(CLO) Yên Tử được mệnh danh là kinh đô phật giáo của quốc gia Đại Việt, là cõi Phật linh thiêng - nơi đã từng in đậm những bước chân của các bậc tiền bối, mở đường cho dòng thiền Việt Nam.
Trải qua gần một nghìn năm, do sự tác động của thiên nhiên và biến động của lịch sử, các công trình kiến trúc chùa, tháp ở Yên Tử qua các triều đại không còn nhiều, hầu hết trở thành phế tích, nhưng những giá trị lịch sử, văn hóa, tư tưởng của Thiền phái Trúc Lâm vẫn trường tồn cùng với non sông, đất nước Việt Nam.
Khai hội Xuân Yên Tử năm 2023.
Danh sơn Yên Tử gắn liền với tên tuổi và sự nghiệp phi thường của Đức Hoàng đế Trần Nhân Tông sau hai lần lãnh đạo quân dân Đại Việt kháng chiến chống giặc Nguyên - Mông thắng lợi (năm 1285 và 1288), Ngài đã truyền ngôi báu cho con, từ bỏ lầu son điện ngọc để về Yên tử tu hành, sáng lập Thiền phái Trúc Lâm - đạo Phật của Việt Nam, Kinh đô Phật giáo của quốc gia Đại Việt.
Yên Tử là một quần thể di tích lịch sử văn hóa tâm linh nổi tiếng của nước ta, là một kho tàng lịch sử, truyền thuyết phong phú và hấp dẫn; với hệ thống chùa, am, tháp; di tích... từ thời Lý, Trần và các dấu ấn lịch sử, văn hóa, văn minh qua các thời đại. Hành trình tham quan Yên Tử sẽ bắt đầu từ chùa Trình và kết thúc sau khi qua Cổng Trời, lên chùa Đồng trên đỉnh núi Yên Tử cao 1,068m.
Chùa Trình nằm ở vị trí cửa ngõ vào khu di tích Yên Tử, với quan niệm “Đi trình về tạ”.
Chùa Bí Thượng
Chùa Bí Thượng (còn gọi là chùa Trình), thuộc khu Bí Thượng, phường Phương Đông, thành phố Uông Bí, tỉnh Quảng Ninh. Đây là ngôi chùa đầu tiên trong lộ trình tham quan Khu di tích Yên Tử.
Tương truyền, cách đây hơn bảy trăm năm, trước khi lên núi Yên Tử, vua Trần Nhân Tông đã ghé lại nghỉ ngơi nơi đây. Qua thời Hậu Lê chùa được xây dựng với quy mô nhỏ, mang kiến trúc kiểu chữ Nhất. Trải qua nhiều lần trùng tu đến năm 2006, chùa Bí Thượng được xây dựng và mở rộng với quy mô to lớn như hiện nay.
Chùa Suối Tắm là ngôi chùa thứ 2 trong lộ trình tham quan Yên Tử
Chùa Suối Tắm
Đây là ngôi chùa thứ 2 trong lộ trình tham quan Yên Tử; chùa tọa lạc ở thế đất tựa đầu Rùa. Tương truyền, sau khi vượt dốc vào Yên Tử giữa trưa hè oi ả, vua Trần Nhân Tông và đệ tử Bảo Sái đi ngang qua đây thấy hoa rừng muôn sắc tỏa hương, tiếng chim rừng lảnh lót, tiếng suối réo rắt đã xuống tắm mát ở suối này. Về sau người dân đã đặt tên suối là “Suối Vua Tắm”; ngày nay gọi là Suối Tắm.
Hiện nay chùa Suối Tắm xưa vẫn được bảo tồn và lưu giữ các pho tượng, pháp khí và đồ thờ cổ có giá trị lịch sử. Năm 2009, chùa được xây dựng với quy mô khang trang hơn bên cạnh chùa cũ. Chùa gồm Chính Điện và Nhà Tổ.
Chùa Cầm Thực nằm trong hệ thống Di tích lịch sử và danh thắng Yên Tử.
