(NB&CL) “ChatGPT sẽ khiến giáo viên, nhà báo, thiết kế đồ họa, nhân viên ngân hàng và vô số nghề khác biến mất?” - status mang đậm tính “đe dọa” giăng kín trên các mạng xã hội những ngày qua chắc hẳn đã và đang khiến không ít các nhà báo… chột dạ.
Tuy nhiên, trong những góc nhìn của mình, nhiều chuyên gia truyền thông cho rằng, chừng nào báo chí cũng như các nhà báo vẫn giữ cho mình được sự sáng tạo và sự thật trong mỗi bài viết thì chừng đó, họ vẫn có cho mình một chỗ đứng vững vàng mà những công cụ AI như ChatGPT sẽ khó có cơ hội thay thế.
Từ thử nghiệm Chat GPT viết… báo
Ngoài việc được xem như một giải pháp thay thế cho công cụ tìm kiếm Google, ChatGPT đã cho thấy có thể dịch văn bản từ một ngôn ngữ này sang một ngôn ngữ khác, giải toán, đặc biệt là tạo các đoạn văn bản tự động theo yêu cầu như viết diễn văn, bài phát biểu, bài luận và cả các bài viết phản ánh, ghi nhận khác… Cũng từ khả năng này của ChatGPT, giới truyền thông toàn cầu thời gian qua đã nhiều người tạo cho ứng dụng này thử thách “viết báo”.
Nhiều tờ báo thời gian qua đã đăng tải thử nghiệm của Henry Williams, một nhà báo tự do ở London, như một ví dụ. “Viết một bài giải thích cổng thanh toán là gì” là “đề bài” mà Henry Williams giao cho ChatGPT. Theo lời kể của Henry Williams, trên cả mọi sự mong đợi của anh, chỉ mất vỏn vẹn khoảng 30 giây sau đó, anh nhận được “sản phẩm” là một bài viết mà theo anh là “có thể chấp nhận được” bởi chứa đựng “nhiều luận điểm mà tôi cho là có thể thuyết phục được khách hàng” - Williams cho hay. Williams cho biết sau khi nhận “sản phẩm thô” này, anh đã gia công chỉnh sửa thêm một chút và sau đó bài viết đã được duyệt. Cũng theo nhà báo tự do này, nếu là anh, anh có thể phải mất hàng tiếng để hoàn thiện bài viết này.
Tới câu chuyện: Các tòa soạn có thể sử dụng AI đến mức độ nào?
“To what extent can newsrooms use AI?” - Các toà soạn có thể sử dụng AI (trí tuệ nhân tạo) đến mức nào?; “Will ChatGPT and other AI tools replace journalists in the newsroom?” - Liệu ChatGPT và các công cụ trí tuệ nhân tạo khác có thể thay thế các nhà báo tại các toà soạn?... là hai trong rất nhiều câu hỏi “nóng” nhất được đặt ra tại nhiều cơ quan báo chí trên khắp thế giới những ngày này khi “hiện tượng Chat GPT” đang bùng nổ khắp nơi nơi.
Trở lại câu chuyện “thử thách viết báo” cho Chat GPT. CNET - một trang tin công nghệ của Mỹ đã “thú nhận” rằng hồi tháng 11/2022, Chat GPT mới chính thức hiện diện đã từng sử dụng AI để viết một bài báo tài chính. Tuy nhiên, để có thể sử dụng được “tác phẩm” của ChatGPT, CNET vẫn phải viện đến đội ngũ BTV để biên tập cũng như check lại nguồn thông tin được sử dụng. Cũng theo lời Connie Guglielmo - TBT CNET, CNET hiện đang tạm dừng mọi thử nghiệm viết báo sử dụng công cụ AI bởi “đã xác định nhiều lỗi thực tế cần được khắc phục”.
Câu trả lời của ChatGPT khi được hỏi về việc ChatGPT viết báo. Ảnh: Stanford Daily.
