Điều chỉnh kích thước chữ

Sau Covid-19, EU sẽ thay đổi các quy tắc ngân sách để giữ đồng euro

(CLO) Vào hôm nay (19/10), Liên minh châu Âu (EU) sẽ nhóm họp để xem xét điều chỉnh quy tắc ngân sách, phù hợp với việc nợ công tăng cao sau đại dịch Covid-19, đồng thời các quốc gia còn phải chịu chi phí khổng lồ khi chuyển đổi sang nền “kinh tế xanh”.

Audio

Hiệp ước Maastricht

Trong quá trình đánh giá, các nhà kinh tế và học giả cũng sẽ tranh luận về cách đơn giản hóa Hiệp ước ổn định và tăng trưởng (hay còn gọi là Hiệp ước Maastricht), vốn đang ngày càng trở nên phức tạp đến mức ít người hiểu đầy đủ về nó.

sau covid 19 eu se thay doi cac quy tac ngan sach de giu dong euro hinh 1

Các quốc gia EU đang đối mặt với khoản nợ công tăng cao - Ảnh: Reuters

Khi mới bắt đầu vào năm 1997, Hiệp ước này chỉ gồm hai quy định và một nghị quyết với tổng cộng khoảng 12 trang, thì giờ nó đã nhân lên nhiều lần như một bộ luật dày tới 108, bởi thường xuyên được cập nhật hàng năm.

Mục tiêu chính của Hiệp ước Maastricht là bảo vệ giá trị đồng euro bằng cách hạn chế các chính phủ vay nợ. Lý do đơn giản vì, EU chỉ sử dụng một loại tiền tệ duy nhất - đồng euro - song các quốc gia thành viên lại có chính sách tài chính của riêng mình.

Hiệp ước nói trên được xem như căn nguyên của nhiều xích mích thường xuyên xảy ra giữa các thành viên EU. Thậm chí vào năm 2002, Chủ tịch Ủy ban Châu Âu lúc đó là Romano Prodi đã gọi Hiệp ước là “ngu ngốc”, đồng thời vẫn giữ quan điểm đó cho đến tận ngày nay.

Khi trả lời phỏng vấn Reuters gần đây, Prodi nói: “Nó đã đặt ra cho tôi rất nhiều vấn đề vào thời điểm đó, nhưng sau đó, hầu hết mọi người đều nói rằng tôi đúng vì họ thấy rằng trong những thời điểm khó khăn, Hiệp ước đã không có tác dụng. Tôi không nghĩ rằng tôi đã sai”.

Những rủi ro từ việc các quốc gia có chính sách tài khóa khác nhau song lại sử dụng chung một loại tiền tệ đã xuất hiện vào năm 2010, khi Hy Lạp rơi vào khủng hoảng nợ công. Cuộc khủng hoàng này chút nữa đã phá hủy đồng tiền euro.

Cho đến nay, Hiệp ước đã được thay đổi ba lần. Lần đầu tiên vào năm 2005 khi Pháp và Đức không chấp nhận áp dụng các quy tắc cho mình. Các lần sau lần lượt và năm 2011 và 2013, khi EURO cần một chính sách đảm bảo việc đầu tư vào đồng euro là an toàn trong cuộc khủng hoảng nợ công khi đó.

sau covid 19 eu se thay doi cac quy tac ngan sach de giu dong euro hinh 2

Nợ công tại châu Âu tăng cao hậu COVID-19 - Ảnh: Getty

Nợ công tăng cao sau Covid-19

Việc EU chuẩn bị tiếp tục thay đổi Hiệp ước Maastricht cũng nhằm phản ứng đối với một cuộc khủng hoảng - lần này là do đại dịch Covid-19 gây ra. Nó đã đẩy khoản nợ trung bình trong khu vực đồng euro lên tới khoảng 100% tổng sản lượng quốc dân, trong khi con số này chỉ là từ 60-70% vào đầu những năm 1990 khi các quy tắc được soạn thảo.

Bởi vậy, việc cắt giảm nợ hàng năm theo các quy tắc hiện hành là không thực tế đối với các quốc gia có khoản nợ công 160% GDP như Ý hoặc hơn 200% như Hy Lạp.

Klaus Regling, người đứng đầu Quỹ cứu trợ khu vực đồng euro và là cựu trưởng phòng kinh tế Ủy ban châu Âu cho biết: “Mục tiêu nợ 60% có giá trị khi Hiệp ước Maastricht được đàm phán, nhưng bây giờ nó không còn nghĩa lý gì nữa”.

“Khả năng gánh nợ của các chính phủ ngày nay cao hơn so với những gì được quy định trong Hiệp ước Maastricht, vì vậy đây là những yếu tố mà người ta phải xem xét”, ông phân tích thêm.

Dù nhiều quốc gia cho rằng các yêu cầu giảm nợ hiện tại là quá nghiêm ngặt trong bối cảnh hậu đại dịch Covid-19, song vẫn chưa có gì đảm bảo liệu việc cắt giảm yêu cầu giảm nợ có thể được thông qua hay không.

sau covid 19 eu se thay doi cac quy tac ngan sach de giu dong euro hinh 3

Những người đeo khẩu trang bảo hộ đi bộ bên ngoài trụ sở của Ủy ban châu Âu, vào ngày 9 tháng 2 năm 2021 tại Brussels, sau khi tuyết rơi dày trên đất Bỉ - Ảnh: AFP

Gánh nặng khí hậu

Ngoài khó khăn kinh tế sau đại dịch Covid-19, một thách thức lớn khác đối với các quốc gia EU, đặc biệt các quốc gia đang gánh nợ công cao, là đảm bảo các quy tắc về khí hậu. Ước tính, họ sẽ phải chi ra hàng trăm tỷ euro để có thể đưa được lượng khí thải carbon dioxide (Co2) ròng về 0 vào năm 2050 như cam kết.

