Khi giá nhiên liệu leo thang đúng vào mùa du lịch hè, nhu cầu giảm chi phí xăng dầu của người dùng ô tô trở nên cấp thiết hơn bao giờ hết. Trên thị trường xuất hiện hàng loạt thiết bị được quảng cáo là giúp xe tiết kiệm xăng tức thì với giá chỉ vài chục USD, đánh trúng tâm lý muốn có kết quả nhanh mà không cần thay đổi thói quen hay đầu tư lớn.
Tuy nhiên, các thử nghiệm độc lập cho thấy phần lớn những sản phẩm này gần như không mang lại hiệu quả thực tế. Kênh thử nghiệm Project Farm trên YouTube đã tiến hành đo mức tiêu thụ nhiên liệu trong điều kiện kiểm soát với nhiều thiết bị tiết kiệm xăng phổ biến.
Kết quả cho thấy các phụ kiện gắn cổng OBD, thiết bị tạo xoáy khí hay phụ kiện khí động học dạng gắn ngoài không giúp cải thiện mức tiêu hao nhiên liệu, thậm chí trong một số trường hợp còn không khác biệt so với khi xe hoàn toàn nguyên bản. Các phép đo liên tiếp chỉ ra rằng mức tiêu thụ nhiên liệu tốt nhất đạt được khi không lắp thêm bất kỳ thiết bị quảng cáo tiết kiệm xăng giá rẻ nào.
Điều đó không đồng nghĩa với việc không có cách nào giúp xe tiết kiệm nhiên liệu hơn. Vấn đề nằm ở chỗ những giải pháp thực sự hiệu quả thường đòi hỏi chi phí lớn và thời gian hoàn vốn dài. Trong thử nghiệm của Project Farm, các nâng cấp giúp cải thiện lưu lượng khí nạp và xả như hệ thống ống xả thông thoáng và bộ hút gió lạnh cho thấy mức tiêu hao nhiên liệu có cải thiện, nhưng mức cải thiện ban đầu khá khiêm tốn.
Chiếc xe thử nghiệm là Chevrolet Suburban đã chạy hơn 319.000 dặm với mức tiêu thụ ban đầu 17,06 mpg. Sau khi lắp các nâng cấp cải thiện luồng khí trị giá 513 USD, mức tiêu thụ tăng lên 17,74 mpg.
Với giá xăng trung bình khoảng 4,51 USD mỗi gallon, chi phí nhiên liệu giảm từ khoảng 26,4 cent mỗi dặm xuống còn 25,4 cent. Để bù lại chi phí nâng cấp, chiếc xe cần chạy hơn 50.000 dặm, một con số không hề nhỏ với đa số người dùng.
Khi bổ sung thêm bộ tinh chỉnh ECU nhằm tối ưu động cơ theo các nâng cấp mới, chi phí đầu tư tăng lên tổng cộng 974 USD. Đổi lại, mức tiêu thụ nhiên liệu cải thiện rõ rệt hơn, đạt 18,78 mpg. Lúc này, chi phí nhiên liệu giảm xuống khoảng 24 cent mỗi dặm, nhưng người dùng vẫn cần chạy khoảng 40.750 dặm để hoàn vốn. Điều này cho thấy tiết kiệm xăng bằng nâng cấp kỹ thuật là khả thi, song không dành cho những ai mong chờ lợi ích tức thì.
Thử nghiệm cuối cùng mang lại kết quả đáng chú ý nhất lại không đến từ việc chi tiền mua linh kiện. Project Farm tăng áp suất lốp lên mức tối đa cho phép để giảm lực cản lăn, đồng thời giảm tốc độ chạy cao tốc từ 70 dặm mỗi giờ xuống 63 dặm mỗi giờ.
Những thay đổi về hành vi lái xe này giúp mức tiêu thụ nhiên liệu tăng vọt lên 20,39 mpg, kéo chi phí nhiên liệu xuống chỉ còn khoảng 22,11 cent mỗi dặm. Với mức tiết kiệm này, quãng đường cần chạy để bù chi phí nâng cấp giảm còn khoảng 22.700 dặm.
Kết quả thử nghiệm cho thấy đánh đổi lớn nhất để tiết kiệm xăng không nằm ở tiền bạc, mà ở thói quen sử dụng xe. Việc chấp nhận lái chậm hơn, chú ý hơn đến áp suất lốp và điều kiện vận hành mang lại hiệu quả rõ rệt hơn nhiều so với các thiết bị quảng cáo giá rẻ.
Trong bối cảnh giá nhiên liệu biến động khó lường, những thay đổi nhỏ trong cách lái và bảo dưỡng xe đúng cách vẫn là giải pháp tiết kiệm, bền vững và thực tế nhất đối với phần lớn người sử dụng ô tô.