Chùa Cầm Thực
Là ngôi chùa thứ ba trong hệ thống chùa Yên Tử. Tương truyền, khi xưa, Vua Trần Nhân Tông cùng đệ tử Bảo Sái sau khi đi qua suối tắm, tiếp tục lộ trình vào Yên Tử. Trời đã sang trưa, Bảo Sái mở túi cơm chay mời thầy dùng bữa, chợt nhớ suất ăn của hai thầy trò đã bố thí cho người hành khất ở Cửa Ngăn. Vua Trần vui vẻ cùng Bảo Sái uống nước suối thay cơm rồi nghỉ trưa trên núi. Để ghi lại tích trên, người xưa dựng chùa đặt tên là Cầm Thực (nghĩa là không ăn).
Chùa xưa có tên là Linh Nhâm Tự; được xây dựng vào thời Trần, di tích nền móng kiến trúc chùa hình chữ Nhất gồm 6 gian. Vào thời kỳ kháng chiến chống Pháp, chùa Cầm Thực bị thực dân Pháp phóng hỏa và san bằng. Năm 1988, ngôi chùa được xây dựng lại và được trùng tu vào năm 2004 với kiến trúc nền móng hình chữ Đinh.
Thiền viện Trúc Lâm Yên Tử là nơi duy nhất của Yên Tử các vị sư tu hành thuộc dòng thiền Trúc Lâm của Hòa Thượng Thích Thanh Từ.
Chùa Lân – Thiền viện Trúc lâm Yên Tử
Chùa Lân toạ lạc trên một quả núi giống hình Kỳ Lân nằm phủ phục; chùa có tên chữ là Long Động Tự (chùa Động Rồng). Theo tích xưa, trên đường vào Yên Tử, vua Trần cùng đệ tử Bảo Sái đã nghỉ đêm tại đây. Đêm ấy, nhà vua mộng thấy được cưỡi trên lưng Rồng vàng bay vào trong động đẹp, có hồ nước lung linh đầy hoa sen nở, tỏa ngát hương thơm. Tỉnh giấc, vua kể lại câu chuyện về giấc mộng đó cho Bảo Sái nghe và đặt tên Chùa Lân là Long Động Tự.
Chùa Lân - Thiền viện Trúc Lâm Yên Tử là nơi duy nhất của Yên Tử các vị sư tu hành thuộc dòng thiền Trúc Lâm của Hòa Thượng Thích Thanh Từ. Nơi đây không đốt vàng mã, tiền vàng, không để hòm công đức và không có phiếu ghi nhận công đức, phật tử và du khách cúng dường bao nhiêu tùy tâm. Hằng năm, Thiền viện đón hàng chục nghìn người đến đây để tu thiền.
Chùa Giải oan gợi nhớ về sự kiện bắt đầu cuộc đời tu hành tại vùng núi Yên Tử của Trần Nhân Tông.
Suối Giải Oan và Chùa Giải Oan
Truyền thuyết kể rằng, mùa thu năm 1299, Thượng hoàng Trần Nhân Tông về Yên Tử tu hành, có các cung tần mỹ nữ theo can ngăn, xin Đức Vua trở lại triều đình, nhưng Vua Trần đã quyết trí tu hành và khuyên trở về hoặc ra ở tại làng Nàng, làng Mụ. Vì không can ngăn được nhà Vua nên các cung tần, mỹ nữ nguyện tỏ lòng trung đã trẫm mình xuống dòng Hổ Khê. Nhà Vua vô cùng tiếc thương cho lập đàn tràng Giải Oan linh hồn các cung nữ; dòng Hổ Khê được đổi tên thành suối Giải Oan từ đó.
Sau này, chùa Giải Oan đã được người dân xây dựng bên dòng suối Giải Oan, với thế tựa lưng vào núi Ngọc. Tương truyền, các cung tần mỹ nữ sau khi trẫm mình dưới dòng suối Hổ Khê, linh hồn của họ siêu thoát về thiên cung, thoải phủ hiện thân thành Mẫu tôn thờ ở chốn Giải Oan này. Một lần, danh sỹ Ngô Thời Nhiệm về chùa còn thấy bóng Vua Trần thường hiển hiện ở cây sung trước cửa chùa.