Tổ chức tư vấn Bruegel chi ra vào tháng 9 rằng, đầu tư công để đáp ứng các mục tiêu khí hậu của EU phải ở mức 0,5% -1,0% GDP hàng năm trong thập kỷ này. Bruegel đề xuất, EU cần miễn trừ các khoản đầu tư chống biến đổi khí hậu trong các tính toán thâm hụt ngân sách ở mỗi quốc gia thành viên.

Trong khi ý tưởng trên nhận được sự ủng hộ bởi Tây Ban Nha, Pháp và một số nước khác, song các quan chức EU lại chỉ ra khó khăn trong việc xác định đâu là “đầu tư xanh”. Dẫu vậy, Phó Chủ tịch Ủy ban châu Âu Valdis Dombrovskis cho biết ý tưởng miễn trừ đầu tư sẽ là một phần trong cuộc thảo luận.

Dẫu vậy, một số quan chức cũng tin rằng Hiệp ước Maastricht đã đủ linh hoạt, bất kỳ sự nới lỏng nào nữa có thể dẫn đến rắc rối trên đường đi.

“Lời kêu gọi nới lỏng hoặc cải cách luôn tồn tại - và nó luôn sai. Sẽ là sai lầm nếu bây giờ nới lỏng các quy tắc”, cựu bộ trưởng tài chính Đức Theo Waigel, cha đẻ đồng euro, cho biết.

Hoàng Hải

Bình Luận
 
 
Tin mới
Sau 4 đêm nhạc BTS thu về 33,3 triệu USD

(CLO) 4 buổi hòa nhạc “Permission to dance on stage LA” của BTS thu về 33,3 triệu USD (39,4 tỷ won, tương đương 760 tỷ đồng), với 214.000 vé bán ra. Đây cũng là doanh thu bán vé lớn nhất tại Mỹ trong 18 năm qua, đồng thời là doanh thu bán vé tại một địa điểm cao nhất trong vòng 10 năm.

Dự báo thời tiết 6/12/2021: Hà Nội đêm và sáng trời rét

(CLO) Theo Trung tâm dự báo khí tượng thủy văn Quốc gia: Hà Nội và các tỉnh thành phía Bắc đêm và sáng trời rét, sương mù nhẹ rải rác; đêm không mưa ngày nắng; vùng núi có nơi rét đậm rét hại.

Hà Nội: Trường học ngoại thành tất bật dọn dẹp chờ đón học sinh trở lại

(CLO) Vào 2 ngày cuối tuần, rất nhiều trường học trên địa bàn TP Hà Nội đã kiểm tra, lau dọn các lớp học. Tại các trường học ngoại thành Hà Nội cũng đã tất bật dọn dẹp, khử khuẩn khuôn viên cũng như phòng học để đảm bảo an toàn nhất cho các học sinh trở lại học trực tiếp vào ngày 6/12.

Điện Biên: Bắt giữ thiếu niên 16 tuổi, thu giữ 6.000 viên ma túy tổng hợp

(CLO) Lực lượng Bộ đội Biên phòng và lực lượng phối hợp vừa bắt giữ 1 thiếu niên quốc tịch Lào đem theo 6 nghìn viên ma túy tổng hợp qua biên giới để bán.

Hứa hẹn một nước Đức mới dưới 'triều đại' Olaf Scholz

(CLO) Nước Đức hứa hẹn sẽ có một chính phủ mới vào đúng dịp Giáng sinh. Và khi những ánh đèn lễ hội lấp lánh trên những cây linh sam ở khu vực chính trị của Berlin, họ bước vào sứ mệnh đưa nước Đức bước vào một kỷ nguyên mới.

Tình báo Mỹ ước tính có 175.000 quân Nga ở gần biên giới Ukraine

(CLO) Cơ quan Tình báo của Mỹ cho biết, Nga có thể bắt đầu một cuộc tấn công quân sự ở Ukraine trong vài tháng tới, khi Moscow đã tích lũy tới 175.000 quân dọc theo biên giới.

Phó Chủ tịch huyện ở Gia Lai bị khởi tố vì cho chuyển đổi đất trái quy định

(CLO) Bà Giang H’đan, Phó Chủ tịch UBND huyện Đak Đoa, tỉnh Gia Lai vừa bị khởi tố vì cho phép chuyển đổi 1,4ha đất trồng cây lâu năm thành đất ở không đúng quy định.

Nghệ An: Xe ôtô tự nhiên bốc cháy dữ dội khi đỗ trên vỉa hè

(CLO) Chiếc xe ôtô bất ngờ bốc cháy dữ dội khi đang đỗ trên vỉa hè. Sau khi dập tắt ngọn lửa, chiếc xe chỉ còn lại bộ khung.

Sóc Trăng: Lên kế hoạch tiêm mũi 3 và tiêm vaccine cho trẻ từ 3-12 tuổi

(CLO) Thời điểm hiện tại, mọi công tác chuẩn bị đã xong, khi đủ điều kiện, tỉnh Sóc Trăng sẽ tiến hành tiêm vaccine cho trẻ từ 3 tuổi đến dưới 12 tuổi và tiêm mũi 3 cho người từ 12 tuổi trở lên ở tất cả các xã, phường, thị trấn trong toàn tỉnh.