(CLO) Trong vài năm trở lại đây, vũ trụ ảo Metaverse ngày càng nhận được sự quan tâm của đông đảo công chúng. Việc này khiến các kiến trúc sư phải cân nhắc đến những tác động của Metaverse lên mối quan hệ của con người với môi trường vật chất.
Họ cũng thảo luận về vai trò của kiến trúc trong việc xây dựng cơ sở hạ tầng cho không gian ảo này. Kiến trúc trong Metaverse không còn là một chủ đề ngoài lề nữa, nó đã được các công ty lâu đời đón nhận.
Phòng trưng bày nghệ thuật ảo NFTism thiết kế bởi công ty Zaha Hadid Architects - Ảnh: JOURNEE
Kiến trúc sư Patrick Schumacher cho biết: “Metaverse là nơi mà phần lớn các hoạt động kiến trúc và đổi mới sẽ diễn ra trong giai đoạn tới”. Không bị ràng buộc bởi những hạn chế về vật lý, đặc tính vật liệu và chi phí xây dựng, Metaverse đã mở ra một lĩnh vực thiết kế kiến trúc hoàn toàn mới.
Khác với kiến trúc thiết kế trên giấy của thế kỷ 20, kiến trúc trong Metaverse phục vụ mục đích thương mại và được củng cố bởi mối quan hệ giữa khách hàng và kiến trúc sư. Nghe có vẻ kỳ lạ, nhưng các nhà đầu tư đang đổ những khoản tiền lớn vào bất động sản kỹ thuật số.
Dự kiến sẽ trở thành một ngành công nghiệp nghìn tỷ đô la, nhiều người đang gấp rút đầu tư vào đất ảo và thiết kế môi trường ảo trở thành trọng tâm. Hiện tượng này tạo ra các cơ hội kinh doanh mới, điển hình như sự xuất hiện của công ty Decentraland Architects. Studio thiết kế kiến trúc 3D này giúp người dùng trong thế giới ảo blockchain Decentraland phát triển bất động sản trong Metaverse.
Thị trường bất động sản ảo được cho là một sân chơi bình đẳng của các kiến trúc sư và nhà thiết kế đồ họa 3D. Tuy nhiên, không phải ai cũng đồng ý với quan điểm này.
Ông Schumacher lập luận trong một cuộc phỏng vấn gần đây: "Metaverse đang được xây dựng nhanh chóng. Nhưng ai đang thiết kế nó? Ai nên thiết kế nó? Luận điểm của tôi là thiết kế Metaverse nằm trong phạm vi của ngành kiến trúc và các ngành thiết kế rộng hơn”.
Về lý thuyết, Metaverse phải là một sân chơi bình đẳng, nơi bất kỳ ai cũng có thể tạo ra vũ trụ của riêng mình. Tuy nhiên, trên thực tế, các công ty đang đầu tư tiền bạc và công nghệ để thu hút người dùng đến với không gian của mình trong Metaverse. Họ đã bắt đầu vận hành các đơn vị kiến trúc chuyên thực hiện dự án trong Metaverse. Sự hợp tác giữa các tên tuổi lớn ngay lập tức thu hút sự quan tâm của khách hàng đến sáng kiến này.
Bảo tàng không gian ảo
Bất động sản trong thế giới ảo blockchain Decentraland - Ảnh: Decentraland
Phòng trưng bày nghệ thuật ảo NFTism của công ty Zaha Hadid Architects - Ảnh: JOURNEE
Nền tảng SpaceForm tạo điều kiện thuận lợi cho các quy trình thiết kế, đánh giá và cộng tác của các kiến trúc sư và nhà phát triển - Ảnh: UnStudio
Trong những năm gần đây, các bảo tàng và phòng trưng bày nghệ thuật kỹ thuật số đã xuất hiện dưới dạng các chuyến tham quan ảo đến các tổ chức quan trọng. Tuy nhiên, xu hướng này chỉ gia tăng do đại dịch và cơn sốt NFT.
