Tám tập đoàn dầu khí lớn nhất thế giới ghi nhận tổng lợi nhuận 93 tỷ USD trong quý II/2026, gần gấp đôi cùng kỳ năm trước. Đà tăng mạnh này diễn ra khi xung đột liên quan Iran và gián đoạn vận tải qua eo biển Hormuz đẩy giá dầu lên cao, làm đảo lộn dòng chảy năng lượng toàn cầu.
Các số liệu do OilPrice.com tổng hợp bao gồm Saudi Aramco, BP, Shell, Equinor, TotalEnergies, Eni, Chevron và ExxonMobil. Tổng lợi nhuận của nhóm này tăng từ mức chưa tới 50 tỷ USD trong quý II/2025 lên 93 tỷ USD trong quý II/2026, phản ánh mức hưởng lợi rất lớn từ cú sốc nguồn cung.
Khoản lợi nhuận đột biến xuất hiện sau khi xung đột bắt đầu vào cuối tháng 2 làm gián đoạn một trong những tuyến vận chuyển năng lượng quan trọng nhất thế giới. Cơ quan Năng lượng Quốc tế cho rằng cú sốc nguồn cung này là đợt gián đoạn lớn nhất trong lịch sử thị trường dầu mỏ toàn cầu, khi dòng chảy dầu thô và sản phẩm dầu qua Hormuz sụt giảm mạnh.
Saudi Aramco là doanh nghiệp ghi nhận mức tăng nổi bật nhất trong nhóm được đề cập. Lợi nhuận ròng quý II của tập đoàn này tăng 34%, lên hơn 33 tỷ USD, nhờ giá dầu cao hơn và sản lượng bán ra cải thiện.
BP cũng báo cáo kết quả kinh doanh tăng mạnh, với lợi nhuận quý II đạt 5,73 tỷ USD, gần gấp đôi cùng kỳ năm trước và là mức lợi nhuận ròng theo quý cao nhất kể từ quý III/2022. Chevron ghi nhận 12 tỷ USD lợi nhuận điều chỉnh, trong đó 8,2 tỷ USD đến từ hoạt động thượng nguồn, đưa lợi nhuận quý lên mức cao nhất trong ít nhất 6 năm.
Giá dầu thô tăng mạnh trong mùa xuân khi căng thẳng leo thang. Dầu Brent, chuẩn giá toàn cầu, ở khoảng 68 USD một thùng vào cuối tháng 2 và tiến sát 100 USD trong tháng 5, theo OilPrice.com.
Thị trường sau đó tiếp tục biến động mạnh khi kỳ vọng về một thỏa thuận giữa Mỹ và Iran xen kẽ với lo ngại mới quanh eo biển Hormuz. Ngày 17/8, dầu Brent giao dịch quanh 89 USD một thùng sau khi tăng khoảng 6% trong tuần trước đó, còn dầu WTI ở gần 83 USD một thùng.
Áp lực giá được hỗ trợ bởi tiến trình đàm phán Mỹ và Iran đình trệ cùng lượng tàu dầu đi qua Hormuz giảm sâu. Reuters cho biết chỉ 5 tàu đi qua eo biển này vào ngày thứ bảy và không có tàu nào vào ngày chủ nhật, so với 31 tàu vào cuối tuần trước đó. Các Tiểu vương quốc Arab Thống nhất cũng cáo buộc Iran tấn công tàu chở dầu thứ 3 do Abu Dhabi National Oil Co. vận hành, làm gia tăng lo ngại về rủi ro nguồn cung.
Theo Cơ quan Năng lượng Quốc tế, khoảng 20 triệu thùng dầu thô và sản phẩm dầu thường đi qua Hormuz mỗi ngày, tương đương khoảng 1/5 nhu cầu tiêu thụ dầu toàn cầu. Trong giai đoạn từ tháng 3 đến tháng 5, lưu lượng qua tuyến này chỉ đạt trung bình khoảng 2,7 triệu thùng mỗi ngày, đồng thời tác động lan sang thị trường dầu diesel, nhiên liệu máy bay và khí dầu mỏ hóa lỏng.
Lợi nhuận kỷ lục của các tập đoàn dầu khí đang làm dấy lên tranh luận về thuế lợi nhuận bất thường. Những người chỉ trích cho rằng các nhà sản xuất đang hưởng lợi từ khủng hoảng địa chính trị trong khi hộ gia đình, hãng hàng không, nhà sản xuất và doanh nghiệp vận tải phải gánh chi phí năng lượng cao hơn. Tổng thống Donald Trump ngày 3/8 cũng nói ExxonMobil và Chevron đang kiếm được “quá nhiều tiền” từ tình trạng thiếu hụt.
Các công ty dầu khí lập luận rằng lợi nhuận cao phản ánh vai trò bảo đảm nguồn cung trong giai đoạn thị trường biến động cực đoan, đồng thời hỗ trợ đầu tư, sản xuất và lợi ích cổ đông. Tuy nhiên, cuộc khủng hoảng cũng cho thấy mức độ dễ tổn thương của nền kinh tế toàn cầu khi còn phụ thuộc lớn vào dầu khí, buộc các chính phủ phải đẩy nhanh thảo luận về dự trữ chiến lược, tuyến vận tải thay thế, sản xuất trong nước, năng lượng tái tạo, điện hóa và đa dạng hóa nguồn cung.
