“Cột mốc sống” vùng biên
Ở vùng biên, người dân được ví như những “cột mốc sống”, là nguồn thông tin quan trọng góp phần giúp lực lượng chức năng nắm chắc tình hình địa bàn. Tuy nhiên, nhiều bà con đồng bào vẫn chưa quen sử dụng điện thoại thông minh. Bên cạnh đó, không ít người còn e ngại khi phản ánh, tố giác các hành vi vi phạm pháp luật vì sợ bị lộ danh tính hoặc bị trả thù.
Từ thực tế đó, Bộ đội Biên phòng Nghệ An đã phối hợp với chính quyền địa phương triển khai mô hình hòm thư điện tử ẩn danh bằng việc sử dụng để quét mã QR báo tin. Nhờ đó, nhiều nguồn tin có giá trị được tiếp nhận nhanh hơn, giúp lực lượng chức năng kịp thời xác minh, xử lý các vụ việc phát sinh trên địa bàn.
Tại bản Phá Lõm, xã Tam Hợp (Nghệ An), những tờ rơi có in mã QR được dán tại nhà văn hóa bản trở thành “cầu nối số” giữa người dân với lực lượng biên phòng. Khi có nguồn tin, người dân sẽ trực tiếp gửi đến cán bộ biên phòng thông qua mã QR. Nhờ đó, các sự việc được xác minh, giải quyết nhanh.
Nhưng ít ai biết rằng, để có được sự thay đổi ấy, cán bộ, chiến sĩ Đồn Biên phòng Tam Hợp trải qua không ít ngày vượt núi, băng rừng, kiên trì đến từng bản làng để hướng dẫn bà con sử dụng điện thoại thông minh, quét mã QR để phản ánh thông tin.
Từ bản Phá Lõm đến Đồn Biên phòng Tam Hợp hơn 4km đường rừng. Mùa mưa, con đường đất ven sườn núi trơn quánh bùn đỏ khiến việc đi lại của người dân càng khó khăn. Đường sá cách trở nên trước đây mỗi khi có việc cần báo, người dân phải trực tiếp đến đồn Biên phòng, rất vất vả. Nhiều khi nguồn tin báo đến chính quyền bị muộn. Từ khi có hòm thư báo tin bằng mã QR, người dân chỉ cần dùng điện thoại có kết nối Internet, quét mã là có thể phản ánh tình hình an ninh trật tự, hoạt động của các đối tượng nghi vấn để lực lượng biên phòng kịp thời nắm bắt, xử lý.
Cách đây không lâu, giữa đêm khuya, một người dân đi làm rẫy trở về phát hiện ánh đèn pin xuất hiện gần tuyến đường mòn sát biên giới. Nếu như trước đây, thông tin này có thể phải đến sáng hôm sau mới được báo cho lực lượng chức năng thì lần này, người dân lập tức chụp ảnh, quét mã QR và gửi thông tin. Chỉ ít phút sau, cán bộ trực ban của Đồn Biên phòng gọi điện xác minh vị trí, đồng thời cử tổ tuần tra lên đường ngay trong đêm.
Ứng dụng công nghệ số trong bảo vệ bình yên biên cương
Không chỉ dừng lại ở việc tiếp nhận tin báo về an ninh trật tự, đồn biên phòng còn thành lập các tổ “Đồng hành chuyển đổi số”, phân công cán bộ phụ trách từng địa bàn.
Các buổi sinh hoạt cộng đồng được lồng ghép để hướng dẫn trước cho người già, trưởng bản, những người có uy tín trong cộng đồng. Có trường hợp cán bộ đến tận nhà, tận rẫy để cầm tay chỉ việc, hướng dẫn người dân tiếp cận các tiện ích số. Quy trình được hướng dẫn chậm rãi, ngôn ngữ đơn giản để bà con dễ nhớ, dễ thực hiện.
Tại nhiều gia đình, hình ảnh những người lính quân hàm xanh kiên nhẫn “cầm tay chỉ việc” cho bà con cách sử dụng điện thoại thông minh, cài đặt ứng dụng VNeID, tích hợp các loại giấy tờ như căn cước công dân, bảo hiểm y tế, giấy phép lái xe đã trở nên quen thuộc.
Với nhiều người cao tuổi hay đồng bào dân tộc thiểu số lần đầu tiếp cận công nghệ, sự hướng dẫn tận tình ấy không chỉ giúp họ thuận lợi hơn trong các giao dịch hành chính mà còn mở ra cơ hội tiếp cận các dịch vụ số hiện đại.
Theo Trung tá Nguyễn Xuân Sơn, Chính trị viên phó Đồn Biên phòng Tam Hợp, trên cơ sở nền tảng số của đơn vị và hướng dẫn của cấp trên, đơn vị xây dựng hệ thống mã QR kết hợp với tờ rơi tuyên truyền để người dân dễ tiếp cận. Mỗi thành viên trong tổ được phân công nghiên cứu, biên soạn các mẫu hướng dẫn ngắn gọn, thao tác đơn giản để người dân dễ thực hiện và phản ánh thông tin kịp thời.
Những việc làm cụ thể, thiết thực ấy khiến việc chuyển đổi số không còn là khái niệm xa lạ ở các bản làng vùng biên Nghệ An. Công nghệ đang được ứng dụng linh hoạt để phục vụ công tác quản lý địa bàn, bảo đảm quốc phòng, an ninh. Đồng thời, tạo thêm một nhịp cầu kết nối bền chặt giữa lực lượng Bộ đội Biên phòng với bà con vùng biên.