Nhà đấu giá Sotheby's đã tạo ra một bản sao kỹ thuật số của trụ sở chính ở London trong Decentraland, có chức năng như một phòng trưng bày nghệ thuật ảo. Các kiến trúc sư cũng hưởng ứng hình thức nghệ thuật trưng bày mới này.
Với mục đích khám phá kiến trúc và tương tác xã hội trong Metaverse, công ty Zaha Hadid Architects đã thiết kế một phòng trưng bày nghệ thuật ảo mang tên NFTism cho triển lãm nghệ thuật Art Basel Miami. NFTism sử dụng công nghệ MMO (Trò chơi Nhập vai Trực tuyến Nhiều người chơi), để trưng bày các thiết kế tập trung vào trải nghiệm của người dùng.
Môi trường làm việc
Các phòng họp ảo đã trở nên phổ biến kể từ khi đại dịch bùng phát. Tiềm năng của các không gian làm việc ảo thu hút các công ty phần mềm và cả các công ty kiến trúc danh tiếng. Năm ngoái, UNStudio và Bjarke Ingels Group đã hợp tác với Squint/Opera để phát triển SpaceForm, một nền tảng ảo, sử dụng lưu trữ đám mây. Nền tảng tạo điều kiện thuận lợi cho các quy trình thiết kế, đánh giá và cộng tác của các kiến trúc sư và nhà phát triển. Nguyên mẫu mô phỏng môi trường 3D với tham vọng cải thiện giao tiếp từ xa, được phát triển vào năm 2018 và sau đó đã được cải thiện dựa trên phản hồi của các kiến trúc sư và nhà thiết kế. Bjarke Ingels cho biết nguyên mẫu SpaceForm mới nhất là "môi trường hợp tác, sáng tạo tăng cường của tương lai, cho phép kết hợp tức thì giữa thực tế và thực tế tưởng tượng, nơi hiện tại và tương lai hợp nhất trong cảm giác thực tế tăng cường của con người".
Các dự án thương mại trong Metaverse
Liberland Metaverse, một "quốc gia vi mô theo chủ nghĩa tự do" ảo trong metaverse thiết kế bởi Zaha Hadid Architects - Ảnh: Mytaverse
Các kiến trúc sư hiện đang thiết kế các quy hoạch tổng thể và không gian kiến trúc trong Metaverse, tạo ra một lĩnh vực hoàn toàn mới trong ngành. Grimshaw được giao nhiệm vụ thiết kế một dự án trong Metaverse cho nền tảng pax.world sắp ra mắt.
Nền tảng này cung cấp cho những người dùng sở hữu đất trong Metaverse khả năng tạo ra khu đất phụ của riêng họ để sử dụng nó như một trụ sở ảo, không gian giáo dục hoặc địa điểm giải trí. Grimshaw thiết kế bốn địa điểm tập trung đầu tiên cho pax.world, được đặt tên là "metaserai" theo các đoàn lữ hành (caravanserai) dọc theo các tuyến đường thương mại cũ.
Zaha Hadid Architects gần đây đã thiết kế một "quốc gia vi mô theo chủ nghĩa tự do" ảo trong Metaverse tên là The Liberland Metaverse, có các khu siêu thực tế. Văn phòng đã sử dụng kiến thức và kinh nghiệm của mình trong việc thiết kế không gian, tìm đường và tạo khung của bầu không khí xã hội để tạo nên một quốc gia ảo.
Vì các công ty nhất định phải có không gian vật lý, Zaha Hadid Architects rất tin tưởng vào sức mạnh tổng hợp giữa môi trường ảo và vật lý. Do đó, chính các kiến trúc sư nên thiết kế các trang web này chứ không phải nhà thiết kế đồ họa.
