Trước đó, 27 quốc gia châu Âu đã thống nhất trừng phạt dầu mỏ, than đá vận chuyển theo đường biển của Nga và cắt giảm đáng kể việc mua khí đốt tự nhiên từ nước này. Tuy nhiên, một số quốc gia tin rằng đã đến lúc phải hành động nhiều hơn nữa.
Robert Habeck, Bộ trưởng kinh tế và khí hậu Đức, cho biết vào cuối tuần qua: “Trên khắp EU, chúng ta phải tiếp tục độc lập với Nga”.
Nhà máy điện hạt nhân Zaporizhzhia ở Enerhodar - Ảnh: REUTERS.
“Lĩnh vực hạt nhân vẫn còn tồn đọng. Việc khu vực này vẫn được ưu đãi là không có cơ sở. Công nghệ hạt nhân là một lĩnh vực cực kỳ nhạy cảm và Nga không còn được coi là đối tác đáng tin cậy của châu Âu nữa”, ông nói.
Trong một tài liệu mà CNBC xem được, Ba Lan và các nước vùng Baltic cũng kêu gọi trừng phạt các hoạt động năng lượng hạt nhân dân sự, cũng như cấm nhập khẩu kim cương từ Nga, cung cấp dịch vụ công nghệ thông tin và truyền thông cho các công ty nhà nước Nga, và nhập khẩu dầu mỏ trên đường ống Druzhba.
Các quốc gia này đang cố gắng tăng áp lực lên Ủy ban châu Âu - cơ quan điều hành của EU, cơ quan soạn thảo các đề xuất trừng phạt để được các chính phủ EU khác nhau chấp thuận.
“Từ tháng 3 đến tháng 12/2022, Nga đã xuất khẩu hơn 1 tỷ đô la vật liệu và công nghệ liên quan đến lĩnh vực năng lượng hạt nhân”, Viện Dịch vụ Thống nhất Hoàng gia, một tổ chức tư vấn, cho biết trong một báo cáo vào tháng Hai.
“Thương mại này bao gồm xuất khẩu sang các thành viên của NATO và EU. Trên thực tế, giá trị xuất khẩu liên quan đến hạt nhân của Nga không chỉ không bị thu hẹp kể từ tháng 2/2022. Đặc biệt, một số ít khách hàng trung thành vẫn mong muốn hợp tác kinh doanh với lĩnh vực hạt nhân của Nga”, báo cáo thông tin thêm.
Theo dữ liệu do văn phòng thống kê Châu Âu Eurostat công bố vào năm 2021 - một năm trước khi chiến sự Nga - Ukraine bùng nổ - Moscow là nhà cung cấp uranium lớn thứ ba cho EU.
Các quan chức Ukraine, cũng như các nhóm môi trường, trước đây đã chỉ trích việc Liên minh châu Âu cho đến nay vẫn chưa kiềm chế doanh thu hạt nhân cho Điện Kremlin.
EU đã áp đặt 10 gói trừng phạt đối với Nga trong 14 tháng kể từ khi xảy ra cuộc chiến ở Ukraine, và một loạt biện pháp tiếp theo đang được chuẩn bị.
Khi được hỏi liệu một loạt các hành động mới nhằm vào Nga có đề cập đến năng lượng hạt nhân hay không, người phát ngôn của Ủy ban châu Âu cho biết tổ chức này không có bình luận nào về các cuộc thảo luận bí mật đang diễn ra.
Cuộc tranh luận luôn phức tạp đối với khối EU, nơi bất kỳ biện pháp trừng phạt nào đối với Nga đều cần có một quyết định nhất trí. Hungary và Bulgaria cần thêm thời gian và sự thuyết phục trong các cuộc thảo luận trước đó, che phủ toàn bộ quá trình trong sự không chắc chắn.
Nhấn mạnh thêm tính phức tạp của vấn đề, vào tháng 8, Hungary tuyên bố sẽ xây dựng hai lò phản ứng hạt nhân mới với công ty nhà nước Rosatom của Nga.
Điệp Nguyễn (Theo CNBC)
