Vẫn chỉ là những lời đe dọa
Tổng thống Mỹ Joe Biden và Tổng thống Nga Vladimir Putin đã gấp rút điện đàm với nhau vào hôm thứ Bảy (12/2), khi căng thẳng về Ukraine lên cao độ và Mỹ nhận xét rằng một cuộc xâm lược của Nga sắp xảy ra.
Cuộc điện đàm giữa ông Biden và ông Putin phần lớn vẫn là những lời đe dọa lẫn nhau.
Ông Biden đã nói chuyện với ông Putin từ Trại David và cuộc gọi kéo dài hơn một giờ. Biden cảnh báo rằng Mỹ và các đồng minh sẽ "đáp trả một cách dứt khoát và áp đặt những cái giá phải trả nhanh chóng và nghiêm trọng '' nếu Nga tấn công Ukraine.
Tuy nhiên, ông Putin cũng nói với ông Putin rằng Mỹ sẵn sàng ngoại giao với Nga về tình hình Ukraine, nhưng cũng "chuẩn bị không kém cho các kịch bản khác".
Một quan chức Mỹ giấu tên nói với các phóng viên rằng cuộc trò chuyện là "nghiêm túc và thực chất", nhưng "không có sự thay đổi cơ bản nào". Đây là lần đầu tiên hai nhà lãnh đạo điện đàm kể từ tháng 12.
Sau lời tuyên bố của ông Biden, Nga đã tố cáo "sự cuồng loạn đỉnh điểm" của Mỹ xung quanh cuộc khủng hoảng Ukraine nhưng cho biết Putin và Biden đã đồng ý tiếp tục đối thoại.
Cố vấn chính sách đối ngoại hàng đầu của Điện Kremlin Yury Ushakov cho biết ông Putin phàn nàn rằng phương Tây đang trang bị vũ khí cho Ukraine và chính quyền Kiev đang "phá hoại" các thỏa thuận hòa bình do phương Tây làm trung gian nhằm chấm dứt cuộc xung đột kéo dài nhiều năm ở Donbas.
Châu Âu gọi công dân về nước
Trong khi cuộc điện đàm giữa 2 nhà lãnh đạo của Mỹ và Nga diễn ra, thì một loạt các quốc gia châu Âu đã kêu gọi công dân của họ rời Ukraine càng sớm càng tốt. Trước đó, Mỹ cũng đã triệu tập về nước những nhân viên ngoại giao không cần thiết ở đại sứ quán tại Kiev.
Người phát ngôn Bộ Ngoại giao Nga Maria Zakharova cũng cho biết các nhân viên ngoại giao Nga sẽ rời đại sứ quán Kiev của nước này và chỉ giữ lại số nhân viên "tối thiểu" ở thủ đô Ukraine.
Thực ra, Putin đã nói chuyện qua điện thoại với Tổng thống Pháp Emmanuel Macron trước cuộc điện đàm với Biden. Hai người cũng từng gặp nhau tại Moscow hồi đầu tuần để cố gắng giải quyết cuộc khủng hoảng an ninh lớn nhất giữa Nga và phương Tây kể từ Chiến tranh Lạnh.
Nhưng bản tóm tắt của cuộc gọi do Điện Kremlin trình bày ám chỉ rằng các tiến trình đàm phán không giúp giảm bớt căng thẳng. Trong khi đó, văn phòng của Macron cho biết "cả hai đều bày tỏ mong muốn tiếp tục đối thoại".
Cơ quan này cũng cho biết ông Macron còn đã tham vấn với Tổng thống Mỹ Joe Biden, Thủ tướng Đức Olaf Scholz, Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelenskyy vào cuối ngày hôm qua.
Ngoại giao các cấp, nhưng không kết quả
Bên cạnh các cuộc ngoại giao giữa các nguyên thủ, nỗ lực xoa dịu khủng hoảng và ngăn chặn nguy cơ chiến tranh tại châu Âu còn diễn ra ở các cấp độ khác nhau. Cụ thể, cũng vào hôm qua, Ngoại trưởng Mỹ Antony Blinken đã nói chuyện với người đồng cấp Nga, Sergey Lavrov. Bộ trưởng Quốc phòng Mỹ Lloyd Austin thì thảo luận với Bộ trưởng Quốc phòng Nga Sergei Shoigu.
Nguy cơ xung đột quân sự giữa Nga và Ukraine vẫn đang hiện hữu, bất chấp rất nhiều nỗ lực ngoại giao.
Blinken nhắc lại rằng các kênh liên lạc ngoại giao sẽ vẫn mở, nhưng để tránh xung đột ở Ukraine, Nga cần phải giảm leo thang quân sự ở biên giới Ukraine. Hai ông Austin và Shoigu cũng đã nói chuyện và cũng không mang lại kết quả cụ thể nào.
Bất chấp các nỗ lực ngoại giao không ngừng và toàn diện, nguy cơ xung đột và thậm chí chiến tranh vẫn đang hiện hữu từ cuộc khủng hoảng Ukraine. Hiện, Nga đang tiến hành các cuộc tập trận hải quân ở Biển Đen và tập trận quân sự ở Belarus dọc biên giới phía bắc Ukraine.
Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelenskyy đã nói với các nhà báo hôm qua rằng ông đã rất ngạc nhiên trước việc các chính phủ phương Tây sớm kêu gọi công dân về nước. Điều này sẽ gây ra sự hoảng loạn.
Ông tuyên bố rằng sự hoảng loạn bây giờ sẽ chỉ phục vụ cho những kẻ thù của Ukraine. Tuy nhiên, Tổng thống Ukraine cũng thừa nhận: "Chúng tôi hiểu tất cả những rủi ro. Chúng tôi hiểu rằng rủi ro là có".
Hoàng Anh
