Điều chỉnh kích thước chữ

Lắng nghe thực trạng quan hệ Mỹ-Trung trước thềm bầu cử Mỹ

(CLO) Chính quyền Mỹ vẫn đang cố sức gây sức ép về mọi mặt với Trung Quốc, nhưng như một chiến binh trên sàn đấu Trung Quốc đã né tránh hết sức tài tình.

Mỹ liên tục gây sức ép lên Trung Quốc, nhưng Trung Quốc vẫn cố gắng né tránh đẩy sự căng thẳng lên cao - Ảnh: Bloomberg

Mỹ liên tục gây sức ép lên Trung Quốc, nhưng Trung Quốc vẫn cố gắng né tránh đẩy sự căng thẳng lên cao - Ảnh: Bloomberg

Kế hoạch đánh bại Trung Quốc của Trump

Steve Bannon, cựu chiến lược gia chủ chốt của Nhà Trắng, tuyên bố rằng Tổng thống Mỹ Donald Trump đã thành lập một ‘hội đồng chiến tranh’ để đánh bại Trung Quốc trong đại dịch COVID-19.

Đã có hàng loạt lời công kích nhằm vào Trung Quốc từ các quan chức cấp cao của Hoa Kỳ kể từ cuối tháng Sáu. Cố vấn An ninh Quốc gia Robert O’Brien, Giám đốc FBI Christopher Wray, Bộ trưởng Tư pháp William Barr và Ngoại trưởng Mike Pompeo được mệnh danh là ‘bốn kỵ sĩ của ngày tận thế’ được Trump giao nhiệm vụ hạ gục đối thủ.

Chính quyền Trump đã có những hành động cụ thể nhằm chia rẽ quan hệ song phương bằng cách đóng cửa Tổng lãnh sự quán Trung Quốc ở Houston, cử Bộ trưởng Y tế Alex Azar đến Đài Loan và cố gắng cấm các gã khổng lồ truyền thông xã hội của Trung Quốc là TikTok và WeChat hoạt động tại Hoa Kỳ.

Thông điệp hòa giải của Trung Quốc

Các phản ứng của Trung Quốc mang tính hòa giải một cách đáng ngạc nhiên vì danh tiếng về ngoại giao ‘chiến binh sói’ và các hành động ăn miếng trả miếng chống lại Hoa Kỳ.

Trong một cuộc phỏng vấn với Tân Hoa xã vào ngày 5 tháng 8, Bộ trưởng Ngoại giao Trung Quốc Vương Nghị kiên quyết bác bỏ ý tưởng về một cuộc Chiến tranh Lạnh mới và đề xuất xoa dịu căng thẳng hiện nay thông qua đối thoại "ở bất kỳ cấp độ nào, trong bất kỳ khu vực nào và bất kỳ lúc nào".

Hai ngày sau, Ủy viên Bộ chính trị Dương Khiết Trì đã xuất bản một bài báo với tiêu đề ‘Tôn trọng lịch sử, nhìn về tương lai và bảo vệ vững chắc và ổn định quan hệ Trung Quốc - Hoa Kỳ’. Ông Dương ca ngợi di sản của mối quan hệ của Hoa Kỳ với Trung Quốc - do chính quyền Nixon tiên phong - và kêu gọi ‘hợp tác cùng có lợi hơn trong mọi lĩnh vực’.

Chính sách ngoại giao thiện chí của Trung Quốc dường như là quá muộn, vì không ai trong chính quyền Trump thực hiện nó một cách nghiêm túc. Lời kêu gọi đối thoại của Bắc Kinh không thực sự được lắng nghe ở Washington một phần vì bất kỳ hoạt động giao tiếp nào như vậy đều bị Hoa Kỳ coi là ‘hành động ngoại giao’.

Tuy nhiên, cách giải thích này về ngoại giao của Trung Quốc có vẻ quá đơn giản. Văn hóa và lịch sử Trung Quốc đưa ra cách hiểu tốt hơn về ba thông điệp mà Trung Quốc dự định truyền tải để cứu vãn mối quan hệ với Hoa Kỳ.

