Trao đổi với phóng viên Báo Nhà báo và Công luận, ThS.BS Đoàn Dư Mạnh, thành viên Hội Bệnh mạch máu Việt Nam cho biết, bệnh nhân đến khám sức khỏe định kỳ trong tình trạng thể lực bình thường, có tập thể thao thường xuyên, không thừa cân và rất ít uống rượu bia. Tuy nhiên, kết quả kiểm tra cho thấy gan đã nhiễm mỡ ở mức độ nặng.
Khai thác thói quen sinh hoạt, bác sĩ phát hiện bệnh nhân có sở thích uống nước cam ép. Mỗi ngày, anh uống khoảng 2-3 lít, gần như dùng loại nước này thay hoàn toàn nước lọc.
Theo bác sĩ Mạnh, nhiều người cho rằng nước ép trái cây giàu vitamin nên có thể uống thoải mái mà không gây hại. Tuy nhiên, việc tiêu thụ quá nhiều nước ép có thể khiến cơ thể nạp lượng đường lớn, làm tăng nguy cơ tích tụ mỡ trong gan, ngay cả ở người không béo phì và có lối sống năng động.
Gan quá tải vì đường từ nước ép
Giải thích về cơ chế, bác sĩ Mạnh cho biết fructose, một loại đường có nhiều trong trái cây, được chuyển hóa chủ yếu tại gan. Khi tiêu thụ quá mức, đặc biệt dưới dạng nước ép, lượng đường này có thể thúc đẩy quá trình tổng hợp chất béo, làm tăng triglyceride và tích tụ mỡ trong gan.
Khác với ăn trái cây nguyên quả, uống nước ép khiến người dùng dễ tiêu thụ lượng đường lớn trong thời gian ngắn, trong khi phần chất xơ có thể bị loại bỏ hoặc giảm đáng kể tùy cách chế biến.
Đáng chú ý, gan nhiễm mỡ không chỉ gặp ở người uống nhiều rượu bia, thừa cân hay ít vận động. Chế độ ăn dư thừa năng lượng, trong đó có việc tiêu thụ nhiều đồ uống chứa đường, cũng là yếu tố nguy cơ.
Với trường hợp trên, bác sĩ yêu cầu bệnh nhân ngừng dùng nước cam ép thay nước lọc, hạn chế đường và các loại trái cây ngọt theo hướng dẫn, đồng thời sử dụng thuốc hỗ trợ theo chỉ định.
Bác sĩ Mạnh khuyến cáo người dân không nên xem nước ép trái cây là thức uống có thể dùng thay nước lọc hằng ngày. Dù cung cấp một số vitamin và khoáng chất, nước ép vẫn chứa đường tự nhiên; uống quá nhiều có thể khiến lợi ích dinh dưỡng không tương xứng với lượng đường nạp vào.
Uống nước ép mỗi ngày, người bệnh tiểu đường suýt nguy kịch
Nguy cơ từ thói quen uống nhiều nước ép cũng được ghi nhận ở người mắc bệnh chuyển hóa.
Tháng 7/2026, Bệnh viện Nhân dân 115 (TP HCM) tiếp nhận một phụ nữ 64 tuổi mắc đái tháo đường type 2 trong tình trạng mệt mỏi, nôn ói liên tục. Bệnh nhân có thói quen uống 1,5-2 lít nước ép cam, bưởi, dưa hấu, cà rốt mỗi ngày thay nước lọc vì tin rằng có thể thanh lọc cơ thể và bổ sung vitamin.
Kết quả xét nghiệm cho thấy đường huyết của bệnh nhân gần 1.000 mg/dL, HbA1c lên tới 14,5%. Người bệnh đồng thời gặp hai biến chứng cấp tính nguy hiểm là nhiễm toan ceton và hội chứng tăng áp lực thẩm thấu, cần được cấp cứu và điều trị tích cực.
ThS Mai Trọng Trí, Bệnh viện Nhân dân 115 cho biết, nước ép trái cây có thể khiến người dùng nạp một lượng lớn carbohydrate và năng lượng mà không nhận ra. Với người mắc đái tháo đường, thói quen này có thể khiến đường huyết tăng cao, khó kiểm soát và làm tăng nguy cơ biến chứng.
![753007488-3675002919331881-6519013953026084506-n.jpg](https://cdn.congluan.vn/images/kNAZqbMGouQx6kv9GjzzlUqDuYYSpmw1QLsTaNTgPZIiKlJIhgwixtvW4eCxa2bxGzJLOmjFn0PiCPBkCgYDogCtsxF2VqocBLhIoAC4LZk/753007488-3675002919331881-6519013953026084506-n.jpg.avif "Nước ép đã bị loại bỏ phần lớn chất xơ khiến lượng đường tự nhiên trong trái cây trở thành "đường tự do" và được hấp thu thẳng vào máu, khiến đường huyết tăng đột ngột.")
Bác sĩ khuyến cáo người dân ưu tiên uống nước lọc để giải khát, ăn trái cây nguyên quả thay vì uống nước ép và kiểm soát khẩu phần. Người mắc đái tháo đường không nhất thiết phải kiêng hoàn toàn trái cây, nhưng cần lựa chọn loại phù hợp, ăn lượng vừa phải và theo dõi đường huyết theo hướng dẫn y tế.
Các chuyên gia cũng lưu ý gan nhiễm mỡ có thể tiến triển thành viêm gan nhiễm mỡ, xơ gan ở một số trường hợp. Vì vậy, người dân nên khám sức khỏe định kỳ, điều chỉnh chế độ ăn và không chủ quan chỉ vì cơ thể gầy, khỏe hoặc thường xuyên tập thể thao.
