Chiều ngày 20-8, TAND TP Hà Nội tiếp tục xét xử cựu Thứ trưởng Bộ LĐTB&XH cũ Nguyễn Bá Hoan và 27 bị cáo khác trong vụ án đưa nhận hối lộ liên quan hoạt động đưa người đi lao động ở nước ngoài.
Phiên tòa kết thúc lúc 21h. HĐXX đã kết thúc phẩn tranh tụng, nghe các bị cáo nói lời sau cùng và quyết định nghị án kéo dài. 14h30 ngày 24/8, HĐXX sẽ tuyên án.
Nhận hối lộ thụ động
HĐXX đã nghe các bị cáo, các luật sư trình bày quan điểm bào chữa. Bào chữa cho cựu Thứ trưởng Nguyễn Bá Hoan, luật sư cho rằng cựu Thứ trưởng không đặt điều kiện, gây khó khăn hay sách nhiễu doanh nghiệp nhằm mục đích trục lợi mà chỉ thực thi công vụ.
Tuy nhiên, luật sư cũng thừa nhận ông Hoan có nhận tiền nhưng là “thụ động" do sự tự nguyện tiếp cận từ phía các doanh nghiệp. Bị cáo dù nhận tiền nhưng không có ý thức bỏ mặc cho việc cấp dưới nhũng nhiễu.
Bị cáo Hoan cũng không phải "cá nhân toàn quyền" với việc ký hay không ký hồ sơ cho doanh nghiệp. Bị cáo chỉ được ký duyệt sau khi Bộ trưởng đã phê duyệt và đồng ý. Còn việc chậm hay nhanh không phải do chữ ký của bị cáo mà do cấp dưới thực hiện thủ tục.
Riêng về “giấy phép con” với Visa E7 cho lao động đi Hàn Quốc, luật sư cho rằng bản chất đã được làm rõ qua lời khai của các thuộc cấp của ông Hoan.
Quy trình thay đổi do phía Hàn Quốc có yêu cầu khác các thị trường còn lại dẫn đến sự phiền hà. Nhưng những khó khăn này không được cố ý tạo ra từ đầu để vòi vĩnh hối lộ.
Luật sư đồng ý về mặt tội danh, song cho rằng mức án VKS đề nghị là quá nặng và trình bày các tình tiết giảm nhẹ cho ông Hoan và mong HĐXX xem xét.
Tự bào chữa, cựu Thứ trưởng Nguyễn Bá Hoan nói ngắn gọn, trình bày bản thân nhiều bệnh nặng, xin được giảm nhẹ hình phạt.
Tương tự, bào chữa cho cựu Cục trưởng Tống Hải Nam, luật sư Lê Minh Khang cũng cho rằng việc xây dựng quy trình Visa E7-3 nhằm siết chặt quản lý, hạn chế tình trạng lao động sang nước sở tại rồi trốn đi làm việc nơi khác. Việc này không nhằm mục đích gây khó dễ cho doanh nghiệp.
Việc nhận tiền diễn ra sau khi công việc đã hoàn thành dưới danh nghĩa “cảm ơn”, chứ bị cáo không chủ động gây khó khăn.
Luật sư đề nghị xem xét các tình tiết giảm nhẹ như thành khẩn khai báo, tích cực khắc phục hậu quả… để cho bị cáo được hưởng mức án thấp nhất.
Khắc phục hơn 200 tỷ đồng
Cùng trong phần tranh luận, luật sư Bùi Tuấn Anh, người bào chữa cho bị cáo Nghiêm Quốc Hưng, Chủ tịch HĐQT kiêm TGĐ Công ty Hoàng Long không tranh luận về tội danh và chỉ đề nghị HĐXX xem xét mức hình phạt. Luật sư cho rằng mức án mà đại diện VKS đề nghị 5 - 6 năm tù về tội “Vi phạm quy định kế toán gây hậu quả nghiêm trọng” là quá nghiêm khắc.
Luật sư Tuấn Anh thừa nhận việc lập 2 số sách kế toán là không đúng nhưng ban đầu, Công ty không nhằm mục đích để trục lợi tiền thuế mà do những rào cản thực tế.
Luật Người lao động Việt Nam đi làm việc ở nước ngoài theo hợp đồng năm 2020 và Thông tư 21/2021 của Bộ LĐ-TB-XH (cũ) đều quy định mức trần tiền dịch vụ thu từ người đi xuất khẩu lao động cũng như tiền trả cho môi giới.
Trong khi đó, phía môi giới nước ngoài thường đòi hỏi mức chi cao hơn rất nhiều. Nếu không đồng ý thì bên môi giới không ký hợp đồng cung ứng lao động, đồng nghĩa là không có đơn hàng để mà xuất khẩu lao động.
Vì vậy, doanh nghiệp buộc phải thỏa thuận với người lao động về mức chi phí cao hơn quy định. Chưa kể, tiền thu được còn phải chi cho nhiều khoản khác , bao gồm việc “bôi trơn”, “chạy” giấy phép… Điều này dẫn tới việc lập thêm một phần mềm kế toán nhằm theo dõi thu, chi thực tế.
Vẫn theo luật sư Bùi Tuấn Anh, số tiền công ty của bị cáo Hưng gây thiệt hại về thuế là hơn 241 tỷ đồng. Đến nay, gia đình bị cáo đã nộp tiền mặt khắc phục hơn 240 tỷ đồng và có đơn mong được dùng số tài sản bị thu giữ để hoàn thành nốt.
Ngoài ra, luật sư cũng trình bày bị cáo có nhân thân tốt, đã hỗ trợ hàng chục ngàn lao động ra nước ngoài…, luật sư đề nghị HĐXX cho bị cáo hưởng mức án thấp hơn đề nghị của đại diện VKS.
Cơ bản, các luật sư của bị cáo khác cũng không tranh luận về tội danh, chỉ đề nghị xem xét các tình tiết giảm nhẹ, hoàn cảnh phạm tội, động cơ vụ lợi để giảm nhẹ hình phạt, cho các bị cáo hưởng sự khoan hồng.
Kết thúc phần tranh luận, các bị cáo được nói lời sau cùng trước khi HĐXX nghị án. Hầu hết các bị cáo đều bày tỏ sự ăn năn hối hận, đưa ra các tình tiết giảm nhẹ, điều kiện hoàn cảnh khó khăn, sức khỏe yếu… mong được HĐXX cho hưởng khoan hồng và giảm nhẹ hình phạt.