Hiệp hội Bất động sản TP HCM (HoREA) vừa có văn bản góp ý dự thảo Luật Đất đai (sửa đổi). Trong đó, HoREA đề nghị bổ sung trường hợp “Nhà nước thu hồi, hủy Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất (sổ đỏ), quyền sở hữu tài sản gắn liền với đất khi thửa đất bị tiêu hủy và người sử dụng đất không có khả năng khôi phục nguyên trạng”.
Theo HoREA, tại khoản 6 Điều 152 Luật Đất đai 2024 và khoản 4 Điều 72 dự thảo Luật Đất đai (sửa đổi) hiện chỉ quy định một trường hợp hủy Giấy chứng nhận đã cấp.
Đó là khi Giấy chứng nhận bị thu hồi theo quy định nhưng người sử dụng đất, chủ sở hữu tài sản gắn liền với đất không giao nộp. Khi đó, cơ quan, người có thẩm quyền thực hiện hủy Giấy chứng nhận đã cấp.
Tuy nhiên, HoREA cho rằng pháp luật chưa quy định trường hợp thu hồi, hủy Giấy chứng nhận đối với những khu đất, thửa đất đã được cấp Giấy chứng nhận nhưng sau đó bị tiêu hủy, không còn tồn tại do thiên tai, biến đổi khí hậu hoặc hoạt động khai thác cát trái phép.
Hiệp hội dẫn trường hợp thửa đất bị sạt lở nghiêm trọng, toàn bộ khu đất không còn tồn tại và người sử dụng đất không có khả năng khôi phục lại nguyên trạng. Theo HoREA, đây là tình huống cần được quy định rõ trong Luật Đất đai để có cơ sở xử lý Giấy chứng nhận đã cấp.
HoREA cũng viện dẫn khoản 3 Điều 237 Bộ luật Dân sự 2015, quyền sở hữu chấm dứt khi tài sản bị tiêu hủy. Trong khi đó, quyền sử dụng đất được xác định là một loại quyền tài sản của người sử dụng đất.
HoREA cho biết trên thực tế có trường hợp nhà đầu tư được cấp Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất đối với khu đất rộng hơn 16 ha giáp sông Đồng Nai, tại phường Long Trường, TP HCM.
Khu đất này được nhà đầu tư dự kiến sử dụng để thực hiện một số dự án như nhà dưỡng lão và trường dạy nghề, không nhằm mục đích kinh doanh.
Tuy nhiên, do tình trạng khai thác cát trái phép, toàn bộ khu đất đã bị sạt lở xuống sông Đồng Nai. Nhà đầu tư hiện có nguyện vọng được lập dự án xây dựng bờ kè sông nhằm khôi phục lại nguyên trạng khu đất theo Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất đã được cấp, qua đó tiếp tục thực hiện các dự án đầu tư.
