Chủ trương trúng, hành động quyết liệt và trách nhiệm “đón đầu”
Nhìn vào bức tranh tổng thể của công tác đổi mới, sắp xếp tổ chức bộ máy của hệ thống chính trị nước ta thời gian qua, việc tinh gọn các tổ chức quần chúng, các mô hình tự quản ở cơ sở - cụ thể là thôn, tổ dân phố - luôn là bài toán đòi hỏi cả sự bản lĩnh lẫn sự khéo léo. Cơ sở có vững thì gốc mới bền. Bản chất của hệ thống chính trị cơ sở là nơi trực tiếp tiếp xúc, giải quyết các nguyện vọng chính đáng của người dân.
Tuy nhiên, việc tồn tại quá nhiều thôn với quy mô nhỏ lẻ, manh mún không chỉ gây lãng phí ngân sách chi trả cho đội ngũ cán bộ không chuyên trách, mà còn làm phân tán nguồn lực đầu tư hạ tầng, giảm hiệu lực chỉ đạo, điều hành.
Thực hiện Chỉ thị số 21/CT-TTg ngày 20/5/2026 của Thủ tướng Chính phủ và Nghị định số 185/2026/NĐ-CP của Chính phủ, UBND tỉnh Lạng Sơn đã khẩn trương ban hành Kế hoạch số 209/KH-UBND và Phương án số 60/PA-UBND về việc sắp xếp thôn, tổ dân phố trên địa bàn toàn tỉnh năm 2026. Không chậm trễ, không chờ đợi, cấp ủy và chính quyền xã Lộc Bình đã thể hiện rõ tư duy “trách nhiệm đón đầu”, coi đây là thời cơ vàng để tái cấu trúc lực lượng, nâng cao năng lực quản trị ở cấp cơ sở.
Ngày 22 tháng 6 năm 2026, Hội đồng nhân dân xã Lộc Bình khóa II, kỳ họp thứ tư đã chính thức thông qua “Nghị quyết số 20/NQ-HĐND” về Đề án sắp xếp thôn trên địa bàn xã năm 2026. Ngay sau đó, UBND xã đã xây dựng và ban hành Kế hoạch triển khai thực hiện một cách đồng bộ, khẩn trương, minh chứng cho một tác phong làm việc khoa học, "nói đi đôi với làm".
Mục tiêu cốt lõi của đề án: Thông qua việc sáp nhập các thôn có quy mô nhỏ, xã Lộc Bình hướng tới việc tinh giản số lượng người hoạt động không chuyên trách, tập trung nguồn lực đầu tư cơ sở hạ tầng, nâng cao hiệu quả lãnh đạo của Đảng và hiệu lực quản lý của chính quyền, tạo tiền đề thúc đẩy kinh tế - xã hội địa phương phát triển mạnh mẽ.
UBND xã Lộc Bình xác định rõ, việc triển khai thực hiện Nghị quyết phải được tiến hành nghiêm túc, đúng trình tự, thủ tục và tiến độ theo quy định của pháp luật. Yêu cầu tối thượng được đặt ra là phải đảm bảo duy trì hoạt động liên tục, ổn định, không để xảy ra khoảng trống quyền lực hay sự đứt gãy trong công tác chỉ đạo, điều hành của thôn mới hình thành sau sáp nhập. Đồng thời, mọi hoạt động sản xuất, kinh doanh của các tổ chức, cá nhân, doanh nghiệp và đời sống sinh hoạt của Nhân dân trên địa bàn phải được giữ vững, bảo đảm an ninh chính trị và trật tự an toàn xã hội.
Công tác tuyên truyền - "Chìa khóa vàng" mở cánh cửa đồng thuận
Một trong những bài học xương máu của công tác tuyên truyền là: Chủ trương dù đúng đến đâu, nếu không làm tốt công tác tư tưởng, không được người dân thấu hiểu và đồng thuận thì khó lòng về đích thành công.
Nhận thức sâu sắc điều đó, trong Kế hoạch triển khai của UBND xã Lộc Bình, công tác thông tin, tuyên truyền được đặt lên vị trí hàng đầu và được ví như mũi chủ công “đi trước mở đường”.
