Hệ sinh thái Z Holding và nghi án hàng giả quy mô lớn
Ngày 17/6/2025, Cơ quan Cảnh sát điều tra Bộ Công an đã khởi tố, bắt tạm giam ông Hoàng Quang Thịnh – Chủ tịch HĐQT kiêm Tổng Giám đốc Z Holding để điều tra về các hành vi có dấu hiệu vi phạm pháp luật trong lĩnh vực thực phẩm. Theo thông tin chính thức, ông Thịnh bị điều tra về hai tội danh gồm “Vi phạm quy định về kế toán gây hậu quả nghiêm trọng” và “Sản xuất, buôn bán hàng giả là thực phẩm” theo quy định tại Điều 221 và Điều 193 Bộ luật Hình sự.
Ngoài ông Thịnh, vụ án còn có sự tham gia của nhiều nhân vật cấp cao trong hệ sinh thái Z Holding. Danh sách bị khởi tố bao gồm ông La Khắc Minh và ông Nguyễn Văn Minh – cùng giữ chức Phó Tổng Giám đốc Z Holding, bà Nguyễn Thị Thu Hiền – Giám đốc Công ty Nature Made, cùng ông Trần Xuân Chiến – Giám đốc Công ty Alama. Đây là những pháp nhân được xác định có liên quan đến hoạt động sản xuất và phân phối thực phẩm chức năng mang dấu hiệu gian lận.
Theo kết quả điều tra sơ bộ của Cục Cảnh sát phòng chống tội phạm về môi trường (C05), hệ sinh thái do ông Thịnh điều hành bao gồm hàng chục công ty và hàng trăm hộ kinh doanh cá thể, với tổng nhân sự lên tới khoảng 5.000 người. Một trong những sản phẩm bị điều tra là thực phẩm dinh dưỡng HIUP 27, do Công ty Nature Made gia công sản xuất. Cơ quan chức năng xác định sản phẩm này không đảm bảo chất lượng như công bố, có dấu hiệu vi phạm quy định về an toàn thực phẩm và gian lận thương mại.
Công an đang tiếp tục mở rộng điều tra để làm rõ vai trò của từng cá nhân, tổ chức liên quan trong mạng lưới này và xử lý theo quy định pháp luật.
Từ F99 và giấc mộng kỳ lân đến ngày vướng vòng lao lý
Hoàng Quang Thịnh không phải gương mặt xa lạ trong cộng đồng startup Việt Nam. Anh từng là cựu sinh viên Đại học Kinh tế Quốc dân và là người sáng lập nền tảng thương mại điện tử F99 – chuyên bán lẻ trái cây – với sứ mệnh giúp nông dân bán hàng không qua trung gian. Khi mới 23 tuổi, Thịnh từng mượn sổ đỏ của gia đình để thế chấp khởi nghiệp, thất bại và ôm khoản nợ 2 tỷ đồng. Tuy nhiên, F99 đã trở thành bước ngoặt, đưa anh trở lại đường đua.
Tháng 10/2020, F99 gọi vốn thành công 20 tỷ đồng từ quỹ đầu tư mạo hiểm Do Ventures, trở thành thương vụ đầu tiên của quỹ này tại Việt Nam. Theo Shark Dzung Nguyễn, startup này từng ghi nhận mức tăng trưởng doanh thu 3.600% và có lợi nhuận dương. Thịnh thường xuyên được truyền thông nhắc đến như một trong những CEO có khát vọng xây dựng doanh nghiệp tỷ USD đầu tiên trong lĩnh vực nông nghiệp công nghệ cao. Trong nhiều phát biểu, anh luôn nhấn mạnh F99 không chỉ là dự án kinh doanh, mà là hành trình giúp người nông dân thoát nghèo và sống trên chính đất quê hương.
Tuy nhiên, mô hình bán lẻ B2C tỏ ra không bền vững. Thịnh từng thừa nhận F99 “đốt tiền” quá nhiều để giữ chân người dùng. Đến cuối năm 2021, startup này chuyển sang mô hình bán buôn B2B với hệ thống F99 Shop, cung cấp hàng cho các cửa hàng trái cây nhỏ lẻ. Dù chuyển hướng, Thịnh vẫn không từ bỏ giấc mơ “Unicorn” và nhiều lần khẳng định thành công của F99 là thước đo giá trị hỗ trợ nông dân.
Cùng thời điểm F99 nhận vốn lớn và định hình lại chiến lược, Z Holding cũng được thành lập. Tháng 10/2020, Z Holding ra đời với tốc độ mở rộng thần tốc và tập trung vào ngành thực phẩm chức năng, thay vì nông nghiệp. Đến năm 2023, thương hiệu HIUP được đẩy mạnh trên thị trường với tuyên bố sản phẩm dinh dưỡng cao cấp, phân phối đa kênh, thu hút đông đảo người tiêu dùng.
Từ người từng kêu gọi giúp nông dân thoát khỏi “bẫy được mùa mất giá”, Hoàng Quang Thịnh đã chuyển sang đứng đầu một mạng lưới bị cáo buộc sản xuất thực phẩm chức năng kém chất lượng và gian dối thông tin công bố. Nếu các cáo buộc được chứng minh, đây sẽ là một cú ngã đau đớn của một doanh nhân từng được kỳ vọng trở thành biểu tượng mới trong làn sóng khởi nghiệp xanh của Việt Nam.