Chùa Hoa Hiên tọa lạc trên sườn núi đầu voi, ngọn núi cao nhất của dãy núi Yên, thuộc cánh cung Đông Triều.
Chùa Hoa Yên và chùa Một Mái
Nằm ở độ cao 534m so với mực nước biển, chùa Hoa Yên là ngôi chùa trung tâm của khu di tích Yên Tử. Chùa xưa là Vân Yên, dân gian gọi là Chùa Cả, Chùa Chính, Chùa Yên Tử; chùa từng có gác chuông, lầu trống, nhà tăng, pháp đường, viện Phù Đồ..., là nơi tu hành, thành đạo, truyền thừa của các Tổ Thiền Trúc Lâm Yên Tử.
Chùa Một Mái, xưa là nơi Điều Ngự Giác Hoàng Trần Nhân Tông đọc sách, soạn kinh. Thời Lê chùa có tên Động Thanh Long, am Ly Trần (thoát cõi trần), chùa Bồ Đà. Dân gian gọi chùa Bán Thiên, Bán Mái (Một Mái). Hệ thống tượng, đồ thờ hoàn toàn bằng đá trắng có niên đại cuối thời Lê, đầu thời Nguyễn; gồm các ban: Tam Thế Phật, chư vị Bồ Tát, Tam Tổ Trúc Lâm, Mẫu, Đức Ông.
Chùa Bảo Sái mang tên một Thiền sư từng tu hành ở đây, là đệ tử đầu tiên, thân tín của Điều Ngự Giác Hoàng Trần Nhân Tông.
Chùa Bảo Sái và chùa Vân Tiêu
Chùa Bảo Sái mang tên Thiền sư Bảo Sái; ông từng tu hành và là đệ tử đầu tiên, thân tín của Trần Nhân Tông. Bảo Sái là người duy nhất được Ngài cho gọi về, ở bên và được nghe lời dạy cuối cùng của Ngài về triết lý căn bản của Nhà Phật trước khi viên tịch. Ông có công trong việc coi sóc ấn hành Đại Tạng Kinh triều Trần.
Trước khi mất 4 tháng, Trần Nhân Tông giảng Truyền đăng lục cho Pháp Loa trên am Tử Tiêu, núi Yên Tử. Sau này, nhiều người tin rằng Tử Tiêu là chùa Vân Tiêu được dựng lên ở độ cao 724m so với mặt nước biển như ngày nay; chùa được trùng tu gần đây nhất là vào năm 2001.
Cổng Trời, Bia Phật trên non thiêng Yên Tử.
Cổng Trời, bia Phật và chùa Đồng
Đường lên đỉnh núi thiêng Yên Tử - chùa Đồng, phải đi qua một khe, được hình thành bởi những tảng đá lớn xếp đặt tự nhiên; đó được gọi là Cổng Trời (dẫn vào thế giới Trời, Phật). Tại đây còn có phiến đá tự nhiên hình tấm bia khắc nhiều chữ Hán; trong đó có 2 hàng với 8 chữ; bốn chữ hàng dọc “A-Di-Đà Phật” và bốn chữ hàng ngang “Tứ Tự Hồng Danh”, dịch nghĩa: Tên vàng bốn chữ A-Di-Đà Phật. Bia được khắc từ lâu đời, song chưa rõ ai khắc.
Đi qua cổng trời sẽ lên chùa Đồng (còn gọi là chùa Cõi Phật), chùa nằm ở đỉnh cao nhất dãy Yên Tử; là điểm dừng chân cuối cùng trong hành trình thượng sơn Lễ Phật. Đây là công trình kiến trúc văn hóa, Phật giáo độc đáo và lớn nhất Đông Nam Á, được làm hoàn toàn bằng chất liệu đồng và ghép bởi 3.500 chi tiết.
