Trung Đông sắp rơi vào trận chiến dầu mỏ?

Bất kỳ cuộc tấn công nào của Israel sẽ làm gián đoạn 1,7 triệu thùng dầu xuất khẩu mỗi ngày của Tehran. Thậm chí, điều này sẽ gây ra hậu quả cho thị trường năng lượng toàn cầu.

Một chu kỳ tấn công không kiểm soát như vậy sẽ có nguy cơ làm tăng giá mặt hàng thiết yếu nhất thế giới, làm bùng phát lạm phát và gây tổn hại cho nền kinh tế toàn cầu vài tuần trước cuộc bầu cử của Hoa Kỳ.

trung dong sap roi vao tran chien dau mo hinh 1

Một chu kỳ tấn công không kiểm soát được sẽ có nguy cơ khiến giá dầu tăng vọt. Ảnh: Reuters.

Liệu Israel có tấn công cơ sở hạ tầng năng lượng của Iran?

Israel đã thảo luận về các cuộc tấn công vào ngành dầu khí của Iran với các đồng minh Hoa Kỳ của mình khi họ xem xét một phản ứng tiềm tàng đối với việc Tehran bắn 180 tên lửa vào Israel trong tuần này.

Khi Iran tiến hành một cuộc tấn công bằng tên lửa và máy bay không người lái được báo trước rõ ràng vào Israel vào tháng 4, chính phủ của Thủ tướng Benjamin Netanyahu đã đáp trả bằng một cuộc tấn công vào một căn cứ không quân của Iran. Không bên nào muốn leo thang thêm nữa.

Tuy nhiên, lần này, các nhà phân tích dự báo phản ứng của Israel sẽ quyết liệt hơn, có thể nhắm vào ngành công nghiệp dầu khí quan trọng của Iran.

“Israel đang trong ‘chế độ ba đổi một mắt’. Tôi có cảm giác phản ứng sẽ lớn hơn nhiều so với hồi tháng 4”, Bob McNally, người sáng lập Rapidan Energy Group và là cựu cố vấn năng lượng của tổng thống Hoa Kỳ George W. Bush cho biết.

Israel có thể nhắm mục tiêu vào những địa điểm nào ở Iran?

Cơ sở hạ tầng năng lượng quan trọng nhất của nước cộng hòa Hồi giáo này là cơ sở xuất khẩu đảo Kharg, cách bờ biển phía nam của Iran khoảng 25km, nơi xử lý khoảng 90 phần trăm các lô hàng dầu thô của nước này.

Samir Madani, giám đốc điều hành của TankerTrackers.com, nơi đưa tin về các lô hàng dầu, cho biết các tàu chở dầu rỗng gần Kharg đã rời khỏi khu vực kể từ cuộc tấn công bằng tên lửa của Iran vào Israel

Ông cho biết nhóm tàu chở dầu quốc gia của Iran "có vẻ như đang lo sợ về một cuộc tấn công sắp xảy ra của Israel", đồng thời nói thêm rằng "cuộc di tản qua đêm" như vậy chưa từng có tiền lệ.

Các mục tiêu năng lượng thay thế, ít quan trọng hơn có thể bao gồm nhà máy lọc dầu Abadan, chiếm 17% công suất lọc dầu của Iran và 13% nguồn cung xăng của nước này, theo các nhà phân tích tại Kpler.

trung dong sap roi vao tran chien dau mo hinh 2

Bức ảnh này được chụp vào năm 2016 cho thấy các cơ sở dầu mỏ trên đảo Kharg. Ảnh: Reuters.

Ngoài ra, các đường ống chính và kho chứa gần Hormozgan cũng có thể bị nhắm mục tiêu.

Một cuộc tấn công của Israel vào cơ sở hạ tầng dầu mỏ nhỏ của Iran có thể gây ra tình trạng mất sản lượng tạm thời lên tới 450.000 thùng/ngày, theo ước tính của Citi. Nhưng một cuộc tấn công vào Kharg sẽ dẫn đến tổn thất lớn hơn nhiều, kéo dài hơn lên tới 1,5 triệu thùng/ngày, hoặc khoảng 1,4% lượng tiêu thụ toàn cầu.

Việc tấn công các nhà máy lọc dầu thay vì các mỏ dầu hoặc nhà ga xuất khẩu có thể ít tác động đến giá dầu hoặc thậm chí khiến giá dầu giảm xuống, vì Iran sẽ có nhiều dầu thô hơn để bán ra nước ngoài.

Iran có thể làm gì để đáp trả?

Để trả đũa, Iran và các lực lượng ủy nhiệm của nước này có thể tìm cách quốc tế hóa xung đột bằng cách tấn công các hoạt động năng lượng trên khắp khu vực, bao gồm cả hoạt động của các công ty Hoa Kỳ hoặc các đồng minh của Hoa Kỳ tại Vịnh. Các nhà phân tích cảnh báo rằng bất kỳ động thái nào như vậy sẽ đại diện cho sự leo thang đáng kể.