Xã Lộc Bình đã triển khai một chiến dịch tuyên truyền toàn diện, sử dụng tối đa các công cụ truyền thông hiện đại kết hợp với phương thức truyền thống. Nội dung tuyên truyền không chung chung, sáo rỗng mà tập trung trực diện vào những vấn đề cốt lõi mà người dân quan tâm:
Tuyên truyền sâu rộng về mục đích, ý nghĩa, sự cần thiết của việc sắp xếp thôn; khẳng định đây là chủ trương đúng đắn của Đảng và Nhà nước, phù hợp với yêu cầu thực tiễn nhằm nâng cao năng lực của hệ thống chính trị cơ sở.
Thông tin chi tiết, minh bạch về phương án sắp xếp, tên gọi các thôn mới, địa giới hành chính, quy mô dân số, số hộ gia đình sau khi sáp nhập.
Phổ biến rõ ràng về các quyền lợi, nghĩa vụ của Nhân dân, đặc biệt là các chế độ, chính sách hỗ trợ đi kèm cho những đối tượng bị ảnh hưởng.
Công khai quy trình kiện toàn tổ chức, giới thiệu nhân sự, bầu Trưởng thôn lâm thời và phương án bố trí, sử dụng Nhà văn hóa thôn sau sáp nhập.
Hình thức thể hiện được đổi mới mạnh mẽ theo hướng trực quan, sinh động. Hệ thống truyền thanh cơ sở tăng cường thời lượng phát sóng với các bản tin ngắn gọn, dễ nhớ. Trang thông tin điện tử của xã và các nền tảng mạng xã hội như Zalo, Facebook được tận dụng triệt để nhằm tiếp cận nhanh nhất đến thế hệ trẻ và những người đi làm ăn xa. Tại các nhà văn hóa và trục đường chính, các cụm pa nô, áp phích, băng rôn được trang hoàng rực rỡ, tạo nên một không khí chính trị vừa trang nghiêm, vừa gần gũi.
Điểm sáng trong công tác tuyên truyền tại Lộc Bình là sự vào cuộc nhịp nhàng, trách nhiệm của Ủy ban MTTQ Việt Nam xã và các tổ chức chính trị - xã hội. Các cán bộ mặt trận, đoàn thể đã không quản ngại ngày đêm, thực hiện phương châm “đi từng ngõ, gõ từng nhà, rà từng đối tượng”. Nội dung Nghị quyết được khéo léo lồng ghép vào các buổi sinh hoạt chi hội phụ nữ, cựu chiến binh, đoàn thanh niên và các cuộc họp thôn.
Quan trọng hơn, đội ngũ này chính là những “tai mắt” giúp cấp ủy, chính quyền kịp thời nắm bắt tâm tư, nguyện vọng, những băn khoăn, vướng mắc phát sinh từ thực tế của người dân. Từ việc băn khoăn về khoảng cách di chuyển đến nhà văn hóa mới, việc thay đổi giấy tờ tùy thân, cho đến những tâm tư của các cán bộ thôn kỳ cựu... tất cả đều được lắng nghe, ghi nhận và phản ánh kịp thời lên cơ quan có thẩm quyền để xem xét, giải quyết thỏa đáng. Sự đồng thuận của đại diện các hộ gia đình trong đợt lấy ý kiến cử tri trước đó (được tổng hợp tại Báo cáo số 410/BC-UBND ngày 20/6/2026) chính là minh chứng đắt giá nhất cho thấy ý Đảng đã hoàn toàn hòa quyện với lòng dân.
Tinh gọn bộ máy để hoạt động hiệu quả, gần dân và sát dân hơn
Theo Nghị quyết số 20/NQ-HĐND, xã Lộc Bình tiến hành sáp nhập nguyên trạng nhiều thôn có quy mô nhỏ để hình thành nên các thôn mới có quy mô dân số và diện tích tối ưu hơn. Bản đồ hành chính cơ sở của xã đã có những thay đổi mang tính lịch sử:
- Sáp nhập thôn Hòa Bình (126 hộ) và thôn Bờ Sông (124 hộ) thành "thôn Hòa Bình" (250 hộ).