Chùa Đồng không hẳn vì làm bằng Đồng mà chữ “Đồng” còn có nghĩa là sự đoàn kết, đồng tâm, đồng lực, đồng lòng của cả dân tộc Việt Nam. Người ta tin rằng chùa Đồng là nơi giao hoà giữa trời, đất và con người nên rất linh thiêng.
Chùa Đồng huyền thoại, nơi cõi phật linh thiêng.
Đặc biệt, người ta cũng tin rằng, tiếng vang của tiếng chuông trên chùa Đồng có thể thấu đến cõi địa ngục u ám, chúng sanh nào bị đọa nơi địa ngục nhờ nghe tiếng chuông này liền được giải thoát. Khánh sử dụng lúc đọc kinh, điều hòa tiết tấu âm điệu, hoặc đánh lên mỗi khi Phật tử vào Chùa lễ Phật, Khánh còn mang nghĩa nhằm cảnh tỉnh đại chúng trở về thực tại sâu xa.
(CLO) Chiều ngày 03/4/2025, Cơ quan CSĐT Công an tỉnh Đồng Nai đã ra Lệnh giữ người trong trường hợp khẩn cấp, Lệnh khám xét khẩn cấp nơi ở và Quyết định tạm giữ hình sự đối với 03 đối tượng để điều tra về hành vi “Gây rối trật tự công cộng.
(CLO) Sau khi gây thương tích nghiêm trọng cho một nam thanh niên tại TP Vinh (Nghệ An), nhóm đối tượng nhanh chóng bỏ trốn vào các tỉnh phía Nam. Tuy nhiên, bằng biện pháp nghiệp vụ và quyết tâm truy bắt, lực lượng Cảnh sát hình sự Nghệ An đã tóm gọn toàn bộ nhóm đối tượng này.
(CLO) Vì gia đình đi ngoại tỉnh làm ăn nên có gửi cháu A. cho Nay Phir nhờ chăm sóc. Tuy nhiên, người đàn ông hơn 60 tuổi này đã có hành vi đồi bại với cháu A. khi nạn nhân mới 5 tuổi.
(CLO) Theo Trung tâm Dự báo Khí tượng Thuỷ văn, ngày 4/4, nhiệt độ cao nhất ở khu vực Nam Bộ là 33-36 độ, có nơi trên 36 độ với độ ẩm tương đối thấp. Nắng nóng ở Nam Bộ và TP HCM có khả năng kéo dài trong những ngày tới, nhiệt độ thực tế ngoài trời còn có thể cao hơn dự báo khoảng 2-4 độ.
(CLO) Phó Thủ tướng Thường trực Chính phủ Nguyễn Hòa Bình nêu rõ yêu cầu đối với các bộ, cơ quan Trung ương và địa phương phải đẩy mạnh hơn nữa tiến độ giải ngân vốn đầu tư công. Giải ngân nhanh, nhưng phải bảo đảm chặt chẽ, đúng quy định, quy trình, không để phát sinh tiêu cực, lãng phí.
(CLO) Giới chức Hàn Quốc vừa lập kỷ lục về vụ bắt giữ ma túy lớn nhất nước này khi thu giữ khoảng 2 tấn cocain trên một tàu hàng nước ngoài neo đậu tại cảng Gangneung.
(CLO) Sáng 3/4 (theo giờ địa phương), tại Tòa nhà Quốc hội, Chủ tịch Quốc hội Armenia Alen Simonyan đã chủ trì Lễ đón Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn và Đoàn đại biểu cấp cao Quốc hội Việt Nam thăm chính thức Armenia. Ngay sau lễ đón, hai Chủ tịch Quốc hội đã tiến hành hội đàm.
(CLO) Hàng trăm tư liệu, hiện vật đặc biệt trong những năm tháng chiến đấu được các cựu binh sưu tầm, trưng bày nhân dịp kỷ niệm 60 năm chiến thắng Hàm Rồng tại Khu tưởng niệm 64 giáo viên, học sinh hy sinh trên công trường đắp đê sông Mã.