"Rủi ro là đây không còn là cuộc xung đột hạn chế giữa Israel và Iran nữa. Hiện tại có một vòng cung bất ổn rộng lớn", Daniel Yergin, một nhà sử học năng lượng từng đoạt giải Pulitzer, cho biết.

Năm 2019, Hoa Kỳ đổ lỗi cho Iran về một cuộc tấn công bằng tên lửa và máy bay không người lái tinh vi vào các cơ sở dầu mỏ Khurais và Abqaiq của Saudi Arabia, tạm thời làm tê liệt hơn một nửa sản lượng dầu thô của vương quốc này. Iran cũng bị đổ lỗi cho hai cuộc tấn công phá hoại vào tàu chở dầu ở Vịnh trong năm đó.

Nhưng sự xích lại gần kể từ khi Riyadh và Tehran khôi phục quan hệ ngoại giao vào năm ngoái có nghĩa là Saudi Arabia hiện không có khả năng "nằm đầu danh sách tấn công trả đũa của Iran", Croft của RBC cho biết.

Thay vào đó, Iran có thể thúc đẩy các lực lượng ủy nhiệm của mình tăng cường tấn công các tàu chở dầu, làm gián đoạn nguồn cung và buộc giao thông phải chuyển hướng. Phiến quân Houthi ở Yemen trong nhiều tháng đã tấn công các tàu buôn ở Biển Đỏ, nói rằng các cuộc tấn công này là để ủng hộ Hamas và người Palestine.

Một kịch bản "cực đoan hơn", Jason Bordoff, giám đốc sáng lập của Trung tâm Chính sách Năng lượng Toàn cầu tại Đại học Columbia, cho biết, sẽ làm tắc nghẽn giao thông qua Eo biển Hormuz, tuyến đường biển mà một trong năm thùng dầu thô tiêu thụ toàn cầu đi qua mỗi ngày. Theo Marine Traffic, trung bình có 2.500 tàu thương mại đi qua eo biển này mỗi tháng.

Trong cuộc chiến tranh Iran-Iraq những năm 1980, Tehran đã thả mìn ở eo biển này trong cuộc chiến được gọi là cuộc chiến tàu chở dầu.

Các nhà phân tích tại Citi cho biết nỗ lực thành công nhằm chặn eo biển Hormuz, mặc dù không có khả năng xảy ra, sẽ dẫn đến giá tăng "vượt xa mức cao kỷ lục trước đó", ngay cả khi chỉ trong một thời gian giới hạn. Giá dầu Brent cao nhất mọi thời đại là 147,50 USD/thùng vào năm 2008.

Lê Na (Theo FT)

Xem thêm

Thời trang giá rẻ mất sức hút khi người tiêu dùng ưu tiên chất lượng

Thời trang giá rẻ mất sức hút khi người tiêu dùng ưu tiên chất lượng

(CLO) Giá quần áo tăng cao cùng những lo ngại về chất liệu và môi trường đang thúc đẩy người tiêu dùng Mỹ thay đổi thói quen mua sắm. Thay vì chạy theo thời trang giá rẻ, người mua ngày càng chú trọng độ bền, chất lượng và giá trị sử dụng, tạo cơ hội cho các thương hiệu theo đuổi phân khúc cao cấp hơn.

Biểu tình tại Pháp có thể khiến ngành bảo hiểm thiệt hại 207 triệu euro

Biểu tình tại Pháp có thể khiến ngành bảo hiểm thiệt hại 207 triệu euro

(CLO) Các cuộc biểu tình phản đối chi phí sinh hoạt tại Pháp hồi tháng 10 có thể khiến các công ty bảo hiểm phải chi trả khoảng 207 triệu euro tiền bồi thường. Phần lớn thiệt hại tập trung ở tài sản của doanh nghiệp, làm gia tăng áp lực tài chính đối với khu vực kinh doanh và thúc đẩy Chính phủ triển khai các biện pháp hỗ trợ khẩn cấp.

Livestream tạo sức bật mới cho đặc sản Vĩnh Long trên thị trường số

Livestream tạo sức bật mới cho đặc sản Vĩnh Long trên thị trường số

(CLO) Không chỉ dừng lại ở hoạt động trưng bày, giới thiệu sản phẩm tại hội chợ, Vĩnh Long đang đẩy mạnh ứng dụng công nghệ số thông qua hình thức livestream bán hàng trực tuyến. Hoạt động này góp phần quảng bá sản phẩm OCOP, đặc sản địa phương, đồng thời mở ra cơ hội kết nối thị trường, thúc đẩy tiêu thụ nông sản trong thời đại số.

