Sáng 22/10, Quốc hội thảo luận tại tổ về dự án Luật Đất đai (sửa đổi), Luật Nhà ở (sửa đổi) và Luật Kinh doanh bất động sản (sửa đổi).
Góp ý Dự án Luật Kinh doanh bất động sản (sửa đổi), đại biểu Bùi Xuân Hải (Đoàn Hải Phòng) nêu vấn đề bàn giao bất động sản hình thành trong tương lai. Dự thảo quy định chủ đầu tư bàn giao cho bên mua và bên thuê mua khi đảm bảo ba nguyên tắc, trong đó, nguyên tắc đầu tiên là bất động sản đã được nghiệm thu, kiểm tra công tác nghiệm thu đưa vào khai thác sử dụng theo quy định của pháp luật xây dựng.
Theo đại biểu Bùi Xuân Hải, cụm từ "bất động sản đã được nghiệm thu" trong Dự thảo luật hiện chưa rõ ràng.
“Bất động sản này được hiểu là gì? Nếu hiểu là toàn bộ dự án thì bất hợp lý với các dự án lớn, trải dài nhiều năm; còn nếu hiểu là từng căn nhà, biệt thự nhỏ hoặc phân khu thì cũng chưa chuẩn xác” – đại biểu Bùi Xuân Hải nêu.
Đại biểu Bùi Xuân Hải đề nghị Ban soạn thảo cân nhắc, ít nhất là làm rõ cụm từ “bất động sản đã được nghiệm thu”. Hoặc có thể quy định theo hướng cho phép nghiệm thu từng phần, từng phân khu, hạng mục hoặc phân khúc, để tiến hành bàn giao, tránh lãng phí và kéo dài thời gian.
Quy định tại Điều 18, khoản 5 yêu cầu chủ đầu tư chỉ được thu tiền đặt cọc không quá 5% khi bất động sản đã đủ điều kiện đưa vào kinh doanh. Đại biểu Hải cho rằng quy định này quá thận trọng và bất hợp lý.
Nếu đã đủ điều kiện kinh doanh thì ký luôn hợp đồng mua bán và thanh toán, không cần qua bước đặt cọc 5%. Ngược lại, thực tế các doanh nghiệp cần nhận đặt cọc để thăm dò nhu cầu thị trường và định hướng đầu tư, lên kế hoạch để hoàn thành dự án.
Do đó, đại biểu Hải đề nghị cho phép chủ đầu tư thu tiền đặt cọc không quá 5% khi đã hoàn thành các thủ tục pháp lý cơ bản gồm: chấp thuận chủ trương đầu tư, quy hoạch chi tiết 1/500 và giấy phép xây dựng mà không bắt buộc phải đủ mọi điều kiện kinh doanh theo Điều 19.
Đồng thời, khoản tiền này phải được đưa vào tài khoản phong tỏa tại ngân hàng để đảm bảo an toàn cho cả chủ đầu tư, nhà đầu tư và khách hàng.
Không nới lỏng quy định bảo vệ người mua nhà
Cùng góp ý Dự án Luật Kinh doanh bất động sản (sửa đổi), đại biểu Tạ Thị Yên (Đoàn Điện Biên) đề nghị không nới lỏng những quy định đang trực tiếp bảo vệ người mua nhà hình thành trong tương lai.
Dự thảo hiện vẫn giữ những quy định quan trọng về đặt cọc, tỷ lệ thanh toán và khoản 5% giá trị hợp đồng được giữ lại để bảo đảm trách nhiệm của chủ đầu tư trong việc làm Giấy chứng nhận.
“Theo tôi, những quy định này nên giữ. Chúng ta có thể cắt những giấy tờ trùng lặp, những thủ tục không cần thiết, nhưng không nên cắt những điều kiện cốt lõi bảo đảm dự án đủ pháp lý trước khi huy động tiền của người dân” – đại biểu Yên nhấn mạnh.
Thực tế vẫn còn những dự án người dân đã nộp phần lớn tiền từ nhiều năm nhưng đến nay chưa được cấp Giấy chứng nhận. Vì vậy, khi sửa luật, đại biểu Yên cho rằng quyền lợi của người mua nhà vẫn phải là một điểm kiểm soát rất quan trọng.
Ngoài ra, đại biểu Yên đồng tình với quy định về mã định danh bất động sản và đề nghị xây dựng lộ trình cụ thể để mọi giao dịch, kể cả giao dịch thứ cấp giữa cá nhân với nhau, phản ánh đúng giá thực tế và gắn với mã định danh bất động sản.
Đại biểu nhấn mạnh cần bảo vệ dữ liệu cá nhân, đồng thời sử dụng dữ liệu giá đã tổng hợp theo khu vực phục vụ quản lý và kết nối hệ thống thông tin bất động sản với dữ liệu đất đai, làm cơ sở xây dựng bảng giá đất và hệ số điều chỉnh.