(CLO) Công an TP HCM thống kê, hiện nay có hơn 119.000 học viên đang chờ sát hạch, trong đó có hơn 47.000 ô tô, hơn 71.000 mô tô. Công an TP HCM sẽ thực hiện công tác sát hạch ngay khi Cục Cảnh sát giao thông (CSGT) triển khai.
(CLO) Công an tỉnh Quảng Nam răn đe 01 trường hợp đăng tải tin bài sai sự thật liên quan cái chết của hai người con ruột trong một gia đình tại thị trấn Hà Lam.
(CLO) Nhiều chương trình biểu diễn nghệ thuật sẽ diễn ra tại trung tâm các quận huyện của Thủ đô trong dịp kỷ niệm 50 năm Giải phóng miền Nam, thống nhất đất nước.
(CLO) Ngày 3/4, được tin đồng chí Đại tướng Khamtay Siphandone, nguyên Chủ tịch Đảng Nhân dân Cách mạng Lào, nguyên Chủ tịch nước, nguyên Thủ tướng nước Cộng hòa Dân chủ Nhân dân Lào từ trần, Tổng Bí thư Tô Lâm đã dẫn đầu đoàn lãnh đạo cấp cao của Đảng, Nhà nước Việt Nam sang viếng đồng chí Khamtay Siphandone.
(CLO) Hàng trăm tư liệu, hiện vật đặc biệt trong những năm tháng chiến đấu được các cựu binh sưu tầm, trưng bày nhân dịp kỷ niệm 60 năm chiến thắng Hàm Rồng tại Khu tưởng niệm 64 giáo viên, học sinh hy sinh trên công trường đắp đê sông Mã.
(CLO) Nhiều chương trình biểu diễn nghệ thuật sẽ diễn ra tại trung tâm các quận huyện của Thủ đô trong dịp kỷ niệm 50 năm Giải phóng miền Nam, thống nhất đất nước.
(CLO) Ngày 3/4, trong không khí trang nghiêm và thành kính hướng về cội nguồn dân tộc, tỉnh Phú Thọ đã long trọng tổ chức Lễ dâng hương giỗ Đức Quốc Tổ Lạc Long Quân tại Đền thờ Quốc Tổ Lạc Long Quân (núi Sim) và Lễ dâng hương tưởng niệm Tổ Mẫu Âu Cơ tại Đền thờ Tổ Mẫu Âu Cơ (núi Vặn), thuộc Khu Di tích lịch sử Đền Hùng.
(CLO) Từ ngày 11-13/4, Sở Du lịch Hà Nội tổ chức Lễ hội Quà tặng Du lịch 2025 với chủ đề "Du lịch Hà Nội - Điểm đến di sản thế giới" tại không gian đi bộ phố Trần Nhân Tông và khu vực lân cận, quận Hai Bà Trưng.
(CLO) Bia Ma Nhai, một di tích lịch sử quan trọng, đặc sắc của vùng đất Con Cuông, đang được tỉnh Nghệ An làm hồ sơ đề nghị công nhận Bảo vật quốc gia.
(CLO) Ngày 2/4, triển lãm “Nghe vải kể chuyện” đã diễn ra tại Bảo Tàng Mỹ Thuật Việt Nam. Đây là triển lãm cá nhân lần thứ ba của họa sĩ Trần Thanh Thục, người đã dành 45 năm theo đuổi nghệ thuật hội họa trên vải cắt dán - một thể loại hiếm gặp.
(CLO) Sáng 02/04/2025 (ngày 5/3 âm lịch), tại Di tích quốc gia đặc biệt chùa Tây Phương, UBND huyện Thạch Thất đã long trọng tổ chức Lễ công bố Quyết định ghi danh “Hội chùa Tây Phương” vào danh mục Di sản văn hóa phi vật thể quốc gia; đồng thời kỷ niệm 10 năm 34 pho tượng được công nhận Bảo vật quốc gia và khai hội chùa Tây Phương năm 2025.