Metaverse tiếp tục là chủ đề của nhiều tranh luận, vì một số người coi nó là tương lai của kiến trúc trong khi những người khác coi nó là một hiện tượng đầu cơ mà trong đó hầu hết các tương tác đều nhằm mục đích kiếm tiền. Việc Metaverse mở ra một nguồn doanh thu mới cho các kiến trúc sư hay một sự thay đổi mô hình trong ngành vẫn còn phải được xem xét.
(CLO) Meta, công ty mẹ của Facebook đang đối mặt với vụ kiện liên quan đến cáo buộc kích động bạo lực ở Ethiopia. Các nguyên đơn đang yêu cầu Meta thành lập một quỹ trị giá 2,4 tỷ USD để bồi thường cho các nạn nhân trên nền tảng này.
(CLO) Tổng thống Donald Trump một lần nữa gia hạn thời hạn cho chủ sở hữu Trung Quốc ByteDance của TikTok phải bán ứng dụng video ngắn này nếu không sẽ bị cấm tại Mỹ.
(CLO) Với thành tích tốt tại vòng loại futsal nữ châu Á 2025, đội tuyển futsal nữ Việt Nam được cộng thêm 15.32 điểm, tiếp tục duy trì thứ hạng 11 thế giới, hạng 4 châu Á.
(CLO) Thủ tướng Chính phủ yêu cầu Chủ tịch Ủy ban nhân dân các tỉnh, thành phố trực thuộc trung ương không để việc sắp xếp tổ chức, bộ máy tại địa phương ảnh hưởng đến công tác phòng, chống, kiểm soát dịch bệnh trên gia súc, gia cầm.
(CLO) Phó Thủ tướng Trần Hồng Hà giao Bộ Nông nghiệp và Môi trường chủ trì, phối hợp với Bộ Công Thương tổ chức đoàn kiểm tra liên ngành các cụm công nghiệp, các làng nghề, cơ sở gây ô nhiễm cao tại thành phố Hà Nội, thành phố Hồ Chí Minh và một số địa phương khác trên cả nước; hoàn thành trong tháng 7/2025.
(CLO) Cảnh báo sóng thần đã được ban hành ở Papua New Guinea sau trận động đất mạnh 6,9 độ richter vào sáng nay (5/4). Tuy nhiên, hiện cảnh báo sóng thần đã được dỡ bỏ.
(CLO) Công an xã Quỳnh Lập, thị xã Hoàng Mai (Nghệ An) vừa tiến hành xác minh, giúp chị Phan Thị Phong (sinh năm 1980) trú trên địa bàn nhận lại số tiền 100 triệu đồng do chuyển khoản nhầm.
(CLO) Ban quản lý dự án Thăng Long vừa đăng tải thông báo mời thầu cho gói thầu số 5-XL, nằm trong phương án điều chỉnh kế hoạch lựa chọn nhà thầu gói thầu số 5-XL, 6XL, 26, 27, 28 của cao tốc Phan Thiết - Dầu Giây.
(CLO) Theo nhà báo Phùng Văn Hiệp: “Trí tuệ nhân tạo (AI) không có giới hạn tuổi tác, chỉ có giới hạn về tư duy và tinh thần sẵn sàng học hỏi… AI không thay thế người làm truyền hình mà giúp nâng tầm sự sáng tạo của người làm truyền hình”.
(CLO) Chiều 4/4, tại buổi đối thoại với các hộ kinh doanh dịch vụ ven biển Cửa Lò, ông Lê Sỹ Chiến – Phó Chủ tịch UBND thành phố Vinh (Nghệ An) – khẳng định thành phố sẽ chấm dứt hoàn toàn việc cho thuê bãi biển để kinh doanh các dịch vụ như ăn uống, tắm tráng, check-in… từ mùa du lịch năm 2025.
