, thị xã Hồng Lĩnh), lãnh đạo các huyện, thành phố, thị xã trên địa bàn tỉnh Hà Tĩnh đã trang trọng tổ chức lễ dâng lễ vật lên Đức Thủy tổ Kinh Dương Vương và các Vua Hùng.
(CLO) Khởi tố Quang Linh Vlog và Hằng Du mục cùng 3 bị can khác vì có dấu hiệu các hành vi sản xuất hàng giả là thực phẩm và lừa dối khách hàng, theo quy định tại Điều 193 và Điều 198 Bộ luật hình sự. Đây là hồi chuông cảnh tỉnh cho những hành vi quảng cáo sai sự thật, lừa dối người tiêu dùng.
(CLO) Theo Trung tâm Dự báo Khí tượng Thủy văn, ngày 6/4, Bắc Bộ và khu vực Thanh Hoá đến Huế nhiều mây, có mưa nhỏ, riêng vùng núi Bắc Bộ cục bộ có mưa to. Khu vực Đà Nẵng đến Bình Thuận và Nam Bộ ngày nắng nóng, chiều tối có mưa dông vài nơi.
(CLO) Phó Thủ tướng Trần Hồng Hà đồng ý giao UBND tỉnh Bắc Giang là cơ quan chủ quản thực hiện Dự án đầu tư xây dựng cầu Vân Hà, kết nối xã Vân Hà, thị xã Việt Yên, tỉnh Bắc Giang với phường Hòa Long, thành phố Bắc Ninh, tỉnh Bắc Ninh.
(CLO) Ngày 4/4, Tổng thống Mỹ Donald Trump chia sẻ một video về cuộc không kích gần đây vào lực lượng Houthi với dòng chú thích: "Họ sẽ không bao giờ đánh chìm tàu của chúng ta nữa".
(CLO) Ngày 05/4/2025, Cơ quan CSĐT Công an Nghệ An đã khởi tố vụ án hình sự: “Vi phạm quy định về tham gia giao thông đường bộ” làm 01 người tử vong. Đối tượng sau khi gây tai nạn, điều khiển xe ô tô bỏ chạy và liên tiếp gây ra nhiều vụ tai nạn khiến 1 người tử vong, 2 người bị thương
(CLO) Ngày 5/4, truyền thông nhà nước Triều Tiên đưa tin nhà lãnh đạo Kim Jong Un đã trực tiếp thử nghiệm một khẩu súng bắn tỉa mới được phát triển, trong chuyến thị sát một đơn vị đặc nhiệm.
(CLO) Ngày 5/4/2025, tại Trung tâm Thông tin văn hóa Hồ Gươm (quận Hoàn Kiếm, Hà Nội), Ban quản lý hồ Hoàn Kiếm và phố cổ Hà Nội phối hợp cùng họa sỹ Bùi Văn Toản tổ chức triển lãm nghệ thuật tranh kính vỡ với chủ đề "Sáng trong ngọc kính". Triển lãm trưng bày 08 tác phẩm tranh nghệ thuật, giới thiệu chân dung Chủ tịch Hồ Chí Minh, Đại tướng Võ Nguyên Giáp cùng các vị Tổng Bí thư của Đảng Cộng sản Việt Nam qua các thời kỳ từ năm 1945 đến nay.
(CLO) Liên minh châu Âu chuẩn bị áp mức phạt hơn 1 tỷ USD đối với nền tảng X của tỷ phú Elon Musk, do vi phạm nghiêm trọng các quy định về nội dung và thông tin sai lệch.
(CLO) Hôm 4/4, ba nhà máy hóa chất tại Nga đồng loạt gặp sự cố khẩn cấp, khiến ít nhất ba người bị thương và hai cơ sở phải ngừng hoạt động do mất điện.
(CLO) Hôm 4/4, SpaceX của Elon Musk, United Launch Alliance (ULA) và Blue Origin của Jeff Bezos đã giành được các hợp đồng phóng tên lửa từ Lực lượng Không gian Hoa Kỳ với tổng trị giá 13,5 tỷ USD.
(CLO) Cơ quan Cảnh sát điều tra Bộ Công an đã đấu tranh làm rõ dấu hiệu vi phạm quy định về khai thác tài nguyên (cát) của Công ty Cổ phần khoáng sản Thiên An Phát và các đơn vị có liên quan, khởi tố 4 đối tượng.
(CLO) Giữa phố thị tấp nập, làng Định Công (quận Hoàng Mai, Hà Nội) vẫn giữ cho mình nét trầm mặc với nghề đậu bạc truyền thống – một trong bốn nghề tinh hoa từng làm nên tên tuổi đất Thăng Long xưa. Những người thợ nơi đây, qua bao thế hệ, vẫn miệt mài bên bàn nguội, hun đúc niềm đam mê và chung tay giữ lấy một phần hồn cốt của làng nghề Việt.