- Sáp nhập thôn Bản Gia (126 hộ) và thôn Pò Lèn Pá Ôi (128 hộ) thành "thôn Bản Gia" (254 hộ).
- Sáp nhập 3 thôn: Khòn Quắc 1 (72 hộ), Khòn Quắc 2 (102 hộ) và Khuôn Van (58 hộ) thành "thôn Khòn Quắc" (232 hộ).
- Sáp nhập thôn Bản Rỵ (131 hộ) và thôn Bản Quang (92 hộ) thành "thôn Hữu Khánh" (223 hộ).
- Sáp nhập thôn Bản Hoi (75 hộ) và thôn Nà Mu (90 hộ) thành "thôn Đồng Tâm" (165 hộ).
- Sáp nhập 3 thôn: Lăng Xè (112 hộ), Phiêng Quăn 2 (136 hộ), Háng Cáu (52 hộ) và ghép thêm cụm dân cư 26 hộ thuộc thôn Khòn Quắc 2 thành "thôn Đồng Bục" với quy mô 326 hộ.
- Sáp nhập thôn Khòn Miện (92 hộ) và thôn Khòn Chu (130 hộ) thành "thôn Đoàn Kết" (222 hộ).
- Sáp nhập 3 thôn: Bản Lầy (82 hộ), Kéo Hin (66 hộ), Phiêng Phúc (78 hộ) thành "thôn Xuân Lễ" (228 hộ).
- Sáp nhập thôn Nà Ngần (76 hộ) và thôn Bản Tẳng (114 hộ) thành "thôn Bằng Khánh" (190 hộ).
- Sáp nhập thôn Pò Khoang (113 hộ) và thôn Kéo Mật (73 hộ) thành "thôn Khánh Xuân" (187 hộ).
- Sáp nhập 3 thôn: Nà Lùng (54 hộ), Pò Là (65 hộ) và Bản Mặn (81 hộ) thành "thôn Bản Mặn" (198 hộ).
Bên cạnh đó, xã thực hiện ghép cụm dân cư 5 hộ thuộc thôn Bản Hoi vào thôn Chộc Vằng để nâng quy mô thôn này lên 282 hộ, đồng thời đổi tên thôn Phiêng Quăn 1 thành thôn Phiêng Quăn. Đối với 11 thôn đã đạt chuẩn quy mô (Bản Kho, Cầu Lấm, Nhà Thờ, Lao Động, Minh Khai, Pò Mục, Khuổi Thút, Pò Lạn Pò Vèn, Tằm Lịp, Bản Khiếng, Khòn Thống), xã quyết định giữ nguyên trạng.
Sau khi hoàn thành sắp xếp, từ một địa bàn phân tán với nhiều đầu mối, xã Lộc Bình chính thức ổn định ổn định bộ máy với "24 thôn".
Việc giảm số lượng thôn đồng nghĩa với việc giảm số lượng đầu mối trung gian, tinh giản đáng kể đội ngũ cán bộ không chuyên trách ở cơ sở. Bộ máy mới được kiện toàn không làm xa rời quần chúng mà ngược lại, giúp cho việc truyền đạt các chủ trương của Đảng, chính sách của Nhà nước đến với người dân được nhanh chóng, thông suốt.
Nhờ quy mô thôn được mở rộng, các buổi sinh hoạt chi bộ, họp thôn sẽ chất lượng hơn, ý kiến đóng góp của đảng viên và nhân dân đa dạng, trí tuệ hơn. Những người đảm nhận vai trò Trưởng thôn lâm thời hay Bí thư Chi bộ mới đều là những cá nhân tiêu biểu, có năng lực chuyên môn, uy tín cao và đầy nhiệt huyết, đủ sức gánh vác phong trào, sâu sát và giải quyết dứt điểm các mâu thuẫn, tâm tư ngay từ khi mới phát sinh tại cơ sở.