Ngoại trưởng Mike Pompeo (trái) và Ngoại trưởng Vương Nghị trong một cuộc gặp song phương - Ảnh: Tân Hoa Xã

Ngoại trưởng Mike Pompeo (trái) và Ngoại trưởng Vương Nghị trong một cuộc gặp song phương - Ảnh: Tân Hoa Xã

Thứ nhất, Trung Quốc không muốn xảy ra Chiến tranh Lạnh với Hoa Kỳ. Ông Vương Nghị nhận xét rằng "Trung Quốc không phải là Liên Xô cũ và nước này không có ý định trở thành một Hoa Kỳ khác". Đồng thời Trung Quốc khẳng định, họ sẽ tránh được ‘cái bẫy Chiến tranh Lạnh’ mà Mỹ đã gài bẫy Liên Xô.

Cả Vương Nghị và Dương Khiết Trì đều cố gắng nêu bật những ngày tháng tốt đẹp của quan hệ Mỹ - Trung sau chuyến thăm năm 1972 của Tổng thống Richard Nixon, để nhắc nhở những người đồng cấp Mỹ rằng hai nước cùng tồn tại bằng cách vượt qua những khác biệt về ý thức hệ. Đây là một phản ứng giống như của một võ sĩ Thái Cực Quyền đối với những cú đấm của ‘bốn kỵ sĩ’.

Thông điệp thứ hai là Hoa Kỳ không thể tiến hành cuộc Chiến tranh Lạnh này một mình. Trung Quốc muốn nói rõ với các đồng minh của Hoa Kỳ - bao gồm các nước ‘Ngũ Nhãn” với Úc, New Zealand, Vương quốc Anh và Canada - rằng họ không có ý định gây chiến với Hoa Kỳ một cuộc Chiến tranh Lạnh mới.

Bằng cách đưa ra một giọng điệu hòa giải, Trung Quốc nhằm mục đích giảm thiểu khả năng Hoa Kỳ xây dựng một liên minh chống lại họ. Nỗ lực ‘chống Chiến tranh Lạnh’ của Trung Quốc cũng có thể được nhìn thấy trong các chuyến thăm gần đây của Ngoại trưởng Vương Nghị tới năm nước châu Âu.

Các nước quan tâm khác - đặc biệt là các đồng minh của Mỹ - sẽ cần phải lựa chọn để biến Chiến tranh Lạnh thành hiện thực hay coi nó như một ảo ảnh của ‘bốn kỵ sĩ’.

Trong khi chính quyền Trump đang cố gắng 'đối đầu' với Trung Quốc thông qua đối đầu ngắn hạn, các nhà lãnh đạo Trung Quốc đang chơi trò chơi 'Đi' trong phạm vi họ đang tìm cách định vị mình để có lợi thế trong tương lai. Điều này tránh đối đầu trực tiếp trong một trò chơi có số tiền đặt cược cao, ngay cả khi từ bỏ lợi nhuận ngắn hạn.

Thông điệp thứ ba và cũng là thông điệp cuối cùng là lời cảnh báo tới cộng đồng quốc tế về nguy cơ xảy ra xung đột tiềm tàng giữa Hoa Kỳ và Trung Quốc. Có những lo ngại về 'phát súng của tháng 8' ở Châu Á Thái Bình Dương - bất kỳ tính toán sai lầm chiến lược hoặc tai nạn quân sự nào đều có thể gây ra một cuộc xung đột hạt nhân nóng bỏng và tiềm tàng ở Biển Đông, Biển Hoa Đông hoặc trên eo biển Đài Loan.

Trung Quốc thể hiện rõ quan điểm hòa giải, nhưng cũng rất cứng rắn đối với các vấn đề cốt lõi - Ảnh: Xinhhua

Trung Quốc thể hiện rõ quan điểm hòa giải, nhưng cũng rất cứng rắn đối với các vấn đề cốt lõi - Ảnh: Xinhhua

Hợp tác thay vì đối đầu

Các nhà ngoại giao hàng đầu của Trung Quốc đã nói rõ rằng, tất cả không nên vượt qua ranh giới đỏ. Chuyến thăm gần đây của Bộ trưởng Y tế Mỹ Azar tới Đài Loan có thể đã dẫn đến các cuộc tập trận quân sự của Trung Quốc quanh eo biển Đài Loan cũng như vụ thử tên lửa ‘sát thủ tàu sân bay’ ở Biển Đông.

Trong văn hóa Nho giáo, một quốc gia được cho là sẽ thua trong trận chiến nếu thiếu các tiêu chuẩn đạo đức cao. Một lời kêu gọi hợp tác quốc tế sớm và chân thành trong thời kỳ đại dịch có khả năng là cách Trung Quốc nâng cao tinh thần đạo đức để chuẩn bị cho một điều gì đó gay gắt hơn với Hoa Kỳ.