Viettel xóa lõm sóng cho hơn 130.000 người dân tại những vùng xa nhất Tổ quốc

Viettel xóa lõm sóng cho hơn 130.000 người dân tại những vùng xa nhất Tổ quốc

Bộ Quốc phòng tổ chức Hội nghị tổng kết Chương trình phủ sóng di động tại các thôn, bản và cụm dân cư lõm sóng ở vùng sâu, vùng xa, biên giới năm 2026. Sau hơn 7 tháng triển khai, 1.337 trạm phát sóng đã đưa mạng di động tốc độ cao tới khoảng 130.000 người dân tại 788 thôn, bản và 1.068 cụm dân cư trên 50 người, nâng tỷ lệ dân số được phủ sóng di động Viettel trên toàn quốc lên 99,7%.

Quy hoạch đa cực và bài toán chọn vị trí nhà ở tại TP HCM

Quy hoạch đa cực và bài toán chọn vị trí nhà ở tại TP HCM

TP HCM định hướng phát triển theo mô hình 5 cực động lực, 5 trung tâm vệ tinh. Với người mua nhà để ở, khoảng cách tới trung tâm cần được xem cùng khả năng đi lại, tiếp cận việc làm và các dịch vụ thiết yếu tại từng khu vực.

Tân Á Đại Thành được vinh danh trong Top 100 Nơi làm việc tốt nhất Việt Nam® 2026 - Khối Doanh nghiệp lớn

Tân Á Đại Thành được vinh danh trong Top 100 Nơi làm việc tốt nhất Việt Nam® 2026 - Khối Doanh nghiệp lớn

Tối 18/11/2026, Anphabe công bố Tập đoàn Tân Á Đại Thành có tên trong Top 100 Nơi làm việc tốt nhất Việt Nam® 2026 - Khối Doanh nghiệp lớn. Kết quả ghi nhận sức hấp dẫn của thương hiệu tuyển dụng Tân Á Đại Thành từ góc nhìn của người đi làm trên thị trường lao động Việt Nam.

Văn hóa học tập trong EVN: Khi đồng nghiệp cũng là thầy

Văn hóa học tập trong EVN: Khi đồng nghiệp cũng là thầy

Từ những trao đổi, hướng dẫn trong công việc, đội ngũ giảng viên nội bộ EVN giúp đồng nghiệp nâng cao năng lực, hoàn thiện chuyên môn. Qua đó, góp phần bồi đắp văn hóa học tập, gìn giữ và phát triển tri thức trong Tập đoàn.

PVcomBank tự hào ghi danh Top 100 Nơi làm việc tốt nhất Việt Nam 2026 - Khối Doanh nghiệp vừa, Top 3 ngành ngân hàng

PVcomBank tự hào ghi danh Top 100 Nơi làm việc tốt nhất Việt Nam 2026 - Khối Doanh nghiệp vừa, Top 3 ngành ngân hàng

Ngân hàng TMCP Đại Chúng Việt Nam (PVcomBank) vừa ghi dấu mốc ấn tượng trên hành trình xây dựng thương hiệu nhà tuyển dụng khi được vinh danh tại bảng xếp hạng “Top 100 Nơi làm việc tốt nhất Việt Nam 2026” do Anphabe tổ chức. PVcomBank xếp vị trí thứ 58 trong Khối Doanh nghiệp vừa và top 3 ngành Ngân hàng tại nhóm xếp hạng tương ứng, ghi nhận những nỗ lực trong hành trình xây dựng thương hiệu nhà tuyển dụng.

Sân golf Long Thành của KN Holdings ra mắt dịch vụ golf đêm

Sân golf Long Thành của KN Holdings ra mắt dịch vụ golf đêm

Từ giữa tháng 11/2026, Sân golf Long Thành chính thức đưa dịch vụ golf đêm vào hoạt động tại 18 hố Sân Hồ. Bên cạnh thời tiết mát mẻ và thiên nhiên khoáng đãng, với hệ thống chiếu sáng được chú trọng đầu tư cùng chất lượng sân và năng lực vận hành, đây sẽ là lựa chọn mới cho cộng đồng golfer.

Phối cảnh tổng thể dự án MEYINPARK Hưng Yên nhìn từ trên cao.

Từ thuê mặt bằng đến nền tảng tăng trưởng: Bước ngoặt sinh tồn của doanh nghiệp công nghiệp

Áp lực dịch chuyển chuỗi cung ứng và hàng rào tiêu chuẩn xanh khiến bài toán sinh tồn của thị trường công nghiệp không còn bó hẹp trong tư duy "thuê xưởng thô" mà bứt phá sang "nền tảng tăng trưởng" tích hợp. Sự xuất hiện của các hệ sinh thái cộng sinh như MEYINPARK Hưng Yên là bệ phóng vững chắc cho bước chuyển mình chiến lược này.

Cỡ chữ bài viết: