Theo đó, vào ngày 5 - 6/6/2025, Đội 3 – Chi cục Điều tra chống buôn lậu chủ trì và phối hợp với các lực lượng Đội Kiểm soát chống buôn lậu ma tuý số 3 (Đội 7) – Chi cục Điều tra chống buôn lậu, Hải quan cửa khẩu cảng Sài Gòn khu vực 1, Đội Kiểm soát hải quan, Phòng Quản lý rủi ro – Chi cục Hải quan khu vực II; Biên phòng Tp.HCM kiểm tra thực tế lô hàng của Công ty TNHH XNK V.H.P ở TP.HCM.
Theo khai báo lô hàng gồm 2 bồn rỗng dùng chứa nguyên liệu bằng thép, trọng lượng 18.000 kg. Tuy nhiên, quá trình kiểm tra thực tế hàng hóa, các đơn vị kiểm tra phát hiện bên trong 2 bồn thép có chứa nhiều thùng carton là thuốc lá điếu. Số lượng gồm 84.000 bao thuốc lá Marlboro không có nguồn gốc hợp pháp.
Thuốc lá điếu là mặt hàng xuất khẩu có điều kiện, tại thời điểm kiểm tra, đại diện Công ty TNHH XNK V.H.P không xuất trình được hồ sơ, chứng từ chứng minh nguồn gốc và tính hợp pháp của việc xuất khẩu số 84.000 bao thuốc lá điếu hiệu Marlboro. Trị giá lô hàng được xác định là hơn 3 tỷ đồng.
Chi cục Điều tra chống buôn lậu đã ra quyết định số 02/QĐ-KTHS khởi tố vụ án hình sự về tội Buôn lậu quy định tại Điều 188 Bộ luật hình sự năm 2015 (sửa đổi, bổ sung năm 2017). Đội 3 – Chi cục Điều tra chống buôn lậu đã chuyển hồ sơ cho Cơ quan Cảnh sát điều tra - Công an TP.HCM để tiếp tục điều tra theo quy định pháp luật.
Tiếp đó vào ngày 17/6/2025, Đội 3 chủ trì, phối hợp với HQCK cảng Cái Mép và PC03 – Công an tỉnh Bà Rịa – Vũng Tàu tiến hành kiểm tra thực tế hàng hóa chứa trong container số SEGU6572450. Lô hàng này do Công ty T.T.H mở tờ khai vận chuyển độc lập để quá cảnh từ Cambodia qua lãnh thổ Việt Nam đi UAE. Tên hàng theo khai báo là Thuốc lá điếu, nhãn hiệu ChesterField, hàng mới 100%, tổng trọng lượng 21.120 kg.
Tuy nhiên kết quả kiểm tra cho thấy, lô hàng này có 1.050 thùng, 52.500 cây thuốc của 2 loại thuốc lá là ChesterField Purple (550 thùng, tương đương 275.000 bao) và ChesterField Silver (500 thùng, tương đương 250.000 bao). Tại thời điểm kiểm tra đại diện Công ty T.T.H không xuất trình được các chứng từ liên quan đến nguồn gốc, quyền sở công nghiệp của hàng hóa.
Căn cứ vào mẫu hàng, cơ quan chuyên môn đã xác định các loại thuốc lá nói trên đều là hàng giả mạo nhãn hiệu theo quy định tại khoản 2 Điều 213 Luật Sở hữu trí tuệ 2005 (được sửa đổi, bổ sung năm 2009, 2019 và 2022). Số hàng vi phạm có giá trị hơn 48,6 tỷ đồng. Hiện tại, Đội 3 đang tiếp tục phối hợp với các đơn vị chức năng để xác minh, điều tra và xử lý vụ việc theo quy định của pháp luật.
Trước đó trong tháng 4/2025, Đội 3 cũng liên tiếp phát hiện, xử lý hai vụ việc liên quan đến vận chuyển thuốc lá lậu. Trong đó có một vụ chuyển cơ quan điều tra Công an Bà Rịa Vũng Tàu để khởi tố vụ án buôn bán hàng giả với 525.000 bao thuốc lá giả nhãn hiệu “Manchester - United Kingdom” và vụ xuất lậu 253.140 bao thuốc lá đi Úc và Malaysia, qua cảng Cát Lái.
Qua công tác đấu tranh, phát hiện, bắt giữ và xác minh, điều tra các vụ việc nêu trên, cơ quan Hải quan nhận định và cảnh báo, Việt Nam hiện là điểm trung chuyển, một mắt xích để buôn lậu, xuất khẩu thuốc lá ra nước ngoài. Đây là địa bàn được các đối tượng lợi dụng, sử dụng để thực hiện các hành vi vi phạm với mặt hàng thuốc lá như buôn lậu, hàng giả, hàng sở hữu trí tuệ, đặc biệt là địa bàn các cảng biển ở phía Nam như cảng Cát Lái, Cái Mép.
Hoạt động buôn lậu, vi phạm mặt hàng thuốc lá đa dạng về hàng hóa; đa dạng về loại hình gồm có xuất khẩu, quá cảnh, sản xuất thuốc lá trong nội địa và vận chuyển độc lập từ Bắc vào Nam để xuất khẩu ra nước ngoài (Bắc Ninh - Hải Phòng - Cái Mép - Israel).
Điểm đến của các lô hàng thuốc lá gồm nhiều nước khác nhau trên thế giới như: Úc (Châu Đại Dương), Canada (Châu Mỹ), UAE, Malaysia, Israel (Châu Á). Như vậy, có thể nói nhu cầu về mặt hàng này (thuốc lá) vẫn còn cao, xuất hiện hầu như khắp toàn cầu và thời gian tới có thể vẫn còn xảy ra hoạt động buôn lậu, gian lận thương mại, vi phạm về hàng giả, hàng sở hữu trí tuệ với diễn biến phức tạp.
Bên cạnh đó, thủ đoạn buôn lậu, vi phạm về hàng giả, hàng sở hữu trí tuệ của các đối tượng rất đa dạng và ngày càng tinh vi nhằm tránh sự kiểm tra, kiểm soát chặt chẽ của các lực lượng chức năng nói chung, cơ quan Hải quan nói riêng.
