Vốn là một người làm trong lĩnh vực hàng hải, anh Nguyễn Mạnh Cường (40 tuổi, ngụ quận 10, TP. HCM) ngay từ lâu đã ấp ủ cho mình một hướng đi mới, tự tạo ra những sản phẩm mang tính thủ công để có thể trở về cuộc sống bình yên, tĩnh tâm hơn.
Bài liên quan
Độc đáo mô hình nuôi cua biển trong nhà ở Hà Nội
Độc đáo quán cà phê trưng bày mô hình Bearbrick đắt đỏ thu hút giới trẻ Hà Nội
Độc đáo nét vẽ người thợ lò trên tà áo dài
Độc đáo bảo vật quốc gia Đài thờ Mỹ Sơn
Năm 2019, trong một lần trò chuyện với bạn, anh Cường chợt nảy ra ý tưởng dùng mắt tre để làm nguyên liệu cho đam mê của mình.
“Tôi chọn tre vì nó thuần Việt. Tre không chỉ đại diện cho hình ảnh của dân tộc mà còn là nguyên liệu gần gũi với thiên nhiên. Thật ra mắt tre ngoài thị trường người ta bỏ rất nhiều. Từ cái vật vô tri, vô giác ấy, tôi tận dụng nó làm một sản phẩm mang ý nghĩa hơn, giúp nâng tầm giá trị của nó hơn”, anh Cường nói.
Ban đầu, anh thử làm những món đồ chơi nhỏ xinh cho trẻ con, móc khóa lưu niệm, rồi chuyển qua làm các sản phẩm với độ khó nâng cao, chẳng hạn như tượng Phật, hoa sen, lọ đựng nhang, chuồn chuồn,…
Khi mới vào nghề, anh Cường gặp không ít khó khăn bởi không có trường lớp nào đào tạo về điêu khắc trên tre. “Tìm dụng cụ hỗ trợ làm khá gian nan, vì tôi không tìm được cái nào phù hợp. Tuy nhiên, cứ sai đến đâu thì sửa đến đó, dần dần cũng quen tay và khi đặt hết cái tâm vào sản phẩm thì sản phẩm đó tự khắc sẽ có kết quả đẹp”, anh Cường chia sẻ.
Để tìm được nguồn nguyên liệu, người thợ đã phải kết nối với các đầu mối ở khắp các tỉnh, thành. Sau đó, anh thành công tìm được nguồn nguyên liệu từ Nghệ An, Thanh Hóa, Hòa Bình,… vì ở đây nhiều cơ sở sản xuất dùng thân tre để làm đũa, đan lát nhưng lượng mắt tre bị bỏ đi thì rất nhiều.
Cứ cách nửa năm, anh lại nhập nguyên liệu về một lần, mỗi lần nhập về khoảng 300-400 cái. Mắt tre được chọn để khắc tượng Phật phải có đường kính khoảng từ 8 - 12 cm, bề mặt bên trong cũng không được quá xấu như cong hay lượn theo những hình dạng quá khó thì không thể nào khắc tượng phật được.
Riêng số lượng mắt tre còn lại, anh tận dụng làm đế đỡ tượng Phật, bộ đốt nhang hoặc sáng tạo ra các sản phẩm khác để không phải bỏ phí một cái mắt tre nào.
Có hai dòng sản phẩm chính: tượng Phật khắc trong ống tre và trên mắt tre.
Để tạo ra một sản phẩm hoàn hảo, anh Cường phải thực hiện nhiều công đoạn đòi hỏi sự kiên nhẫn, tính tỉ mỉ và am hiểu về đồ thủ công của người thợ.
Trước hết, người thợ sẽ phải đem luộc các mắt tre để khử đường cho khỏi mối mọt, sau đó, mang đi phơi trong vòng từ 1 - 3 tháng, nhưng chỉ phơi gió chứ không phơi nắng, vì nắng sẽ làm mắt tre bị nứt và vỡ thì không thể khắc được.
Sau khi phơi khô, anh Cường bắt đầu vệ sinh bụi bẩn và ẩm mốc trên mắt tre rồi bắt đầu vẽ hình tượng muốn khắc lên mắt tre và dùng cưa chuyên dụng để tạo hình.
Tiếp đó, anh sẽ cưa nhưng hình vẫn còn thô, dùng giấy nhám cắt nhỏ cho phù hợp với từng khe của tượng phật để chà, chỉnh sao cho đảm bảo độ thẩm mỹ, nhẵn và đẹp cho tượng phật nhưng vẫn giữ được độ tự nhiên tổng thể của toàn mắt tre.
Để đảm bảo độ nhẵn trên bề mặt tre, anh Cường thường dùng tay để sở, cảm nhận cho chắc chắn rồi mới tiến tới các bước chạm khắc.
Trung bình một ngày, anh có thể làm được 1-2 cái, mỗi cái mất từ 4-5 tiếng để hoàn thành.
Tùy theo độ khó và kích thước, giá thành sẽ dao động từ 150.000 đến hàng triệu đồng.
Đối tượng khách hàng của anh Cường đến từ trên khắp các tỉnh, thành trong nước và ở nước ngoài. Đặc biệt những người trẻ thích thiền, yoga hoặc những ai muốn mua về nhằm tạo cho mình một góc tâm linh riêng để tĩnh tâm.
“Khách hàng họ liên hệ mua cũng là một cái duyên. Nhiều khi có người đặt hàng đầu tháng, cuối tháng mới nhận được nhưng họ vẫn vui vẻ. Vì họ hiểu những sản phẩm này không thể gấp gáp làm được, mà phải thật kiên nhẫn, tỉ mỉ thì sản phẩm nó mới có hồn, có năng lượng trong đó. Nhiều người họ không đến vì muốn mua, mà chỉ muốn đến xem tôi làm rồi cùng trò chuyện. Lúc đó chúng tôi đều cảm thấy yên bình, cái tâm cũng tĩnh lại trong đời sống xô bồ này”, người thợ điêu khắc mắt tre bộc bạch.
Tính đến thời điểm hiện tại, anh Cường ước lượng đã làm ra được hơn 600 sản phẩm trong 3 năm.
Sắp tới, anh dự định sẽ mở rộng và làm thành xưởng để có thể sản xuất với số lượng nhiều hơn.
