5 nội dung trọng tâm cần thảo luận
Phát biểu khai mạc Hội nghị, Phó Tổng Kiểm toán nhà nước Doãn Anh Thơ nêu rõ, Hội nghị có ý nghĩa thiết thực để ba cơ quan trao đổi thẳng thắn, chia sẻ kinh nghiệm thực tiễn, nhận diện những khó khăn, vướng mắc và cùng đề xuất các giải pháp nâng cao hiệu quả phối hợp trong thời gian tới.
Với tinh thần đó, Phó Tổng Kiểm toán nhà nước đề nghị các đại biểu tập trung trao đổi, thảo luận sâu vào 5 nội dung trọng tâm:
Thứ nhất, chia sẻ những kinh nghiệm thực tiễn trong phát hiện dấu hiệu TNLPTC thông qua hoạt động kiểm toán, điều tra, kiểm sát; đặc biệt là phương pháp nhận diện các dấu hiệu bất thường trong quản lý, sử dụng tài chính công, tài sản công và trong các lĩnh vực tiềm ẩn nguy cơ tham nhũng, tiêu cực cao.
Thứ hai, trao đổi về cơ chế phối hợp, trao đổi và chia sẻ thông tin giữa KTNN, Bộ Công an và Viện Kiểm sát nhân dân tối cao; làm rõ những thông tin cần được trao đổi, phương thức trao đổi, thời điểm trao đổi và trách nhiệm của từng cơ quan, bảo đảm đúng quy định pháp luật nhưng đồng thời phải nhanh chóng, kịp thời, hiệu quả.
Thứ ba, chia sẻ kinh nghiệm trong quá trình chuyển giao, tiếp nhận, sử dụng hồ sơ, tài liệu kiểm toán và các tài liệu liên quan phục vụ công tác điều tra, truy tố, xử lý các vụ án, vụ việc tham nhũng, kinh tế, tiêu cực; qua đó hạn chế những khó khăn, vướng mắc phát sinh trong thực tiễn.
Thứ tư, trao đổi về việc nâng cao chất lượng các kiến nghị, kết luận và thông tin do mỗi cơ quan cung cấp; bảo đảm các kết quả kiểm toán, điều tra, kiểm sát có thể hỗ trợ tốt hơn cho nhau trong việc làm rõ bản chất vụ việc, xác định sai phạm, trách nhiệm của tổ chức, cá nhân và thu hồi tài sản bị thất thoát, chiếm đoạt.
Thứ năm, đề xuất các giải pháp nhằm hoàn thiện cơ chế phối hợp lâu dài, trong đó chú trọng xây dựng phương thức phối hợp rõ trách nhiệm, rõ đầu mối, rõ quy trình, rõ thời hạn và bảo đảm hiệu quả thực chất; đồng thời tăng cường ứng dụng công nghệ thông tin, chuyển đổi số và khai thác dữ liệu phục vụ công tác PCTNLPTC.
Nghiên cứu bộ chỉ báo cảnh báo rủi ro chung đối với các lĩnh vực nhạy cảm
Tham luận tại Hội nghị, nhận diện các thủ đoạn, hành vi vi phạm chủ yếu trong công tác phòng, chống tội phạm về TNLPTC, ông Phạm Trường Giang - Phó Cục trưởng Cục Cảnh sát kinh tế (C03), Bộ Công an - cho biết, qua thực tiễn đấu tranh, Cục Cảnh sát kinh tế nhận thấy tham nhũng, lãng phí, tiêu cực thể hiện ở nhiều hình thức khác nhau như:
Câu kết hình thành “nhóm lợi ích”, thao túng ngay từ khâu xây dựng chính sách, quy hoạch hoặc thông thầu, sử dụng doanh nghiệp “sân sau”, lợi dụng định giá tài sản, đầu tư công, hợp thức hóa hồ sơ và che giấu, phân tán tài sản...
Trong khi đó, ông Phạm Văn Dũng - Phó Vụ trưởng Vụ Công tố và kiểm sát điều tra án kinh tế, tham nhũng, Viện Kiểm sát nhân dân tối cao - nhấn mạnh một số hành vi vi phạm liên quan đến lĩnh vực thuế và kế toán như: hành vi áp dụng hai hệ thống sổ sách kế toán; hợp pháp hóa dòng tiền; lợi dụng chức vụ, quyền hạn để can thiệp; định hướng hoặc hợp thức hóa quyết định; che giấu quyền sở hữu và lợi ích thực tế; cắt nhỏ giao dịch, sử dụng nhiều tầng trung gian để che giấu dòng tiền; lợi dụng cơ chế đấu thầu, đấu giá, đầu tư, mua sắm tài sản công; lợi dụng chính sách, cơ chế đặc thù để tạo các lợi ích cục bộ…
Qua thực tiễn kiểm toán ngân sách địa phương, Kiểm toán trưởng KTNN khu vực VI Ngô Minh Kiểm cũng chia sẻ việc nhận diện các vấn đề lãng phí, tiêu cực. Cụ thể như, trong quản lý thu ngân sách, lãng phí, tiêu cực thể hiện qua các hành vi như xác định chưa đầy đủ các nguồn thu, chưa huy động toàn bộ nguồn thu ngân sách nhà nước; nợ thuế còn lớn, đặc biệt là nợ tiền sử dụng đất; việc định giá, xác định giá đất còn nhiều bất cập…
Đáng chú ý, tại Hội nghị các đại biểu đề xuất tăng cường cơ chế phối hợp, chia sẻ thông tin giữa KTNN, Bộ Công an và Viện Kiểm sát nhân dân tối cao, qua đó kịp thời phát hiện dấu hiệu vi phạm, xác định hậu quả và ngăn chặn việc tẩu tán tài sản.
Các đại biểu cũng nhấn mạnh việc xây dựng cơ chế kết nối, chia sẻ dữ liệu phục vụ nhận diện sớm; nghiên cứu bộ chỉ báo cảnh báo rủi ro chung đối với các lĩnh vực nhạy cảm, trên nguyên tắc phối hợp ngay từ khâu nhận diện dấu hiệu rủi ro, thay vì chỉ phối hợp sau khi vụ án đã được phát hiện.
Đồng thời, sớm phối hợp tham mưu hướng dẫn liên ngành về nhận diện, định giá, thu giữ, bảo quản, xử lý tài sản mã hóa trong tố tụng hình sự; chú trọng thu hồi tài sản tham nhũng ngay từ giai đoạn đầu, xác định công tác xác minh, truy tìm, phong tỏa và thu hồi tài sản là một nhiệm vụ xuyên suốt trong quá trình tố tụng…