Liệu các thông điệp của Trung Quốc có được chuyển tới Hoa Kỳ không? Liệu Trung Quốc có hành xử theo những tín hiệu nhẹ nhàng mà họ đang muốn truyền tải? Những tháng sắp tới trước cuộc bầu cử Mỹ sẽ rất quan trọng đối với quan hệ Mỹ - Trung.

Đã đến lúc Hoa Kỳ và Trung Quốc phải làm việc cùng nhau để tránh một ngày tận thế có thật, dù là vô tình.

Phan Nguyên

 
 
Tin mới
Ứng phó với mưa lũ, bảo đảm an toàn giao thông khu vực Trung Bộ và Tây Nguyên

(CLO) Bộ Giao thông Vận tải (GTVT) vừa có công điện số 25-CĐ/BGTVT yêu cầu các đơn vị trong ngành tập trung ứng phó mưa lũ tại khu vực Trung Bộ và Tây Nguyên, khẩn trương khắc phục các sự cố để bảo đảm an toàn giao thông, giảm thiểu thiệt hại xuống mức thấp nhất.

Đường “Nhuệ” bị phạt thêm 1 năm tù về tội xâm phạm chỗ ở công dân

(CLO) Tại phiên tòa ngày 18/10, HĐXX nhận định, Đường “Nhuệ” là người chỉ đạo, còn Tiến “Trắng” trực tiếp xâm nhập công ty của bị hại khi không được sự đồng ý của chủ sở hữu. Do đó, tuyên phạt Đường “Nhuệ” và Tiến “Trắng” 1 năm tù do xâm phạm trái phép chỗ ở của công dân.

Dự báo thời tiết ngày mai 19/10: Hà Nội và các khu vực trên cả nước

(CLO) Dự báo thời tiết đêm nay 18/10 và ngày mai 19/10 các khu vực trên cả nước theo Trung tâm Dự báo Khí tượng Thủy văn Trung ương.

TP.HCM đề xuất lùi thời gian thu phí hạ tầng cảng biển đến tháng 4/2022

(CLO) Việc lùi thời hạn thu phí là để doanh nghiệp có thêm thời gian phục hồi kinh tế, vượt qua khó khăn do dịch bệnh COVID-19, sớm khôi phục sản xuất kinh doanh.

Hà Nội: Nhiều người dân ở Chương Mỹ phải di chuyển bằng thuyền vì nước sông Bùi dâng cao

(CLO) Hơn 5 ngày qua, do nước sông Bùi dâng cao đã tràn vào con đường chính thôn Bùi Xá (Huyện Chương Mỹ, Hà Nội), nên nhiều hộ dân tại đây bị cô lập, thiếu nước sạch sinh hoạt. Phương tiện duy nhất để người dân di chuyển được lúc này là những chiếc ca nô, thuyền, phao tự chế.

Nga đình chỉ sứ mệnh tại NATO để đáp trả việc trục xuất nhân viên

(CLO) Nga sẽ đình chỉ sứ mệnh thường trực của mình tại NATO để đáp trả việc liên minh quân sự trục xuất 8 người Nga, Ngoại trưởng Sergey Lavrov cho biết hôm thứ Hai (18/10).

Cần đẩy mạnh việc bồi dưỡng cho giáo viên phương pháp dạy học trực tuyến

(CLO) Tại tọa đàm do Ủy ban Văn hóa, Giáo dục của Quốc hội tổ chức, các ý kiến chỉ ra rằng, nhiều đơn vị giáo dục còn lúng túng trong việc lựa chọn nền tảng dạy học trực tuyến, bồi dưỡng giáo viên phương pháp dạy học trực tuyến (điều mà các trường sư phạm chưa trang bị).

Thanh Hoá: Hơn 15.000 học sinh tạm dừng đến trường để phòng chống dịch COVID-19

(CLO) Để hạn chế thấp nhất các nguy cơ lây lan trong cộng đồng, nhất là lây lan trong trường học, thị xã Bỉm Sơn (Thanh Hoá) cho hơn 15.000 học sinh các cấp tạm dừng đến trường để phòng chống dịch COVID-19.

Cựu ngoại trưởng Hoa Kỳ Colin Powell chết vì biến chứng COVID-19

(CLO) Colin Powell, ngoại trưởng da màu đầu tiên của Mỹ và là sĩ quan quân đội hàng đầu, đã qua đời hôm thứ Hai (18/10) ở tuổi 84 do biến chứng COVID-19. Gia đình ông cho biết trong một tuyên bố trên Facebook.