Sáng 19/6, Quốc hội tiến hành phiên chất vấn nhóm vấn đề thứ nhất thuộc lĩnh vực tài chính.
Trước khi đặt câu hỏi chất vấn Bộ trưởng Bộ Tài chính, đại biểu Đặng Bích Ngọc (đoàn Hòa Bình) cho biết, trong bối cảnh kinh tế thế giới và trong nước còn nhiều khó khăn, thách thức, ở trong nước số lượng doanh nghiệp rút lui khỏi thị trường tiếp tục tăng. Trong khi đó, hoạt động sản xuất kinh doanh của doanh nghiệp đang đối với mặt với nhiều khó khăn, tạo thêm áp lực với mục tiêu đến năm 2030 đạt 2 triệu doanh nghiệp hoạt động trong nền kinh tế và theo tinh thần của Nghị quyết 68.
“Với vai trò là tư lệnh ngành, Bộ trưởng có giải pháp gì thực hiện hóa mục tiêu phát triển doanh nghiệp về số lượng và chất lượng trong giai đoạn tới đây?”, đại biểu Đặng Bích Ngọc nêu câu hỏi.
Đăng đàn trả lời câu hỏi này, Bộ trưởng Bộ Tài chính Nguyễn Văn Thắng nói, mục tiêu đạt 2 triệu doanh nghiệp vào năm 2030 đã được đặt ra trong Nghị quyết 68 của Bộ Chính trị. Đây là mục tiêu có ý nghĩa rất quan trọng đối với phát triển kinh tế - xã hội, thể hiện khát vọng phát triển mạnh mẽ của nền kinh tế.
Tuy nhiên, đây cũng là thách thức rất lớn trong bối cảnh sức cầu suy giảm, môi trường kinh doanh trong nước còn gặp rất nhiều khó khăn, thách thức, đặc biệt là những khó khăn, thách thức từ bên ngoài, trong khi đó năng lực cạnh tranh của nhiều doanh nghiệp còn yếu.
“Chúng ta thấy, trong 5 tháng đầu năm, số lượng doanh nghiệp rút khỏi thị trường rất lớn. Đây là thách thức rất lớn đối với chúng ta”, Bộ trưởng nói.
Trước thực trạng này, tư lệnh ngành tài chính nêu 3 nhóm giải pháp. Trước tiên, ông nhấn mạnh đến vai trò kiến tạo cho môi trường kinh doanh một cách thuận lợi, minh bạch, hiệu quả. Tập trung tháo gỡ rào cản, đặc biệt phải cắt giảm các thủ tục hành chính, giảm chi phí tuân thủ.
Đồng thời, phải tháo gỡ các vướng mắc trong đầu tư đất đai, xây dựng, quy hoạch. Từ đó tạo hành lang thông thoáng, ổn định để các doanh nghiệp có điều kiện, động lực để tham gia.
“Cùng với xu thế hiện nay, chúng ta cũng phải đẩy mạnh chuyển đổi số trong quản lý để tạo điều kiện thuận lợi nhất cho doanh nghiệp”, ông Nguyễn Văn Thắng cho hay.
Ngoài ra, chúng ta phải thúc đẩy mạnh mẽ quá trình chuyển đổi hộ kinh doanh sang doanh nghiệp. Hiện nay có hơn 5 triệu hộ kinh doanh đang hoạt động, đây là lực lượng có tiềm năng lớn để hiện thực hóa mục tiêu 2 triệu doanh nghiệp.
Bộ trưởng khẳng định: “Chúng tôi cũng đang rà soát khung pháp lý để thu hẹp chênh lệch giữa hộ kinh doanh và doanh nghiệp, giữa quản trị tài chính, kế toán, triển khai kế hoạch bãi bỏ thuế khoán từ năm 2026, qua đó thúc đẩy mạnh mẽ minh bạch hóa và chuyên nghiệp hóa”.
Đại biểu Trần Kim Yến (đoàn TP Hồ Chí Minh) chất vấn: Trong bối cảnh hiện nay, chúng ta đặt mục tiêu tăng trưởng trong năm 2025 là 8% trở lên. Theo bà, đây là thách thức rất lớn, đòi hỏi quyết tâm rất cao và tư duy phải mới.
Trong đó, bà cho rằng, một trong các giải pháp mà Bộ Tài chính đưa ra là khơi thông và sử dụng hiệu quả nguồn lực đầu tư công, phấn đấu giải ngân đạt 100%. Tuy nhiên, trong thời gian vừa qua, dù đã nỗ lực rất lớn, nhưng tỷ lệ giải ngân vốn đầu tư công vẫn rất thấp.
“Dân vẫn kêu trời vì có tiền mà không sử dụng được. Tôi muốn Bộ trưởng cho biết các giải pháp khả thi hơn để góp phần đạt mục tiêu tăng trưởng là 8% trở lên”, bà Yến nói.
Đối với câu hỏi này, trả lời chất vấn, Bộ trưởng Nguyễn Văn Thắng cho rằng, mục tiêu giải ngân 100% vốn đầu tư công năm nay là một thách thức lớn.
Theo ông Nguyễn Văn Thắng, nguyên nhân do đặc thù mức giải ngân thường thấp từ đầu năm, quy trình nhiều giai đoạn, mắc một khâu là ách tắc. Bên cạnh đó, nguồn cung nguyên vật liệu còn thiếu, năng lực tổ chức thực hiện và đặc biệt một số địa phương, chưa đạt.
Mặc dù vậy, theo Bộ trưởng, tính chung 5 tháng, tốc độ giải ngân đã lấy lại phong độ, đạt gần 200 nghìn tỷ đồng, khoảng 24,1% kế hoạch. Mức này cao hơn năm ngoái (22%) và các dự án trọng điểm quốc gia đều đạt và vượt tiến độ.
Đề cập đến giải pháp, ông Thắng nói, Chính phủ sẽ tập trung tháo gỡ vướng mắc pháp lý trong triển khai đầu tư công; sửa Luật Đầu tư công, trong đó tăng phân cấp, phân quyền xử lý vướng mắc dự án công cho địa phương. Cùng với đó, Bộ trưởng cũng nhấn mạnh, kết quả giải ngân sẽ là căn cứ quan trọng xếp loại hoàn thành nhiệm vụ của cán bộ.
