Luật về bao bì nhựa dùng một lần của bang Nam Úc, có hiệu lực từ ngày 1 tháng 9, sẽ chính thức cấm sử dụng các hộp nhựa polyethylene, thường được biết đến với tên gọi "shoyu-tai" tại Nhật Bản.
Đây là những hộp đựng nước tương hình con cá quen thuộc, đã gắn liền với các cửa hàng sushi mang đi trên toàn thế giới trong nhiều thập kỷ, nhưng lệnh cấm này có thể sẽ đánh dấu sự kết thúc của chúng.
Nam Úc cũng trở thành nơi đầu tiên trên thế giới ban hành lệnh cấm đối với loại bao bì này, trong khuôn khổ quy định rộng rãi hơn về việc hạn chế nhựa dùng một lần.
Shoyu-tai ra đời vào năm 1954 bởi Teruo Watanabe, người sáng lập công ty Asahi Sogyo tại Osaka. Vào thời điểm đó, các hộp đựng bằng thủy tinh và gốm sứ vẫn phổ biến, nhưng sự xuất hiện của nhựa công nghiệp giá rẻ đã giúp tạo ra loại hộp nhỏ bằng polyethylene hình con cá. Hình thức đóng gói nước tương này nhanh chóng lan rộng khắp Nhật Bản, sau đó phổ biến toàn cầu và ước tính đã có hàng tỷ chiếc được sản xuất trong nhiều thập kỷ.
Theo quy định mới, chỉ những hộp nhựa đựng nước tương có nắp hoặc nút chặn và dung tích dưới 30ml mới bị cấm. Chính quyền hy vọng các cửa hàng sushi sẽ chuyển sang dùng chai hoặc bình đựng lớn thay thế.
Bộ trưởng Môi trường bang Nam Úc, Tiến sĩ Susan Close, nhấn mạnh rằng mỗi hộp nhựa hình cá chỉ được sử dụng trong vài giây, nhưng với kích thước nhỏ, chúng rất dễ rơi vãi, bị gió cuốn bay hoặc trôi xuống cống, trở thành rác thải thường thấy trên đường phố và bãi biển.
Ngoài shoyu-tai, lệnh cấm còn bao gồm các sản phẩm nhựa dùng một lần khác như dao kéo nhựa và bao bì polystyrene, thường dùng trong các sản phẩm thực phẩm như mì ăn liền đóng gói sẵn.
Nhà sinh thái biển Nina Wootton cảnh báo rằng những hộp nhựa cá sushi còn gây hại cho sinh vật biển vì chúng dễ bị nhầm lẫn là thức ăn. “Nếu chưa bị phân rã thành vi nhựa, những hộp nhựa này với hình dạng cá có thể khiến các loài động vật ăn cá nhỏ tưởng nhầm là thức ăn. Và do chúng được làm từ loại nhựa khá dày, nên cần rất nhiều thời gian mới có thể phân hủy”, bà nói.
Ông Cip Hamilton, quản lý chiến dịch tại Hiệp hội Bảo tồn Biển Úc, cho rằng việc cấm nhựa dùng một lần là bước khởi đầu tích cực nhưng chưa đủ. “Những lệnh cấm như thế này là bước đi quan trọng để giảm ô nhiễm nhựa, nhưng các chính phủ cần tiến xa hơn, hướng tới việc giảm sản xuất và loại bỏ nhựa có vấn đề trên quy mô toàn hệ thống”, ông nhấn mạnh.
