Hội nghị đánh giá những kết quả đạt được trong lĩnh vực văn hóa, văn nghệ thời gian qua, đồng thời thảo luận các nhiệm vụ trọng tâm trong thời gian tới, trong đó có việc xây dựng Đề án sáng tác, quảng bá các tác phẩm văn học, nghệ thuật hướng tới kỷ niệm 100 năm Ngày thành lập Đảng Cộng sản Việt Nam.
Phát biểu tại hội nghị, ông Trần Thanh Lâm, Phó Trưởng ban Tuyên giáo và Dân vận Trung ương cho biết, công tác văn hóa, văn nghệ 6 tháng đầu năm diễn ra trong bối cảnh cả nước tập trung quán triệt, triển khai Nghị quyết Đại hội XIV của Đảng và Nghị quyết số 80-NQ/TW ngày 7/1/2026 của Bộ Chính trị về phát triển văn hóa Việt Nam trong giai đoạn mới.
Theo ông Trần Thanh Lâm, những chỉ đạo mới đây của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm tại phiên họp thứ hai của Ban Chỉ đạo Trung ương về phát triển văn hóa Việt Nam đã đặt ra nhiều nhiệm vụ quan trọng đối với lĩnh vực văn hóa, văn nghệ trong thời gian tới.
“Những người làm công tác văn hóa, văn học nghệ thuật không thể đứng ngoài câu chuyện lớn của đất nước. Chúng ta phải khẳng định vai trò bằng những sản phẩm cụ thể. Muốn làm được điều đó cần có định hướng, kế hoạch và những đề án thiết thực để triển khai hiệu quả. Mục tiêu cuối cùng là tạo ra những tác phẩm có giá trị tư tưởng và nghệ thuật, sống mãi với thời gian, để lại cho Đảng, cho nhân dân những di sản văn hóa có ý nghĩa”, ông Trần Thanh Lâm nhấn mạnh.
Tại hội nghị, các đại biểu đã góp ý vào dự thảo Đề án “Sáng tác, quảng bá các tác phẩm văn học, nghệ thuật có giá trị cao về tư tưởng và nghệ thuật hướng tới kỷ niệm 100 năm Ngày thành lập Đảng Cộng sản Việt Nam”.
Báo cáo tại hội nghị, bà Trần Thị Phương Lan, Vụ trưởng Vụ Văn hóa - Văn nghệ (Ban Tuyên giáo và Dân vận Trung ương) cho biết, việc Bộ Chính trị ban hành Nghị quyết số 80-NQ/TW đã tạo dấu mốc quan trọng trong đổi mới tư duy lãnh đạo, chỉ đạo phát triển văn hóa.
Nghị quyết khẳng định mạnh mẽ vai trò của văn hóa là “nền tảng”, “trụ cột”, “hệ điều tiết” của sự phát triển; đồng thời mở ra những đột phá trong hoàn thiện thể chế, chính sách, huy động nguồn lực, thúc đẩy chuyển đổi số và phát triển các ngành công nghiệp văn hóa.
Theo báo cáo, trong 6 tháng đầu năm 2026, công tác văn hóa, văn nghệ được triển khai toàn diện, đồng bộ, bám sát các nhiệm vụ chính trị của đất nước và đạt nhiều kết quả tích cực.
Điểm nổi bật là nhận thức, tư duy và phương thức tổ chức thực hiện trong lĩnh vực văn hóa tiếp tục có chuyển biến rõ nét. Văn hóa ngày càng được đặt trong tổng thể chiến lược phát triển quốc gia, gắn kết chặt chẽ với kinh tế - xã hội, khoa học công nghệ, chuyển đổi số, đối ngoại và hội nhập quốc tế.
Nhiều chủ trương lớn của Đảng đã được cụ thể hóa bằng các cơ chế, chính sách và chương trình hành động, góp phần hình thành sự thống nhất trong nhận thức của cả hệ thống chính trị về vai trò của văn hóa như một nguồn lực nội sinh quan trọng và động lực cho phát triển nhanh, bền vững.
Bên cạnh những kết quả đạt được, báo cáo cũng chỉ ra những thách thức mới đối với công tác quản lý văn hóa, văn nghệ trong bối cảnh không gian mạng, các nền tảng xuyên biên giới và trí tuệ nhân tạo (AI) phát triển mạnh.
Theo đó, các vấn đề phát sinh trong lĩnh vực văn hóa, nghệ thuật xuất hiện nhanh hơn, lan truyền rộng hơn và tác động trực tiếp đến tư tưởng, dư luận xã hội. Một số sản phẩm văn hóa, hoạt động biểu diễn và hiện tượng trên môi trường số xuất hiện những biểu hiện gây tranh cãi, lệch chuẩn hoặc thương mại hóa quá mức, ảnh hưởng đến nhận thức và định hướng giá trị, đặc biệt đối với giới trẻ.
Trước thực tế đó, Ban Tuyên giáo và Dân vận Trung ương đã chủ động theo dõi, nắm tình hình, kịp thời tham mưu cấp có thẩm quyền chỉ đạo, định hướng và phối hợp xử lý các vụ việc phát sinh.
Công tác chỉ đạo tập trung vào những vụ việc có tác động lớn đến dư luận xã hội, các sản phẩm văn hóa, nghệ thuật và hiện tượng trên không gian mạng có nhiều ý kiến trái chiều hoặc dấu hiệu lệch chuẩn.
Trong 6 tháng đầu năm, Ban Tuyên giáo và Dân vận Trung ương đã tham mưu định hướng và phối hợp xử lý một số vụ việc được dư luận quan tâm như việc xét chọn, tôn vinh 50 tác phẩm văn học, nghệ thuật biểu diễn tiêu biểu sau ngày đất nước thống nhất (1975-2025); các tranh luận liên quan đến ca khúc "Bác Tôi", cuốn sách "Chuyện với Thanh - Lời kể mới về ánh sáng"; đồng thời tham mưu chấn chỉnh tình trạng biểu diễn thiếu trung thực trong hoạt động nghệ thuật.
Theo bà Trần Thị Phương Lan, thực tiễn thời gian qua cho thấy công tác nắm tình hình, dự báo, định hướng và xử lý các vấn đề phức tạp, nhạy cảm cần tiếp tục được đổi mới theo hướng chủ động hơn, từ sớm, từ xa; kết hợp giữa hoàn thiện thể chế, tăng cường quản lý nhà nước với phát huy vai trò tự quản, trách nhiệm xã hội và đạo đức nghề nghiệp của đội ngũ văn nghệ sĩ, các hội văn học nghệ thuật và các chủ thể sáng tạo.
Trong 6 tháng cuối năm, các cơ quan, đơn vị liên quan sẽ tập trung nâng cao chất lượng công tác tham mưu; tăng cường theo dõi, phân tích tình hình hoạt động văn hóa, văn nghệ và tâm tư của giới văn nghệ sĩ; nâng cao năng lực dự báo để kịp thời nhận diện các vấn đề phức tạp, nhạy cảm, không để hình thành điểm nóng dư luận.
Cùng với đó, công tác đào tạo, bồi dưỡng và xây dựng cơ chế thu hút tài năng trẻ sẽ tiếp tục được chú trọng nhằm xây dựng đội ngũ văn nghệ sĩ kế cận, đáp ứng yêu cầu phát triển văn hóa và con người Việt Nam trong giai đoạn mới.