Từ thực tế đó, câu hỏi: Các tòa soạn có thể sử dụng AI đến mức độ nào? đã được đặt ra. Theo nhiều chuyên gia, báo chí cũng như các ngành nghề khác, hoàn toàn cũng có thể vận dụng AI, trong đó có ChatGPT nhưng chỉ nên ở dạng “công cụ hỗ trợ đắc lực”, có thể hưởng lợi từ công cụ này nhưng tuyệt đối không nên và không thể xem nó là một công cụ thay thế hoàn toàn con người.
“Các lĩnh vực mà chúng ta có thể cậy nhờ đến AI còn rất hạn chế nhưng chúng ta có thể xem xét, lựa chọn lĩnh vực nào sử dụng AI một cách có lợi nhất” - Ariane Bernard, trưởng dự án của Hiệp hội tin tức quốc tế International News Media Association cho biết.
“Chúng ta – các nhà báo chỉ nên sử dụng AI vào những bài viết về những vấn đề phi chính trị hoặc không mang tính tranh cãi hoặc không tác động quá lớn đến xã hội, đơn cử như các vấn đề thường thức, lối sống” - nhấn mạnh thêm của Ariane Bernard có lẽ cũng khiến các toà soạn cần lưu tâm.
Hiện tại, cách BuzzFeed - công ty tin tức, truyền thông và giải trí trực tuyến có trụ sở tại New York, Mỹ - đang sử dụng AI có thể là một hướng đi tham khảo. Theo người phát ngôn của BuzzFeed, công ty này không sử dụng AI để tạo nội dung mà chỉ xem đó là công cụ để cá nhân hoá một số bài viết thuộc dạng câu hỏi trực tuyến của mình.
“Mặc dù tất cả các câu đố của chúng tôi đều do con người viết, nhưng ở định dạng mới này, AI sẽ được áp dụng cho kết quả bài kiểm tra để thay đổi và nâng cao trải nghiệm câu đố, tạo ra vô số câu trả lời có thể có”.
Như vậy, từ câu chuyện của Henry Williams, của CNET, BuzzFeed câu chuyện “ChatGPT viết báo” đã chứa đựng nhiều khía cạnh đối lập. ChatGPT rõ ràng có thể viết, thậm chí là rất nhanh và khá rõ ràng, mạch lạc một văn bản “mang dáng vẻ một bài báo” nhưng từ việc “mang dáng vẻ một bài báo” đến một bài báo thực sự lại là câu chuyện khác.
Như câu chuyện của CNET đó là thực tế cần được “fact-checked and edited by our editorial staf" - kiểm tra và biên tập bởi đội ngũ BTV. Nghĩa là, dù AI “nhanh tay” đến mấy, đến tận cùng, vẫn cần sự tham gia của con người và chỉ con người mới có thể mang đến cái gọi là fact - sự thật cũng như edit - biên tập, gia công, bồi bổ để mang đến cái gọi là tính riêng biệt cho mỗi bài báo.
Và như thế, câu hỏi: Can AI replace journalists? - AI có thể thay thế nhà báo? hoàn toàn có thể xem như đã có câu trả lời. Đúng như một nhà báo từng nói: Nếu làm tốt công việc của mình thì không có một chatbot hay công cụ AI nào có thể lấy đi được độc giả của bạn.
Thay vì lo lắng xem công việc của mình, bản thân mình có bị các công cụ AI thay thế hay không, người làm báo hãy “học cách vận dụng nó” - lời một chuyên gia của CNET, sử dụng công cụ này như thế nào để tối ưu cho công việc của mình và đặc biệt giữ cho mình những điều mà AI chắc chắn không thể làm được: tính cá nhân hoá - sáng tạo và không phát tán tin tức giả mạo trong mỗi bài viết.
“Việc sử dụng một mô hình ngôn ngữ như ChatGPT để viết báo là làm hại độc giả và làm mất giá trị nghề nghiệp của các nhà báo chuyên nghiệp. Các bài viết do ChatGPT đưa ra thiếu sắc thái, thiếu những lời phân tích, phê bình và quan điểm cá nhân xuất phát từ kinh nghiệm và chuyên môn của con người. Việc sử dụng nội dung do AI tạo ra cũng có thể dẫn đến những thông tin thiếu chính xác và sai lệch. Nó làm giảm giá trị và tầm quan trọng của báo chí chuyên nghiệp và có thể gây tổn hại đến sự hiểu biết của công chúng về các vấn đề quan trọng” - nhận xét của chính ChatGPT về việc ChatGPT viết báo có thể là câu trả lời chân xác, toàn diện xung quanh câu chuyện ChatGPT và mối đe dọa với báo chí.
