Chứng lo âu lan rộng trong giới trẻ Mỹ: Khi dùng mạng xã hội trở thành cơn nghiện

Đây không chỉ là một con số thống kê khô khan, mà là tiếng chuông cảnh báo cho cả một thế hệ đang vật lộn với nỗi lo lắng thường trực, phần lớn bắt nguồn từ chính chiếc điện thoại họ cầm mỗi ngày.

Báo cáo mới nhất của Bộ Y tế Mỹ, cùng nghiên cứu từ các chuyên gia, cho thấy thủ phạm chính là mạng xã hội và “doomscrolling” – hành vi lướt liên tục các tin tiêu cực. Đặc biệt sau đại dịch COVID-19, thời gian Gen Z dán mắt vào màn hình tăng vọt.

“Họ gần như bị buộc dây vào mạng xã hội”, Tiến sĩ Balachundhar Subramaniam từ Trường Y Harvard nhận xét. Gen Z có thể dành tới 7 tiếng mỗi ngày trên điện thoại, không phải vì thích, mà vì nghiện.

untitled(2).png
Ảnh minh họa

Theo một khảo sát năm 2024 của Morning Consult, 53% Gen Z Mỹ thường xuyên doomscroll, tức liên tục tiêu thụ nội dung tin dữ trên mạng. WHO thậm chí cảnh báo hơn 1/10 thanh thiếu niên đang có dấu hiệu sử dụng mạng xã hội như một dạng nghiện, khó kiểm soát và dẫn đến hậu quả tâm lý nặng nề.

Tiến sĩ Judson Brewer từ Đại học Brown giải thích rằng doomscrolling không làm ta bớt lo mà càng khiến lo lắng tăng vọt. “Nó giống như đưa não đi xin dopamine, mỗi cú vuốt là một lần mong chờ ‘phần thưởng’ thông tin giúp giảm bất an. Nhưng thứ ta nhận lại là nỗi sợ, mất ngủ, và áp lực tâm lý kéo dài”.

Đáng nói, vấn đề không chỉ là ở nội dung mà còn ở chính thiết kế của mạng xã hội. Các thuật toán được xây dựng để người dùng cuộn mãi, giống như cách đồ ăn vặt được tối ưu để khiến ta ăn không ngừng. Andrea Guastello từ Đại học Florida cho rằng người dùng ngày càng bị động: “Chúng ta thấy lo nhưng không biết làm gì, và cứ cuộn mãi như một phản xạ”.

Không dừng lại ở cảm xúc, lo âu còn gặm nhấm cả cơ thể: mất ngủ, mệt mỏi, bồn chồn, khó tập trung. Ánh sáng xanh từ màn hình điện thoại cũng góp phần ức chế melatonin, khiến chất lượng giấc ngủ xuống dốc, kéo theo lo âu ngày càng trầm trọng.

Lối thoát ở đâu giữa mê cung dopamine?

Tiến sĩ Brewer đề xuất 3 bước đơn giản để thoát khỏi vòng xoáy doomscrolling:

  1. Nhận diện cơn thôi thúc muốn lướt.
  2. Ghi nhận cảm giác căng thẳng do hành vi đó gây ra.
  3. Chọn một hành vi lành mạnh hơn, ví dụ như đi bộ 10 phút.

Cả Brewer và Subramaniam đều khuyên nên giảm thời lượng dùng điện thoại xuống dưới 2 giờ/ngày, chia nhỏ thời gian đọc tin tức, tắt thông báo và để điện thoại về chế độ thang xám (đen trắng). Thay vì cuộn feed vô định, hãy ưu tiên vận động, chơi thể thao, kết nối với thiên nhiên, tham gia sở thích cá nhân hay đơn giản là… ngủ đủ giấc.

Với Crystal Park, giáo sư tâm lý tại Đại học Connecticut, vấn đề nằm ở tốc độ thay đổi chóng mặt của thế giới: “Những điều từng chắc chắn giờ không còn nữa. Gen Z đang đi tìm kết nối và ý nghĩa, nhưng họ bị cuốn vào một guồng xoay khiến chính hành trình đó trở nên mù mờ”.

Cái lo của thế hệ trẻ không chỉ là điểm số, công việc hay tương lai, mà còn là bị lạc lối thầm lặng giữa một thế giới quá ồn ào. Và đôi khi, cách để bình tâm lại chính là buông điện thoại xuống.

Xem thêm

Google sẽ mặc định tắt công cụ AI trên tài khoản học sinh

Google sẽ mặc định tắt công cụ AI trên tài khoản học sinh

(CLO) Google sẽ mặc định tắt các công cụ trí tuệ nhân tạo (AI) trên tài khoản học sinh từ mầm non đến lớp 12 từ đầu năm 2027. Tuy nhiên, các trường muốn ngăn học sinh sử dụng AI có thể phải chặn luôn quyền truy cập Google Search truyền thống.

Sàn Binance bị hacker tấn công, 'bốc hơi' khối tài sản hàng tỷ USD

Sàn Binance bị hacker tấn công, 'bốc hơi' khối tài sản hàng tỷ USD

(CLO) Binance, sàn giao dịch tiền mã hóa lớn nhất thế giới, vừa hứng chịu một vụ tấn công mạng quy mô lớn ngày 29/10, với hàng tỷ USD tài sản bị chuyển khỏi các ví nóng của nền tảng. Sự việc lập tức gây chấn động thị trường toàn cầu, khiến hàng loạt đồng tiền chủ chốt lao dốc không phanh.

Hy Lạp thông qua lệnh cấm trẻ dưới 15 tuổi sử dụng mạng xã hội

Hy Lạp thông qua lệnh cấm trẻ dưới 15 tuổi sử dụng mạng xã hội

(CLO) Từ ngày 1/1/2027, trẻ em dưới 15 tuổi tại Hy Lạp sẽ chính thức bị cấm sử dụng mạng xã hội theo đạo luật vừa được Quốc hội nước này thông qua. Động thái siết chặt quản lý này là một phần trong nỗ lực chung của châu Âu nhằm bảo vệ trẻ em trên môi trường mạng và buộc các nền tảng phải có trách nhiệm xác minh độ tuổi người dùng.

Nguy cơ ảo tưởng hiểu biết khi dùng AI

Nguy cơ ảo tưởng hiểu biết khi dùng AI

(CLO) Giáo sư Trung Quốc Yi Mou cảnh báo AI có thể khiến người dùng ảo tưởng về hiểu biết của bản thân nếu thiếu kỹ năng kiểm chứng thông tin và tư duy độc lập.

FBI bắt kỹ sư OpenAI bị cáo buộc nghe lén lãnh đạo

FBI bắt kỹ sư OpenAI bị cáo buộc nghe lén lãnh đạo

(CLO) Ngày 9/10, FBI đã bắt Abdulrahman Alfozan, 35 tuổi, kỹ sư người Ả Rập Xê Út làm việc tại OpenAI ở San Francisco (Mỹ) với cáo buộc cài thiết bị ghi âm trái phép trong phòng họp điều hành của công ty.

Cỡ chữ bài viết: