Trong dịp kỷ niệm 79 năm Ngày Thương binh - Liệt sĩ (27/7/1947 - 27/7/2026), Liên đoàn Xiếc Việt Nam sẽ tổ chức chương trình nghệ thuật đặc biệt “Đi cùng năm tháng - Vó ngựa biên cương”.
Chương trình do NSND Tống Toàn Thắng - Giám đốc Liên đoàn Xiếc Việt Nam chỉ đạo nghệ thuật và viết kịch bản, quy tụ hơn 60 diễn viên, gồm các nghệ sĩ đến từ Liên đoàn Xiếc Việt Nam, Nhà hát Sân khấu truyền thống Quốc gia Việt Nam và lực lượng Bộ đội Biên phòng.
Theo NSND Tống Toàn Thắng, cảm hứng để ông viết nên kịch bản bắt nguồn từ chuyến đi thực tế tới Đồn Biên phòng Cửa khẩu quốc tế Thanh Thủy và Khu tưởng niệm các Anh hùng liệt sĩ mặt trận Vị Xuyên.
Những câu chuyện về sự hy sinh thầm lặng của người lính nơi địa đầu Tổ quốc đã khiến ông day dứt, thôi thúc ông tìm một cách kể đủ chân thực và tinh tế để chạm đến cảm xúc của công chúng.
“Tôi luôn trăn trở làm sao đưa sự hy sinh của người lính lên sân khấu bằng một ngôn ngữ trang trọng, cô đọng nhưng vẫn đủ sức lay động", NSND Tống Toàn Thắng bày tỏ.
Điểm đặc biệt của chương trình “Vó ngựa biên cương” là ê-kíp không lựa chọn cách tái hiện chiến tranh bằng những lớp cảnh bi thương hay những màn đối đầu trực diện. Thay vào đó, sự mất mát được gợi lên bằng những chiếc ba lô bỏ lại, chiếc bi đông, đôi giày không còn chủ hay bức ảnh người thân nằm giữa sân khấu sau tiếng bom, tiếng pháo.
Khoảng trống của những người đã ngã xuống được lấp đầy bằng ánh sáng, âm nhạc, chuyển động hình thể của nghệ sĩ và những hình tượng xiếc giàu tính biểu cảm.
Chương trình mở đầu bằng hoạt cảnh "Chiều biên giới", khắc họa bức tranh yên bình nơi miền biên viễn, khi những người lính biên phòng luôn đồng hành cùng đồng bào các dân tộc trong lao động, sản xuất và gìn giữ cuộc sống bình yên.
Từ không gian ấy, mạch cảm xúc được đẩy lên cao trào với hoạt cảnh "Hát về anh", tái hiện cuộc chiến đấu đầy khốc liệt của các chiến sĩ nơi tuyến đầu. Những di vật còn sót lại giữa khói lửa chiến tranh trở thành biểu tượng cho sự hy sinh lặng thầm của những người lính đã ngã xuống vì biên cương Tổ quốc.
Trong chương trình, việc sử dụng ngôn ngữ nghệ thuật xiếc tái hiện hình ảnh người lính biên phòng, thông qua các tiết mục thăng bằng, nhào lộn, cầu bật, đế trụ, xe đạp một bánh, ngựa phi... kết hợp âm nhạc và hoạt cảnh sân khấu.
NSND Tống Toàn Thắng cho biết, “Vó ngựa biên cương” không chỉ là một chương trình biểu diễn nghệ thuật mà còn là hoạt động giáo dục truyền thống yêu nước, tinh thần “Uống nước nhớ nguồn" đối với thế hệ trẻ và các nghệ sĩ xiếc trẻ hôm nay.
Thông qua hình thức biểu đạt đặc trưng của nghệ thuật xiếc, chương trình giúp khán giả cảm nhận sâu sắc hơn những gian khổ, hy sinh của các chiến sĩ Quân đội Nhân dân Việt Nam và Bộ đội Biên phòng trong sự nghiệp bảo vệ chủ quyền thiêng liêng của Tổ quốc.
“Vó ngựa biên cương” là chương trình thứ 8 trong chuỗi nghệ thuật “Đi cùng năm tháng” do Liên đoàn Xiếc Việt Nam tổ chức thường niên vào dịp 27/7.
Những năm trước, chuỗi chương trình đã giới thiệu nhiều chủ đề như “Sống mãi với Điện Biên”, “Ký ức Trường Sơn”, “Biển đảo là quê hương”, “Vùng trời bình yên”, qua đó góp phần lan tỏa hoạt động tri ân người có công với cách mạng.
Chương trình “Vó ngựa biên cương” diễn ra vào 20 giờ ngày 24/7/2026, 16 giờ 30 ngày 25/7/2026 và 10 giờ ngày 26/7/2026 tại Rạp Xiếc Trung ương (67 - 69 Trần Nhân Tông, Hà Nội).