Ngày 30/11/2022, OpenAI - một công ty khởi nghiệp về trí tuệ nhân tạo có trụ sở tại San Francisco đã chính thức cho người dùng đăng ký trải nghiệm miễn phí ChatGPT, một ứng dụng phần mềm được thiết kế để mô phỏng cuộc trò chuyện của con người. Đây là sự phát triển mới nhất của dòng AI tạo văn bản - GPT (Generative Pre-Trained Transformer).
Theo thống kê của Công ty phân tích Similar Web, khoảng 13 triệu người dùng đã sử dụng ChatGPT mỗi ngày trong tháng 1/2023, nhiều hơn gấp đôi so với mức trong tháng 12/2022, trở thành ứng dụng tiêu dùng phát triển nhanh nhất trong lịch sử.
(NB&CL) Dự án Nhà máy nước Hương Khê được phê duyệt đầu tư từ năm 2016 với kỳ vọng mang lại nguồn nước sạch cho hàng chục nghìn người dân. Tuy nhiên, sau nhiều lần gia hạn, dự án vẫn chưa thể hoàn thành, khiến người dân bức xúc vì thiếu nước sạch suốt nhiều năm qua.
(NB&CL) Theo nhiều lãnh đạo doanh nghiệp, doanh nghiệp xây dựng Việt hiện đã làm chủ hoàn toàn công nghệ, biện pháp và thiết bị thi công hạng mục hầm, cầu, điều mong đợi lúc này là Nhà nước sớm ban hành bộ tiêu chuẩn thiết kế, thi công, nghiệm thu cũng như kiểm tra chất lượng vật liệu và hạng mục thi công.
(CLO) Chính phủ Thụy Sĩ hôm thứ Tư đã nhấn mạnh tầm quan trọng của việc tuân thủ luật pháp quốc tế sau khi Tổng thống Mỹ Donald Trump áp mức thuế cao hơn đối với quốc gia xuất khẩu này so với Liên minh châu Âu (EU).
(CLO) Ngày 3/4, lực lượng chức năng huyện Củ Chi, TP HCM đang phối hợp điều tra, làm rõ nguyên nhân vụ va chạm giữa container và người phụ nữ đi xe đạp trên đường Phan Văn Khải, huyện Củ Chi.
(CLO) Hôm 3/4, cổ phiếu các công ty công nghệ như Apple đã giảm mạnh sau khi Tổng thống Mỹ Donald Trump công bố các mức thuế mới đối với các nước được ví như "công xưởng thế giới".
(CLO) Một người đàn ông 73 tuổi vừa bị tuyên phạt 9 tháng tù vì liên tiếp sàm sỡ bốn nữ tiếp viên trên chuyến bay SQ33 của Singapore Airlines từ San Francisco về Singapore.
(NB&CL) Công tác bồi dưỡng, rèn giũa nghiệp vụ cho các tay bút, tay máy, các “nhà báo số” đang cần một “tốc lực” mạnh mẽ… Các chương trình kế hoạch tại Trung tâm bồi dưỡng nghiệp vụ báo chí - Hội Nhà báo Việt Nam với rất nhiều lớp học bổ ích, thiết thực, được triển khai đều đặn… với tinh thần “không mang đến những gì mình có mà mang đến những thứ học viên cần”.
(CLO) TP Hà Nội vừa phê duyệt hai dự án quan trọng gồm dự án đầu tư xây dựng tuyến đường Vành đai 3 đoạn qua địa bàn huyện Đông Anh và dự án đầu tư xây dựng cầu Tứ Liên và đường dẫn hai đầu cầu.
