Cả làng “mất lộc”
Được biết, nghề làm sản phẩm từ cây phát lộc tại Tân Minh có từ khoảng 20 năm nay, mang lại nguồn thu nhập chính cho người dân địa phương. Người dân làm và kinh doanh các sản phẩm từ cây phát lộc quanh năm, tuy nhiên dịp Tết là dịp “bội thu”, làm đến đâu, bán hết đến đó.
Chậu phát lộc thành phẩm chết dần chết mòn không rõ nguyên nhân. (Ảnh: Thành Công).
Thế nhưng, năm nay là một năm rất khác biệt khi người dân thất thu vì cây chết nhiều chưa từng có. Sản phẩm bị hỏng không rõ nguyên nhân. Khi còn là cây nguyên liệu thì không sao nhưng khi đưa lên chậu, được người dân cất công uốn nắn thì nhiều chậu sau một thời gian lại bị héo úa, thối rữa…
Tại hộ gia đình ông Nguyễn Đăng Nghị (63 tuổi, thôn Đình Phùng), hàng chục chậu cây phát lộc đang trong tình trạng chết thối hàng loạt phải nằm trong góc vườn.
Ông Nghị chủ nhà vườn đang tỉ mẩn uốn nắn và cắt bỏ nhiều đốt phát lộc bị hỏng. (Ảnh: Thành Công).
“Nhà tôi làm làm cây phát lộc hàng chục năm nay nhưng đây là năm đầu tiên cây bị hỏng nhiều như vậy. Số lượng cây thối ngày một tăng lên, có lô chết không còn một chậu cây nào”, ông Nghị chia sẻ.
Thời điểm này mọi năm, nhà bà Hoàng Thị Phin (63 tuổi, thôn Đình Phùng) chỗ nào cũng là cây phát lộc với đủ các mẫu mã như tháp, bình, thuyền, nậm… Thế những, năm nay việc làm cây phát lộc của gia đình bà không được thuận lợi, số lượng sản phẩm giảm đi nhiều.
Thời điểm này bà Phin cũng chỉ làm túc tắc, không dám nhận những đơn đặt hàng vì lo cây chuyển tới khách mà chết thì không sửa được. “Mình bán phát lộc thành mất lộc thì mất uy tín lắm”, bà Phin chia sẻ.
Giá cả tăng cao
Theo tìm hiểu, khi phát hiện cây phát lộc có dấu hiệu vàng lá, úa thân, các hộ dân cũng đã tìm nhiều cách để khắc phục như: dùng nước mưa, lấy nước từ nhà khác, cho cây vào cát để giữ độ ẩm… nhưng vẫn không cải thiện được tình trạng cây chết.
Nhiều chậu phát lộc thành phẩm bị hư hỏng phải nằm trong góc vườn. (Ảnh: Thành Công).
Do khan hàng nên năm nay, giá các sản phẩm làm từ cây phát lộc tăng mạnh từ 2 - 3 lần so với mọi năm. Mỗi sản phẩm từ cây phát lộc có giá từ 50.000 đồng đến hơn 2 triệu đồng, tùy hình dáng.
“Đốt nào hỏng phải thay ngay, mất nhiều công, rồi phải thêm nguyên liệu rất tốn kém, quan trọng là sản phẩm không đẹp như làm 1 lần vì mắt nảy lộc không đều. Bởi vậy, dù năm nay giá bán cao gấp 2 - 3 lần so với năm ngoái song tôi vẫn không dám làm nhiều, không nhận đơn lớn của khách hàng”, bà Hoàng Thị Hoa - chủ vườn cây phát lộc tại Minh Tâm chia sẻ.
Nhiều hộ gia đình phải dùng đèn sưởi để cây có thể ra nụ đúng đợt giao hàng cho thương lái. (Ảnh: Thành Công).
Cũng theo bà Hoa, một trong những sản phẩm được ưa chuộng nhất trưng bày ngày Tết là tháp phát lộc. Tháp phát lộc được làm từ thân cây phát lộc, xếp theo hình tháp với số lượng tháp là số lẻ, mang lại may mắn trong năm mới.
Để cho ra đời tháp phát lộc đều, đẹp, người dân lựa chọn cây phát lộc thẳng, đều, cắt từng đoạn đều nhau rồi xếp quanh khuôn theo hình tháp. Đầu thân cây được đắp xi măng trắng để giữ độ ẩm, giúp cây nảy lộc từ thân cây.
Ngoài sản phẩm tháp phát lộc, các sản phẩm như “Thuận buồm xuôi gió”, “Hồ lô phát lộc”, “Lục bình phát lộc” cũng được khách hàng từ khắp nơi đặt mua.
Anh Nguyễn Khắc Tuyên (37 tuổi, trú tại Phú Thọ), một thương lái buôn cây cảnh nhiều năm cho biết, năm nay số lượng và chất lượng mặt hàng cây phát lộc này trở nên khá khan hiếm.
“Giá cao lại khan hàng, cả tuần tôi mới gom được 1 chuyến. Mua xong nhưng vẫn nơm nớp sợ vì nếu cây lại tiếp tục chết thì lỗ vốn”, anh Tuyên nói.
Được biết, hiện trên địa bàn xã Minh Tân có gần 300 hộ tham gia trồng cây phát lộc với diện tích trên 22ha. Trong đó có 66 hộ tham gia làm, tạo dáng các sản phẩm cây phát lộc bán ra thị trường cả nước với hàng triệu sản phẩm mỗi năm.
Thành Công