Hiện cả nước có 12 tuyến đường bộ cao tốc do Nhà nước đầu tư. Cục Đường bộ kiến nghị chưa đưa vào đề án vì chưa đủ điều kiện thu phí đối với 6 tuyến: Hà Nội - Thái Nguyên, Lào Cai - Kim Thành, Cao Bồ - Mai Sơn, Cam Lộ - La Sơn, La Sơn - Túy Loan, TP.Hồ Chí Minh - Trung Lương.
Đề xuất thu phí 6 tuyến cao tốc do nhà nước đầu tư. Ảnh minh họa.
Đây là các dự án đang khai thác theo tiêu chuẩn đường cao tốc hạn chế, chưa có đủ làn dừng khẩn cấp liên tục, chưa được đầu tư hạ tầng trạm thu phí và hệ thống giao thông thông minh.
Việc thu phí các tuyến cao tốc này sẽ được triển khai sau khi hoàn thành việc đầu tư nâng cấp, mở rộng, đáp ứng quy định.
Bên cạnh đó có 6 tuyến đường cao tốc đủ điều kiện thu phí được đưa vào đề án gồm: Mai Sơn - Quốc lộ 45, Quốc lộ 45 - Nghi Sơn, Nghi Sơn - Diễn Châu, Vĩnh Hảo - Phan Thiết, Phan Thiết - Dầu Giây, Mỹ Thuận - Cần Thơ (bao gồm Cầu Mỹ Thuận 2).
Các tuyến này đã lắp đặt hạ tầng trạm thu phí, thiết bị phục vụ việc thu phí; có đủ các công trình dịch vụ công tại trạm dừng nghỉ; có cơ sở hạ tầng kỹ thuật, thiết bị công nghệ để quản lý, điều hành giao thông cũng đáp ứng yêu cầu.
Cục Đường bộ đề xuất, trước mắt, cơ quan được giao quản lý tài sản hạ tầng đường bộ trực tiếp tổ chức khai thác, quản lý, bảo trì, bảo dưỡng đối với các đoạn đường bộ cao tốc do nhà nước đầu tư, sở hữu, quản lý, khai thác theo quy định pháp luật.
Cục Đường bộ Việt Nam là đơn vị tổ chức thu phí sử dụng đường cao tốc thông qua trạm thu phí, áp dụng mô hình với đầu vào ETC đa làn tự do (không có barrier), đầu ra ETC đơn làn (có barrier); lắp đặt bổ sung thiết bị, giá long môn trên tuyến chính tại vị trí nối tiếp các dự án để phân tách các đoạn tuyến.
Ngoài ra Cục Đường bộ Việt Nam và các khu quản lý đường bộ khu vực sẽ quản lý thu, nộp, sử dụng phí sử dụng đường bộ cao tốc; kê khai, nộp phí thu được theo tháng, quyết toán năm theo quy định về quản lý thuế.
Kiểm tra hoạt động, số thu của đơn vị vận hành, nhà cung cấp dịch vụ để bảo đảm thu đúng, thu đủ, nộp đúng hạn khoản thu phí cao tốc vào tài khoản phí chờ nộp ngân sách.
Quá trình đánh giá thực hiện chính sách hoặc sau khi hết 1 chu kỳ khai thác thiết bị (khoảng 5 - 8 năm), Cục Đường bộ Việt Nam sẽ nghiên cứu, đề xuất các phương thức khai thác khác nếu cần thiết.