(CLO) Công an tỉnh Bạc Liêu vừa ra quyết định xử phạt hành chính đối với Võ Minh Trung (sinh năm 1990, trú tại xã Long Hòa, huyện Bình Đại, tỉnh Bến Tre) vì hành vi sử dụng mạng xã hội đăng tải thông tin sai sự thật, xúc phạm uy tín khu di tích lịch sử – văn hóa Nhà công tử Bạc Liêu.
(CLO) Ngày 4/4 tại Hà Nội, Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch đã tổ chức Hội thảo lấy ý kiến góp ý cho Dự thảo Nghị định quy định về khuyến khích phát triển văn học Việt Nam.
(CLO) Liên minh Tự do Dân sự Mới (NCLA) - một nhóm luật sư bảo thủ tại Mỹ - đã đệ đơn kiện nhằm ngăn chặn việc Tổng thống Donald Trump áp thuế đối với hàng nhập khẩu, với lý do ông đã vượt quá thẩm quyền của mình.
(CLO) Taliban đang điều tra lời khẳng định của một cụ ông người Afghanistan rằng cụ đã… 140 tuổi. Nếu được xác minh, cụ sẽ trở thành người già nhất thế giới.
(CLO) Việt Nam vẫn chưa có chính sách bảo vệ người thuê nhà. Đa số các hợp đồng thuê ở Việt Nam đều có thời hạn ngắn (6-12 tháng) và không có ràng buộc về điều kiện và mức tăng giá.
(CLO) Meta, công ty mẹ của Facebook đang đối mặt với vụ kiện liên quan đến cáo buộc kích động bạo lực ở Ethiopia. Các nguyên đơn đang yêu cầu Meta thành lập một quỹ trị giá 2,4 tỷ USD để bồi thường cho các nạn nhân trên nền tảng này.
(CLO) Tổng thống Donald Trump một lần nữa gia hạn thời hạn cho chủ sở hữu Trung Quốc ByteDance của TikTok phải bán ứng dụng video ngắn này nếu không sẽ bị cấm tại Mỹ.
(CLO) Một YouTuber người Mỹ vừa bị bắt ở Ấn Độ vì cố tình đột nhập để quay video về nơi sinh sống của một trong những bộ tộc biệt lập nhất thế giới trên đảo Bắc Sentinel.
(CLO) Trong một bước ngoặt làm chấn động giới công nghệ, hai mô hình AI hàng đầu thế giới là GPT-4.5 của OpenAI và Llama-3.1 của Meta đã chính thức vượt qua bài kiểm tra Turing - thử thách kinh điển được nhà toán học Alan Turing đề xuất từ năm 1950.
(CLO) Tổng thống Mỹ Donald Trump vừa công bố một loạt thuế quan mới, gây ra nhiều tranh cãi về công thức tính toán và mục tiêu kinh tế đằng sau quyết định này.
(CLO) Giữa những đồn điền cọ bạt ngàn tại vùng nông thôn Malaysia, những tòa nhà khổng lồ phủ đầy tấm pin mặt trời, hoạt động không ngừng nghỉ để phục vụ cho cuộc cách mạng trí tuệ nhân tạo toàn cầu.
(CLO) Hôm 3/4, cổ phiếu các công ty công nghệ như Apple đã giảm mạnh sau khi Tổng thống Mỹ Donald Trump công bố các mức thuế mới đối với các nước được ví như "công xưởng thế giới".
(CLO) Báo chí trên mạng xã hội không chỉ là xu hướng mà đã trở thành điều tất yếu, đòi hỏi cách đưa tin ngắn gọn, trực quan và phù hợp với thói quen người dùng.
(CLO) Cơn sốt tạo ảnh nghệ thuật theo phong cách Ghibli bằng công cụ tạo ảnh của ChatGPT đã dẫn đến sự gia tăng kỷ lục số lượng người dùng chatbot của OpenAI vào tuần trước, gây áp lực lên máy chủ và làm dấy lên quan ngại về vi phạm bản quyền.