Sự lãng phí lớn trên cho thấy những khó khăn trong việc tiêm chủng trên thế giới, mặc dù nguồn cung cấp vắc xin ngày càng nhiều, với việc COVAX đang tiến gần hơn đến việc cung cấp 1 tỷ liều cho tổng số gần 150 quốc gia.
Rất nhiều vắc xin Covid-19 đã bị đổ bỏ vì hết hạn sử dụng khi đến với các nước nghèo. Ảnh: RT
"Hơn 100 triệu đã bị từ chối chỉ trong tháng 12", Etleva Kadilli, Giám đốc Bộ phận Cung ứng tại cơ quan Liên hợp quốc UNICEF nói với các nhà lập pháp tại Nghị viện châu Âu.
Bà nói thêm rằng lý do chính của việc từ chối là các liều thuốc có thời hạn sử dụng ngắn.
Kadilli cho biết các quốc gia nghèo hơn buộc phải trì hoãn nhận nguồn cung còn vì không có đủ phương tiện bảo quản, bao gồm cả việc thiếu tủ lạnh chứa vắc xin.
UNICEF đã không cho biết tổng số bao nhiêu liều thuốc đã bị từ chối cho đến nay. Và hiện còn nhiều lượng vắc xin khác đang phải được cất giữ để chờ sử dụng ở các quốc gia nghèo hơn.
Dữ liệu của UNICEF về nguồn cung cấp và sử dụng vắc xin đã giao cho thấy 681 triệu liều đã được vận chuyển và đang được lưu trữ ở khoảng 90 quốc gia nghèo, theo CARE - một tổ chức từ thiện.
CARE cho biết hơn 30 quốc gia nghèo hơn, bao gồm các quốc gia lớn như Cộng hòa Dân chủ Congo và Nigeria, đã sử dụng ít hơn một nửa số liều mà họ nhận được.
Người phát ngôn của Gavi, một liên minh vắc xin đồng quản lý COVAX, cho biết lượng dự trữ cao là do nguồn cung tăng đột biến trong quý trước, đặc biệt vào tháng 12.
COVAX, do Tổ chức Y tế Thế giới đồng lãnh đạo, cho đến nay đã cung cấp 987 triệu vắc xin COVID-19 cho 144 quốc gia, theo dữ liệu từ Gavi.
COVAX là nhà cung cấp vắc xin chính cho hàng chục quốc gia nghèo hơn, nhưng không phải duy nhất. Một số quốc gia tự mua hoặc sử dụng các chương trình mua vắc xin khác trong khu vực.
Nguồn cung cấp cho các quốc gia nghèo hơn từng rất hạn chế trước đây. Nhưng trong quý vừa qua, các lô hàng đã tăng theo cấp số nhân nhờ các khoản đóng góp từ các nước giàu có và đã tiêm vắc xin đủ cho phần lớn dân số của họ.
Vào tháng Giêng, 67% dân số ở các quốc gia giàu đã được tiêm chủng đầy đủ, trong tỷ lệ này chỉ là 8% ở các quốc gia nghèo hơn, số liệu của WHO cho thấy.
Nguồn cung tăng khiến nhiều nước tiếp nhận không kịp. Kadilli còn cho biết: “Các quốc gia giàu còn sẽ đẩy mạnh số lượng hơn trong quý 2 năm 2022”.
Trong số 15 triệu liều từ EU đã bị từ chối, 3/4 là những mũi tiêm AstraZeneca chỉ còn thời hạn sử dụng dưới 10 tuần khi đến nơi, theo báo cáo của UNICEF.
Một quan chức cấp cao của WHO cho biết vào tháng trước, các quốc gia giàu có tài trợ vắc xin có thời hạn sử dụng tương đối ngắn đang là một "vấn đề lớn" đối với COVAX.
Người phát ngôn Bộ Y tế Kenya, Mburugu Gikunda, cho biết: “Bạn cần thời gian để chuyển vắc xin khỏi các kho dự trữ, những liều gần hết hạn sẽ không kịp được sử dụng”.
Hoàng Anh (theo RT)
