Trung tâm Dự báo Thời tiết Không gian (SWPC) thuộc Cơ quan Thời tiết Quốc gia Mỹ cho biết một cơn bão bức xạ Mặt trời cấp S4, mức cao thứ hai trên thang 5 cấp, đang diễn ra. Đây là cơn bão bức xạ Mặt trời mạnh nhất được ghi nhận trong hơn 20 năm qua.
“Cơn bão bức xạ Mặt trời cấp S4 hiện tại là sự kiện lớn nhất kể từ tháng 10 năm 2003”, SWPC thông báo trên mạng xã hội X. “Các tác động tiềm tàng chủ yếu liên quan đến hoạt động phóng tàu vũ trụ, hàng không và vận hành vệ tinh”.
Theo SWPC, các cơn bão thời tiết không gian xảy ra vào cuối tháng 10/2003 từng gây mất điện diện rộng tại Thụy Điển và làm hư hỏng các máy biến áp điện ở Nam Phi.
Khi các hạt năng lượng cao từ Mặt trời đến Trái đất, nguy cơ phơi nhiễm bức xạ đối với các phi hành gia trên quỹ đạo Trái đất tầm thấp, trong đó có những người làm việc trên Trạm Vũ trụ Quốc tế, sẽ gia tăng. Hành khách trên các chuyến bay đi qua khu vực gần hai cực cũng có thể chịu ảnh hưởng.
SWPC cho biết đã thông báo cho các hãng hàng không, NASA, Cục Hàng không Liên bang Mỹ, Cơ quan Quản lý Khẩn cấp Liên bang, Tập đoàn Độ tin cậy Điện lực Bắc Mỹ và nhiều đơn vị vận hành hạ tầng khác để chuẩn bị ứng phó với cơn bão.
“Chúng tôi đã thực hiện nhiều cuộc trao đổi trực tiếp để đảm bảo tất cả các đơn vị vận hành hạ tầng công nghệ quan trọng đều nắm được tình hình”, ông Shawn Dahl, nhà dự báo của SWPC, cho biết.
Trong những sự kiện có mức bức xạ gia tăng, các phi hành gia có thể di chuyển đến các khu vực được che chắn tốt hơn trên trạm vũ trụ, tương tự các biện pháp từng được áp dụng trong những cơn bão Mặt trời trước đây, bao gồm cơn bão địa từ cực mạnh vào tháng 5/2024.
Mức bức xạ cao cũng tiềm ẩn rủi ro đối với các vệ tinh phục vụ liên lạc và định vị. Trong đợt bão địa từ tháng 5/2024, hãng sản xuất máy nông nghiệp John Deere từng cho biết một số khách hàng sử dụng GPS trong canh tác chính xác đã gặp trục trặc. Dù vậy, các nhà vận hành lưới điện và vệ tinh vẫn duy trì được hoạt động ổn định, đồng thời kiểm soát được sự tích tụ dòng điện cảm ứng trên hệ thống điện.
Hoạt động Mặt trời gia tăng là nguyên nhân tạo ra hiện tượng cực quang, thường xuất hiện quanh hai cực của Trái đất, được gọi là cực quang phương Bắc và cực quang phương Nam. Khi các hạt năng lượng từ CME tương tác với khí quyển Trái đất, chúng tạo ra các dải ánh sáng nhiều màu sắc trên bầu trời.