(CLO) Sáng ngày 5/4, tại thành phố Hạ Long, tỉnh Quảng Ninh, Hội thảo quốc tế về “Hoàn thiện thể chế nhằm hiện thực hóa nguyên tắc “Lợi ích hài hòa, rủi ro chia sẻ” trong lĩnh vực đầu tư” đã khai mạc.
(CLO) Ngày 5/4, theo Sở Tài chính Hải Dương, tỉnh này đã tạm dừng chi 113,3 tỷ đồng mua sắm tài sản, trang thiết bị làm việc, nhằm tiết kiệm, chống lãng phí trong quá trình sắp xếp tổ chức bộ máy, đơn vị hành chính,
(CLO) Bằng những kinh nghiệm nhiều năm "tác chiến", những cơ duyên được học hỏi từ các chuyên gia trên thế giới cùng thực tiễn đào tạo các phóng viên ảnh, nhà báo Nguyễn Tiến Anh Tuấn - Phó Ban Thư ký toà soạn, Trưởng khối nội dung Media - Báo Dân trí- đã đưa ra nhiều quan điểm, nhiều câu chuyện thực tế hữu ích xung quanh chủ đề này trong bài viết gửi báo Nhà báo và Công luận.
(NB&CL) Xúc động, biết ơn - đó là cảm xúc của người dân Myanmar cũng như giới chức nước này trước những nỗ lực chung tay cùng hỗ trợ trong thảm họa của Việt Nam. Trước đó, chiều ngày 30/3 - chưa đầy 2 ngày sau thảm họa tại Myanmar, đội cứu hộ của Bộ Quốc phòng và Bộ Công an Việt Nam gồm 106 người cùng hàng cứu trợ đã hạ cánh xuống sân bay Yangon.
(CLO) Chính phủ của tân Thủ tướng Canada Mark Carney đã có động thái đáp trả mạnh mẽ đối với chính sách thuế quan của Tổng thống Mỹ Donald Trump. Không chỉ gây ra khó khăn cho Mỹ, mà động thái còn cho thấy Canada sẽ không khuất phục trước sức ép của ông Trump.
(CLO) Tổng thống Mỹ Donald Trump đã “bật đèn xanh” cho chương trình tiêm kích F-47, chiếc máy bay mà ông mô tả rằng “đáng gờm nhất từng được chế tạo”. Vậy F-47 mạnh cỡ nào, nhất là khi so sánh với so với những máy bay tàng hình mà Nga và Trung Quốc đang phát triển?
(CLO) Ngày 24/3 vừa rồi, vòng đàm phán thứ hai giữa Nga và Mỹ đã diễn ra tại Riyadh (Ả Rập Xê Út), nơi chứng kiến vai trò ngoại giao con thoi của Mỹ nhằm tìm kiếm tiếng nói chung giữa Nga và Ukraine.
(CLO) “Ngừng bắn” có lẽ là từ khóa được truyền thông và giới chuyên gia nhắc đến nhiều nhất trong những ngày gần đây. Câu hỏi được đặt ra ở đây là các bên trong cuộc xung đột sẽ kiểm soát quá trình này như thế nào?
(CLO) Việc Trung Quốc ngày càng mở rộng ảnh hưởng và tăng cường đầu tư vào các mỏ tại châu Phi đang làm dấy lên lo ngại ở Mỹ về nguy cơ thất thế trong cuộc đua giành khoáng sản quan trọng ở châu lục này.
(CLO) Một cuộc chiến tranh hạt nhân do AI khởi xướng nghe có vẻ giống trong phim khoa học viễn tưởng. Nhưng nhiều nhà khoa học và chính trị gia hàng đầu thế giới cho rằng không phải vậy.
(CLO) Cộng đồng quốc tế đã kỳ vọng nhiều hơn vào cuộc điện đàm thứ hai giữa hai nhà lãnh đạo Mỹ và Nga so với cuộc điện đàm đầu tiên. Điều này được thúc đẩy bởi sự lạc quan trong mối quan hệ Mỹ-Nga và diễn biến các cuộc đàm phán giữa Mỹ và Ukraine tại Ả Rập Xê Út.
(CLO) Trung Quốc đang nỗ lực phát triển máy bay thân rộng để cạnh tranh với Airbus và Boeing, dù kế hoạch của Bắc Kinh có thể phụ thuộc vào sự hợp tác từ các nhà quản lý và nhà cung cấp phương Tây.