Khi du lịch đường thủy đối mặt với bài toán an toàn
Du lịch đường thủy là một trong những sản phẩm đặc trưng, góp phần tạo sức hút cho nhiều địa phương ven biển, hải đảo và vùng sông nước. Tuy nhiên việc nhiều vụ lật cano, chìm tàu du lịch xảy ra thời gian qua đã phủ bóng lên bức tranh tăng trưởng của ngành và gióng lên hồi chuông cảnh báo về công tác bảo đảm an toàn giao thông đường thủy.
Điển hình như vụ chìm cano trên vùng biển Cửa Đại khiến 17 du khách thiệt mạng, tàu Vịnh Xanh bị lật trên vịnh Hạ Long khiến 35 người tử vong và mới đây là vụ lật cano chở khách du lịch tại vùng biển Phú Quốc khiến 15 người tử vong.
Theo Cục trưởng Cục Hàng hải và Đường thuỷ nội địa Việt Nam Lê Đỗ Mười, ngay sau khi vụ lật cano chở khách du lịch tại vùng biển Phú Quốc xảy ra, đơn vị đã ban hành công điện yêu cầu toàn ngành tăng cường các giải pháp bảo đảm trật tự, an toàn giao thông đường thủy nội địa và hàng hải.
Các Cảng vụ Hàng hải, Cảng vụ Đường thủy nội địa và Chi cục Hàng hải, Đường thủy nội địa trên cả nước rà soát, kiểm tra việc bảo đảm an toàn giao thông đường thủy nội địa và hàng hải tại địa bàn quản lý. Tập trung các tuyến vận tải hành khách từ bờ ra đảo, vận tải khách ven biển, vận tải khách du lịch và các tuyến có lưu lượng hành khách lớn. Ưu tiên kiểm tra ngay các tuyến trọng điểm như Lý Sơn (Quảng Ngãi), Côn Đảo (Vũng Tàu), Cát Bà (Hải Phòng), Vịnh Hạ Long (Quảng Ninh), Nha Trang và các địa bàn có hoạt động vận tải khách du lịch đường thủy tại tỉnh Khánh Hòa.
Phối hợp với các lực lượng chức năng tổ chức kiểm tra, giám sát việc chấp hành quy định của pháp luật đối với tổ chức, cá nhân kinh doanh vận tải hành khách, nhất là trong điều kiện thời tiết xấu, mưa dông, gió mạnh hoặc các hiện tượng thời tiết nguy hiểm. Trọng tâm kiểm tra gồm điều kiện an toàn kỹ thuật của phương tiện; đăng ký, đăng kiểm; trang thiết bị cứu sinh, cứu nạn; áo phao; thiết bị nhận dạng tự động; năng lực người điều khiển phương tiện; quy trình đưa, đón khách...
Siết chặt an toàn để giữ chân du khách
Trước áp lực gia tăng lượng khách và phương tiện hoạt động trên vịnh Hạ Long, Ban Quản lý Di sản thế giới vịnh Hạ Long - Yên Tử đã phối hợp với các sở, ngành, địa phương và lực lượng chức năng xây dựng phương án bảo đảm an toàn tại các khu neo đậu tàu lưu trú qua đêm. Đồng thời duy trì tuần tra, kiểm soát thường xuyên trên các tuyến, điểm tham quan.
Đáng chú ý, Cục Khí tượng Thủy văn đang triển khai điều chuyển hệ thống ra-đa băng sóng X từ Thanh Hóa về Quảng Ninh và dự kiến hoàn thành tháp ra-đa trong tháng 7/2026. Khi đưa vào vận hành, hệ thống sẽ nâng cao năng lực dự báo, cảnh báo thời tiết chuyên biệt cho khu vực vịnh Hạ Long và vịnh Bái Tử Long góp phần giảm thiểu rủi ro, bảo đảm an toàn cho người dân và du khách.
Tại Hải Phòng, UBND Thành phố đã ban hành Quyết định về việc ban hành Quy chế quản lý hoạt động du lịch và phương tiện thủy nội địa phục vụ khách du lịch trên các vịnh thuộc quần đảo Cát Bà, đặc khu Cát Hải. Một trong những nguyên tắc xuyên suốt của Quy chế là bảo đảm an toàn cho người, phương tiện và tài sản trong quá trình hoạt động du lịch.
Các tổ chức, cá nhân kinh doanh dịch vụ du lịch trên vịnh chỉ được hoạt động khi đáp ứng đầy đủ điều kiện theo quy định của pháp luật, thực hiện đăng ký, cấp phép, niêm yết công khai giá dịch vụ và chịu sự kiểm tra, giám sát của cơ quan chức năng.
Nghiêm cấm các hành vi kinh doanh trái phép, vi phạm quy định về an toàn, an ninh trật tự và quyền lợi hợp pháp của khách du lịch. Đối với phương tiện thủy nội địa phục vụ khách du lịch, Quy chế quy định cụ thể về điều kiện kỹ thuật, trang thiết bị an toàn, phòng cháy, chữa cháy, cứu sinh và bảo vệ môi trường.
Bài học từ các vụ tai nạn đường thủy xảy ra tại các địa điểm du lịch nổi tiếng cho thấy chỉ một sự cố bất ngờ trên biển cũng có thể để lại hậu quả đặc biệt nghiêm trọng. Đã đến lúc công tác quản lý hoạt động vận tải khách đường thủy cần được đặt trong yêu cầu cao hơn, với quan điểm xuyên suốt là không đánh đổi an toàn lấy lợi ích kinh tế.
