Ngày 10/9/2025, Thủ tướng Chính phủ đã ban hành Quyết định số 1958/QĐ-TTg, phê duyệt Điều chỉnh Quy hoạch chung xây dựng Khu kinh tế (KKT) cửa khẩu Lào Cai đến năm 2045
Quyết định này là một bước đi chiến lược, cụ thể hóa các định hướng phát triển quốc gia và vùng, đặc biệt là Nghị quyết 11-NQ/TW của Bộ Chính trị về phương hướng phát triển kinh tế - xã hội vùng trung du và miền núi Bắc Bộ
Tái cấu trúc không gian theo mô hình đa cực
Với quy mô diện tích giữ nguyên khoảng 15.929,8 ha, KKT cửa khẩu Lào Cai sẽ được tái cấu trúc thành 03 phân vùng chức năng chính, gắn liền với 03 cửa khẩu quốc tế, tạo thành một hệ thống kinh tế đa cực, bổ trợ lẫn nhau
Phân vùng I - Cửa khẩu quốc tế Lào Cai: Tập trung phát triển thành trung tâm thương mại, du lịch, dịch vụ và đô thị lõi
Phân vùng II - Cửa khẩu quốc tế Bản Vược: Được định vị là trung tâm công nghiệp, logistics và kho bãi của toàn KKT
Phân vùng III - Cửa khẩu quốc tế Mường Khương: Phát triển theo hướng trở thành trung tâm chế biến nông sản, sản xuất hàng tiêu dùng và thúc đẩy thương mại, trao đổi hàng hóa của cư dân biên giới
Những trụ cột cho mô hình tăng trưởng mới
Bản quy hoạch xác định rõ các động lực tăng trưởng đột phá, tập trung vào việc hiện đại hóa toàn diện hoạt động kinh tế cửa khẩu. Định hướng áp dụng mô hình cửa khẩu thông minh là một điểm nhấn quan trọng, bao gồm việc ứng dụng AI và IoT để tự động hóa và tối ưu hóa quy trình kiểm soát hàng hóa, xuất nhập cảnh
Về công nghiệp, quy hoạch sẽ sắp xếp lại các khu công nghiệp hiện hữu và ưu tiên nguồn lực phát triển các khu công nghiệp mới quy mô lớn dọc các trục giao thông chính
Hệ thống dịch vụ hậu cần (logistics) và cảng cạn được xác định là xương sống của hoạt động xuất nhập khẩu, với các trung tâm logistics hiện đại tại Kim Thành - Bản Vược và các cảng cạn gắn với cả đường bộ và đường sắt
Hạ tầng giao thông đi trước một bước
Để hiện thực hóa tầm nhìn, một loạt dự án hạ tầng giao thông trọng điểm sẽ được triển khai. Tuyến cao tốc Nội Bài - Lào Cai sẽ được hoàn chỉnh với quy mô 4-6 làn xe
Đặc biệt, dự án xây dựng tuyến đường sắt khổ tiêu chuẩn 1.435 mm Lào Cai - Hà Nội - Hải Phòng - Quảng Ninh sẽ tạo ra một cuộc cách mạng về vận tải hàng hóa, kết nối trực tiếp KKT với các cảng biển lớn nhất miền Bắc
Với dự báo dân số đạt 120.000 người vào năm 2045, quy hoạch này không chỉ mở ra một chương mới cho sự phát triển của tỉnh Lào Cai mà còn được kỳ vọng sẽ tạo ra sức lan tỏa, thúc đẩy tăng trưởng cho toàn vùng kinh tế phía Bắc, khẳng định vị thế của Việt Nam là một mắt xích quan trọng trong chuỗi kết nối kinh tế khu vực.
