Trao đổi với PV, ông Nguyễn Hữu Mạo -Giám đốc Ban Quản lý di tích tỉnh Bắc Ninh khẳng định: "Trong thời gian tới, dưới sự hỗ trợ của Cục Di sản văn hóa (Bộ Văn hóa, Thể thao và Di lịch), các cơ quan chức năng và nhân dân địa phương sẽ tái sử dụng tối đa cấu kiện gỗ trên cơ sở sử dụng công nghệ mới.
Theo đó, nhằm kéo dài tuổi thọ của các cấu kiện gỗ cũ, các chuyên gia sẽ sử dụng công nghệ nano, các hỗn hợp hóa chất mới để nối, vá các bộ phận; đồng thời bồi đắp, gia cường các chi tiết hư hỏng một phần để trả lại hình dáng ban đầu cho các cấu kiện nhằm bảo đảm đúng nguyên tắc tu bổ, bảo tồn di tích..."
Các chuyên gia về gỗ đang đánh giá lại các cấu kiện xem khả năng tái sử dụng.
Nói về vấn đề thủ tục và quy trình trùng tu, tôn tạo đình Đồng Kỵ, ông Nguyễn Hữu Mạo cho biết thêm: Khi tiến hành các biện pháp trùng tu, tôn tạo di tích, chính quyền địa phương đã phối hợp các cơ quan chuyên môn thực hiện đúng quy trình từ lập hồ sơ, thiết kế, xin ý kiến thỏa thuận của Cục Di sản văn hóa theo quy định của pháp luật. Quá trình thực hiện, hạ giải, đánh giá cấu kiện và tổ chức thi công đúng nguyên tắc tu bổ và bảo tồn di tích.
Tuy nhiên sau khi kiểm tra thực tế công tác tu bổ, tôn tạo di tích thấy chủ đầu tư và chính quyền địa phương gặp nhiều khúc mắc về tái sử dụng cấu kiện sau hạ giải. Do nhiều cấu kiện xuống cấp nên không thực hiện tái sử dụng đầy đủ, đúng nội dung thẩm định.
Tòa Đại bái đình Đồng Kỵ đang thi công.
Liên quan đến thông tin thay mới nhiều cấu kiện gốc, đồng thời chưa đảm bảo quy định về bảo quản, tu bổ, phục hồi di tích sau hạ giải, ông Nguyễn Văn Đản, Phó Ban Quản lý di tích làng Đồng Kỵ, phường Đồng Kỵ, thị xã Từ Sơn cho biết; Thực hiện theo bản thỏa thuận về tu bổ di tích với Cục Di sản văn hóa, địa phương đã chú trọng tu bổ bảo đảm tái sử dụng tối đa các phần cấu kiện gỗ có giá trị kiến trúc và nghệ thuật.
Tuy nhiên, sau khi hạ giải, nhiều hạng mục, cấu kiện gỗ có giá trị được làm từ gỗ xoan, trải qua thời gian dài 300 năm nên mối mọt, khó có thể tận dụng. Bên cạnh đó, nguyên vật liệu làm đình trước đây cũng được chắp ghép từ 3 ngôi đình khác nên các vật liệu không đều nhau, khó khăn khi tái sử dụng.
“Thực tế, những cấu kiện còn sử dụng được, đơn vị thi công đã đưa vào công trình. Hiện nay, còn một số con chồng, đầu dư, cấu kiện, chúng tôi đang phục chế sẽ gắn lên khi thi công tiếp công trình. Với những cấu kiện không thể tái sử dụng được chúng tôi đã có kế hoạch bảo quản chặt chẽ, theo đúng quy định”- ông Nguyễn Văn Đản cho hay.
Đình Đồng Kỵ nằm trong quần thể di tích đền, đình, chùa Đồng Kỵ. Ngôi đình thờ Thành hoàng làng là Đức thánh “Thiên Cương” có công đánh giặc Ân vào thời Hùng Vương thứ IV.
Căn cứ vào bút tích được khắc bằng chữ Hán trên tòa đại bái trong đình, ngôi đình Đồng Kỵ được khởi dựng vào thời Hậu Lê - Niên hiệu Cảnh Hưng năm thứ 6 (tức là năm 1745), là công trình kiến trúc gỗ còn nguyên vẹn từ khi khởi dựng đến nay.
Với những giá trị to lớn trên, đình làng Đồng Kỵ được Bộ Văn hóa Thông tin (nay là Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch) xếp hạng di tích quốc gia năm 1988.
Tuy nhiên, trải qua năm tháng, ngôi đình bị xuống cấp. Năm 2019, được sự cho phép của các cơ quan chức năng, ngôi đình được trùng tu, tôn tạo với 100% kinh phí từ nguồn xã hội hóa, do nhân dân địa phương đóng góp.
Minh Hằng