"Thấu tình, đạt lý" trong giải quyết bài toán dôi dư và tài sản công
Sắp xếp, sáp nhập là một công việc động chạm trực tiếp đến lợi ích, thói quen, vị trí công tác và cả yếu tố tình cảm của một bộ phận cán bộ ở cơ sở. Khi nhiều thôn hợp nhất thành một, hàng loạt vị trí cán bộ không chuyên trách sẽ thuộc diện dôi dư. Nếu không xử lý khéo léo, thấu đáo, đây rất dễ trở thành ngòi nổ cho những rạn nứt, mất đoàn kết nội bộ.
Nhận thức rõ tính chất nhạy cảm này, UBND xã Lộc Bình đã giao Phòng Văn hóa - Xã hội chủ trì, phối hợp với Phòng Kinh tế chủ động rà soát, lập danh sách chính xác và hoàn thiện hồ sơ đề nghị giải quyết chế độ, chính sách hỗ trợ. Chính quyền xã cam kết việc giải quyết chế độ cho cán bộ dôi dư phải bảo đảm kịp thời, đúng đối tượng, tuân thủ nghiêm ngặt các quy định của Trung ương, của tỉnh Lạng Sơn và hoàn thành dứt điểm trong "quý 3 năm 2026". Sự chăm lo chu đáo, trân trọng những cống hiến của thế hệ cán bộ đi trước đã giúp họ yên tâm, đồng thuận nhường lại vị trí cho những người đủ điều kiện hơn, thể hiện một nét đẹp văn hóa ứng xử và tinh thần trách nhiệm cao trước Đảng, trước nhân dân.
Bên cạnh công tác cán bộ, việc quản lý và xử lý tài sản công cũng được sáp nhập chặt chẽ. Xã yêu cầu các thôn thuộc diện sắp xếp có trách nhiệm rà soát, thống kê và thực hiện bàn giao nhà văn hóa, kinh phí, hồ sơ tài liệu cho thôn mới. Quá trình này được Phòng Kinh tế phối hợp cùng Văn phòng HĐND và UBND xã đôn đốc, giám sát chặt chẽ, hoàn thành trước ngày "10/7/2026". Mục tiêu là bảo đảm đầy đủ, chính xác, tiết kiệm, tuyệt đối không để xảy ra tình trạng thất thoát, lãng phí tài sản công và đặc biệt không được làm gián đoạn các giao dịch hành chính thường ngày của người dân.
Nhìn vào những cái tên thôn mới sau sáp nhập tại xã Lộc Bình như: "Hòa Bình, Đoàn Kết, Đồng Tâm, Xuân Lễ, Khánh Xuân...", chúng ta thấy rõ gửi gắm trong đó không chỉ là sự định danh về mặt địa lý, mà là khát vọng lớn lao về một tương lai phát triển, gắn bó keo sơn, đồng lòng của tình làng nghĩa xóm.
Quyết định cho các thôn mới chính thức đi vào hoạt động từ ngày "1 tháng 7 năm 2026" là một cột mốc ý nghĩa. Từ đây, một chương mới trong công tác quản lý hành chính, xây dựng đời sống văn hóa khu dân cư và phát triển kinh tế tại xã Lộc Bình chính thức bắt đầu. Bộ máy tinh gọn sẽ vận hành mạnh mẽ hơn, nguồn lực công được tập trung hiệu quả hơn để đầu tư vào những thiết chế văn hóa, hạ tầng giao thông nông thôn đồng bộ.
Sự thành công bước đầu trong việc triển khai Nghị quyết sắp xếp thôn ở Lộc Bình là minh chứng sống động cho thấy: Khi có một đường lối đúng đắn, một tư duy thời sự nhạy bén, sự vào cuộc trách nhiệm của đội ngũ lãnh đạo và trên hết là sự đồng lòng, ủng hộ của Nhân dân, thì mọi nút thắt đều có thể tháo gỡ. Bài học từ Lộc Bình xứng đáng là một điểm sáng, một kinh nghiệm quý báu để các địa phương khác trên địa bàn toàn tỉnh nghiên cứu, học tập trong hành trình tinh gọn bộ máy, hướng tới một nền hành chính hiệu lực, hiệu quả, vì nhân dân phục vụ.