(NB&CL) Chủ trương sắp xếp đơn vị hành chính, sáp nhập tỉnh đặt mục tiêu cao nhất là phát triển đất nước, mở rộng không gian cho đơn vị hành chính mới, phát huy vai trò dẫn dắt của các vùng động lực, hành lang kinh tế, cực tăng trưởng. Đại biểu Quốc hội, PGS. TS Nguyễn Chu Hồi đã có chia sẻ xung quanh nội dung này.
Theo Thông cáo của Bộ Ngoại giao: Ngày 3/4/2025, Tổng Bí thư Ban Chấp hành Trung ương Đảng Cộng sản Việt Nam Tô Lâm sẽ dẫn đầu Đoàn đại biểu cấp cao của Đảng, Nhà nước Việt Nam viếng nguyên Chủ tịch Đảng Nhân dân Cách mạng Lào, nguyên Chủ tịch nước Cộng hòa Dân chủ Nhân dân Lào Khamtai Siphandone tại Vientiane, Lào.
(CLO) Hàng loạt trụ điện nằm án ngữ trên tuyến đường Dương Quảng Hàm, quận Gò Vấp, TP HCM đang được khẩn trương di dời để đảm bảo đúng tiến độ dự án nhằm chào mừng 50 năm Ngày Giải phóng miền Nam, thống nhất đất nước.
Được tin đồng chí Đại tướng Khamtai Siphandone, nguyên Chủ tịch Đảng, nguyên Chủ tịch nước Lào từ trần ngày 2/4/2025, Ban Chấp hành Trung ương Đảng Cộng sản Việt Nam, Chủ tịch nước, Chính phủ, Quốc hội, Ủy ban Trung ương Mặt trận Tổ quốc Việt Nam đã có Điện chia buồn.
(CLO) Ban Quản lý dự án đầu tư xây dựng huyện Quỳnh Phụ vừa mở thầu gói thầu số 12, thuộc Dự án "Thảm tăng cường lớp bê tông nhựa các tuyến đường huyện trên địa bàn huyện Quỳnh Phụ".
Theo thông báo đặc biệt tối 2/4 của Ban Chấp hành Trung ương Đảng, Quốc hội, Chính phủ nước CHDCND Lào và Trung ương Mặt trận Lào xây dựng đất nước, đồng chí Đại tướng Khamtai Siphandone, nguyên Chủ tịch Ban Chấp hành Trung ương đảng Nhân dân cách mạng Lào, nguyên Chủ tịch nước CHDCND Lào, nhà cách mạng lão thành của đảng Nhân dân cách mạng Lào, đã từ trần vào lúc 10h30 ngày 2/4/2025, hưởng thọ 102 tuổi.
(CLO) Hôm 3/4, cổ phiếu các công ty công nghệ như Apple đã giảm mạnh sau khi Tổng thống Mỹ Donald Trump công bố các mức thuế mới đối với các nước được ví như "công xưởng thế giới".
(CLO) Báo chí trên mạng xã hội không chỉ là xu hướng mà đã trở thành điều tất yếu, đòi hỏi cách đưa tin ngắn gọn, trực quan và phù hợp với thói quen người dùng.
(CLO) Cơn sốt tạo ảnh nghệ thuật theo phong cách Ghibli bằng công cụ tạo ảnh của ChatGPT đã dẫn đến sự gia tăng kỷ lục số lượng người dùng chatbot của OpenAI vào tuần trước, gây áp lực lên máy chủ và làm dấy lên quan ngại về vi phạm bản quyền.
(CLO) Microsoft đã quyết định thay đổi thiết kế của "Màn hình xanh chết chóc" (Blue Screen of Death - BSOD) huyền thoại trên hệ điều hành Windows, chuyển từ màu xanh truyền thống sang màu đen.
(CLO) Ở các vùng quê rộng lớn của Trung Quốc, AI đang dần trở thành công cụ hỗ trợ đắc lực cho nông dân, cung cấp lời khuyên về mọi thứ, từ chăn nuôi lợn đến kiểm soát sâu bệnh.
(CLO) Trong một thông báo mới vào ngày 29/3, Microsoft đã chính thức loại bỏ script bypassnro.cmd - công cụ được nhiều người dùng ưa chuộng để bỏ qua yêu cầu đăng nhập tài khoản Microsoft khi cài đặt Windows 11.