Ông nhấn mạnh rằng "phần lớn chi tiêu của Chính phủ là quyền lợi" và khẳng định mức lãng phí có thể lên tới 600 - 700 tỷ USD mỗi năm. Nhà Trắng nhanh chóng phản hồi, chỉ ra rằng Musk chỉ đang đề cập đến việc cắt giảm gian lận và tham nhũng.
Elon Musk cầm chiếc cưa máy như một biểu tượng cắt giảm chi phí tại Hội nghị Hành động Chính trị Bảo thủ ở National Harbor, Maryland vào ngày 20/2. Ảnh: X/elonmusk
Theo GAO, số tiền bị mất do "gian lận" từ năm 2018 đến 2022 dao động từ 233 tỷ đến 521 tỷ USD mỗi năm, bao gồm cả các chương trình cứu trợ đại dịch. Con số này chiếm khoảng 3 - 7% tổng chi tiêu liên bang. Văn phòng Quản lý và Ngân sách của Nhà Trắng đưa ra ước tính thấp hơn nhiều, chỉ từ 4,41 đến 7,31 tỷ USD mỗi năm.
Chuyên gia ngân sách Joshua Sewell cảnh báo không nên coi những con số này là tuyệt đối, vì gian lận, tham nhũng trong thời kỳ COVID-19 có thể làm tăng đáng kể mức ước tính. Bob Westbrooks, giám đốc Ủy ban Giải trình về ứng phó đại dịch, cho rằng dù con số thực tế là bao nhiêu thì mức độ thất thoát ngân sách vẫn rất đáng kể.
Riêng trong chương trình An sinh xã hội, báo cáo của tổng thanh tra phát hiện từ năm 2015 đến 2022 đã có khoảng 71,8 tỷ USD thanh toán sai, nhưng phần lớn là chi trả quá mức do lỗi hành chính, không phải hành vi gian lận có chủ đích. Một số vụ việc được phát hiện như người nhận trợ cấp đã qua đời nhưng vẫn nhận tiền.
Musk cho rằng Chính phủ Mỹ đã có nhiều cuộc kiểm toán tốt nhưng chưa thực hiện đầy đủ các khuyến nghị nhằm giảm thất thoát. Tổng thanh tra An sinh xã hội đã đưa ra 280 khuyến nghị chưa được thực hiện, có thể tiết kiệm tới 18,4 tỷ USD. Một số khuyến nghị yêu cầu cải thiện hệ thống dữ liệu và hiện đại hóa công nghệ nhằm giảm sai sót.
Vấn đề lớn hơn đối với An sinh xã hội là sự mất cân bằng tài chính do dân số già hóa. Dự báo cho thấy các quỹ tín thác của chương trình này sẽ cạn kiệt vào năm 2035, khiến Chính phủ không thể chi trả đầy đủ trợ cấp. Tuy nhiên, vì đây là vấn đề nhạy cảm về chính trị, các chính trị gia từ cả hai đảng thường tránh đề xuất thay đổi mạnh mẽ.
Ngọc Ánh (theo AJ, Fox Business)
