Thu nhập chỉ còn một nửa
"Chợ người" – là nơi những người đã quá độ tuổi lao động, không nơi nào tuyển dụng, họ tập trung lại một chỗ, ai thuê gì làm nấy, từ bốc vác, dọn dẹp nhà cửa, phụ hồ, xe ôm, vận chuyển… Chỉ cần khách hàng có nhu cầu “mua”, họ sẵn sàng “bán”.
Ghi nhận những ngày gần đây, từ sáng sớm, những người bán sức lao động ở Hà Nội đã có mặt khắp các địa điểm quen thuộc như chân cầu vượt Mai Dịch, cầu Mai Động, chợ Bưởi…để chờ người đến thuê.
Những người bán sức lao động thấp thỏm chờ khách đến thuê. Ảnh: Nguyễn Thúy.
Ở khắp các góc đường, người thì ngồi trong các quán nước trò chuyện, người thì tranh thủ ngả lưng ngay trên yên xe, người thì đứng thấp thỏm… ai cũng trong tâm thế mòn mỏi chờ khách.
Thậm chí, chỉ cần thấy người lạ dừng lại bên ven đường thì tất cả những ánh mắt ở "chợ người" đều đổ dồn về, ai nấy cũng đều chạy tới thật nhanh. Chưa cần khách lên tiếng, tất cả cùng đồng loạt mời chào: "Anh/chị cần làm gì đó? Thuê em đi, em nhanh nhẹn, khỏe lắm. Sáng giờ chưa có khách nào anh/chị mở hàng cho em đi...".
Dành trọn buổi sáng chờ việc nhưng anh Nguyễn Ngọc Minh (Văn Giang, Hưng Yên) lại lủi thủi bước ra về vì..."ế khách". “Thu nhập vốn bấp bênh, ít ỏi, nay chỉ còn một nửa. Ngày nào may thì kiếm được vài chục bạc ấm bụng, nếu không thì đứng cả buổi cũng trắng tay. Giá cả ngày một leo thang, cuộc sống sinh hoạt phải chi tiêu dè dặt mới đủ sống qua ngày”, anh Minh kể.
Nhiều người ngả lưng ở ven đường chờ khách. Ảnh: Nguyễn Thúy.
Thu nhập giảm sút cộng thêm những khoản chi phát sinh, nhiều lao động tự do còn sử dụng đến số tiền tiết kiệm cuối cùng mà bấy lâu nay dành để phòng thân.
"Ngày trước tiết kiệm được khoản nho nhỏ nhưng từ hồi dịch bệnh, khoản dự phòng cũng cạn dần. Vừa hết F0 mong đi làm để gỡ gạc thì khách ế ẩm, không ai thuê. Chạm tới ngưỡng cạn kiệt, giờ mua mớ rau, miếng đậu cũng phải đắn đo chứ nói gì đến thịt cá”, anh Nguyễn Văn Hoàng (Phú Xuyên, Hà Nội) tâm sự.
Cảnh ế ẩm của các xe chở hàng tại ven bờ sông Kim Ngưu. Ảnh: Nguyễn Thúy.
Theo chia sẻ của những người lao động tại đây, quá nửa trong số họ là lao động chính của gia đình. Những hôm không có khách nhưng tất cả vẫn phải ra ngồi vì sợ “mất mối”, thậm chí họ còn sẵn sàng giảm giá để được “thuê”, miễn sao có tiền.
“Ngày trước tùy từng việc khách thuê mà trả giá, dao động cũng từ 150.000 - 300.000 đồng. Giờ thì vài chục nghìn cũng nhận hết, sức mình mà bán rẻ cũng không lo lỗ, có tiền chi tiêu là tốt rồi”, anh Nguyễn Văn Hoàng cho biết thêm.
Chạy “hụt hơi” theo đà tăng giá
Đối với những gia đình đang phải nuôi con ăn học, các khoản học phí càng thêm phần gánh nặng cho họ. Sau khi vợ mất vì COVID-19, ông Nguyễn Ngọc Hùng (Ân Thi, Hưng Yên) chưa tìm được công việc ổn định để chăm lo cho cậu con trai vừa bước vào cấp ba.
“Để có tiền gửi về quê cho con, ban ngày, tôi đứng ở cầu Mai Động chạy xe ôm. Tối đến thì đi làm cửu vạn tại chợ Long Biên. Thế nhưng, dù làm gì thì cũng như người đi câu, ngày được ngày không. Giá xăng thì cao, vẫn quãng đường tương tự nhưng giá chở khách không thể tăng. Tiền trọ rồi chi phí điện nước sinh hoạt, mỗi tháng chi hơn 1 triệu đồng. Lo “chắt bóp” mấy khoản đó thôi cũng đủ áp lực, tháng nào hết sạch tiền tháng đó, khéo vén lắm vẫn thiếu trước hụt sau”, ông Hùng tâm sự.
Vật giá leo thang khiến người áp lao động áp lực cơm áo gạo tiền. Ảnh: Nguyễn Thúy.
Cũng giống như ông Hùng, vắng khách nhưng thay vì về sớm, ông Hà Văn Ba (50 tuổi, Ba Vì, Hà Nội) thường "tăng ca" đến tối muộn mới dám về nhà.
“Khi thì lái xe chở đồ, lúc thì đi bốc vác, ai gọi gì làm nấy, chẳng ngại gì cả. Thế nhưng, dịch bệnh khó khăn, kinh tế không có thì lấy đâu mà thuê với mướn, thành thử có ngày đứng cả buổi mà không có khách lui tới. Nếu có thì công cũng rất bèo bọt. Cố gắng để không bị thiếu ăn là may rồi”, ông Ba kể.
Ngao ngán trước tình trạng vắng khách, anh Doãn Minh (Ba Vì, Hà Nội) quyết định đi đến từng ngõ ngách trong khu chợ Bưởi xem ai thuê gì làm nấy.
“Từ đợt ra Tết là cả trăm nỗi lo, nỗi lo về chi phí ăn ở, tiền cho con ăn học, tiền xăng xe đi lại… Những năm trước chỉ muốn “phân thân” để làm cho kịp. Ngày nào chạy hết công suất cũng được đôi trăm. Giờ thì đứng cả ngày cũng không có khách, trông chờ người đến thuê chắc chết đói”, anh Minh nói.
