Luật sư Nguyễn Văn Đỉnh: Giao chỉ tiêu hoàn thành nhà ở xã hội cho từng tỉnh thành sẽ tăng tính chủ động, tính chịu trách nhiệm

+ Thủ tướng Chính phủ đã có nhiều chỉ đạo tháo gỡ khó khăn, vướng mắc trong thực hiện phát triển nhà ở xã hội, theo ông đâu là những khó khăn, vướng mắc lớn nhất cần giải quyết?

- Việc triển khai các dự án nhà ở xã hội hiện nay có nhiều rào cản, trở ngại và mặc dù đã có một số tiến triển thời gian qua thì vẫn còn 3 “điểm nghẽn”, cũng là những thách thức lớn nhất với các doanh nghiệp muốn đầu tư vào phân khúc này.

Trở ngại đầu tiên là về quỹ đất, phải bố trí được quỹ đất sạch dành cho nhà ở xã hội. Hiện nay, quỹ đất nhà ở xã hội vẫn chủ yếu là “quỹ đất 20%” của các dự án khu đô thị, nhà ở thương mại. Một số chủ đầu tư có quỹ đất nhà ở xã hội nhưng không đầu tư và cũng không bàn giao cho Nhà nước. Các địa phương phải rất quyết liệt trong việc thu hồi “quỹ đất 20%” và chủ động chi ngân sách để tạo quỹ đất nhà ở xã hội sạch, mặt bằng sạch thì mới có thể giải quyết bài toán đầu tiên là bài toán về quỹ đất.

Trở ngại thứ hai là về nguồn vốn, do biên lợi nhuận thấp và hướng đến nhóm đối tượng có thu nhập thấp, việc phát triển nhà ở xã hội phụ thuộc rất nhiều vào nguồn vốn vay ưu đãi.

Trở ngại thứ ba là vấn đề thể chế, chính sách. Thủ tục để làm nhà ở xã hội hiện nay quá chậm do khó hơn cả nhà ở thương mại. Một quy trình pháp lý để thực hiện dự án nhà ở xã hội mất khoảng 2 năm, từ khâu quy hoạch, chấp thuận chủ trương đầu tư và lựa chọn nhà đầu tư.

luat su nguyen van dinh giao chi tieu hoan thanh nha o xa hoi cho tung tinh thanh se tang tinh chu dong tinh chiu trach nhiem hinh 1

Luật sư Nguyễn Văn Đỉnh - Chuyên gia pháp lý bất động sản.

+ Thủ tướng Chính phủ vừa yêu cầu đề xuất ban hành Nghị quyết của Chính phủ để thí điểm chỉ định thầu trong thực hiện dự án nhà ở xã hội. Theo ông, việc chỉ định thầu có những tác động tích cực ra sao đối với việc triển khai các dự án?

- Luật Nhà ở 2023 đã gỡ được quy hoạch, bố trí quỹ đất, địa phương có thẩm quyền và trách nhiệm tự dùng ngân sách để giải phóng mặt bằng, tạo mặt bằng sạch để sẵn sàng mời gọi nhà đầu tư thực hiện dự án nhà ở xã hội. Tuy nhiên vấn đề làm sao để chọn được nhà đầu tư thì đang “vướng”. Bởi theo quy định về lựa chọn nhà đầu tư dự án nhà ở xã hội trong trường hợp được Nhà nước giao đất thì sẽ tổ chức đấu thầu nếu như có 2 nhà đầu tư trở lên đăng ký; chấp thuận nhà đầu tư theo chỉ định nếu chỉ có 1 nhà đầu tư đăng ký.

Thực tế gần đây, các dự án nhà ở xã hội có nhiều nhà đầu tư đăng ký và bắt buộc phải đấu thầu. Đấu thầu đảm bảo cạnh tranh là công cụ tốt để công khai, minh bạch và tăng thu ngân sách, tuy nhiên chỉ phù hợp với dự án nhà ở thương mại; còn đối với dự án nhà ở xã hội được Nhà nước khuyến khích bán giá rẻ cho người dân thì tính chất “đấu thầu” dường như không còn phù hợp. Đây là vấn đề một số địa phương đã chỉ ra và tôi thấy rằng đấu thầu trong trường hợp này dẫn tới sự lúng túng cho cơ quan Nhà nước bởi không rõ ràng về tiêu chí để đấu thầu (thiếu các tiêu chí định lượng mà chỉ thuần định tính).

luat su nguyen van dinh giao chi tieu hoan thanh nha o xa hoi cho tung tinh thanh se tang tinh chu dong tinh chiu trach nhiem hinh 2

Khởi công Dự án nhà ở xã hội tại ô đất NO1 Hạ Đình khu đô thị Hạ Đình, xã Tân Triều, huyện Thanh Trì, TP Hà Nội. Ảnh: Trung Dũng

Do đó, chỉ định nhà đầu tư là biện pháp cần phải thực hiện, mặc dù sẽ giảm bớt tính cạnh tranh, nhưng trong bối cảnh đang rất cần nhà ở xã hội như hiện nay thì đó là giải pháp “buộc phải làm”.

+ Thủ tướng cũng vừa có quyết định giao chỉ tiêu hoàn thành nhà ở xã hội cho các địa phương. Theo ông, việc giao chỉ tiêu tác động đến các địa phương như thế nào?

- So với trước đây chỉ hô hào chung chung, thì việc giao chỉ tiêu hoàn thành nhà ở xã hội cho từng tỉnh thành sẽ tăng tính chủ động, tính chịu trách nhiệm cho địa phương.

Đặc biệt, riêng TP. HCM và Hà Nội, Chính phủ giao mỗi địa phương phải hoàn thành 100 nghìn căn hộ tới năm 2030 thì đây là quyết định rất đúng đắn. Thời gian qua, 2 thành phố lớn này được quy hoạch, bố trí rất nhiều quỹ đất để phát triển nhà ở xã hội, tuy nhiên việc thực hiện rất chậm. Có tình trạng “găm đất” để xin chuyển đổi mục đích từ nhà ở xã hội sang nhà ở thương mại, hoặc chây ì không thực hiện dự án.

Do đó, việc giao chỉ tiêu sẽ có tác động tích cực đến địa phương trong thực hiện bởi Thủ tướng đã giao “chỉ tiêu cứng”, đưa vào kế hoạch phát triển kinh tế - xã hội và có thể hiểu là “chỉ tiêu KPI” để đánh giá xem lãnh đạo địa phương có hoàn thành nhiệm vụ hay không? Đây cũng có thể là một tiêu chí để xem xét, đánh giá cán bộ, công chức. Các địa phương năng động sẽ có động lực đôn đốc giải quyết các khó khăn, vướng mắc, đốc thúc nhà đầu tư sớm hoàn thành xây dựng nhà ở xã hội.

+ Xin cảm ơn ông!

Quốc Trần(Thực hiện)

Xem thêm

Triển khai 09 nhóm nhiệm vụ, 58 nhiệm vụ trọng tâm bảo đảm an ninh quốc gia

Triển khai 09 nhóm nhiệm vụ, 58 nhiệm vụ trọng tâm bảo đảm an ninh quốc gia

(CLO) Ngày 16/11/2026, tại Hà Nội, đồng chí Phạm Gia Túc, Ủy viên Bộ Chính trị, Phó Bí thư Thường trực Đảng ủy Chính phủ, Phó Thủ tướng Thường trực Chính phủ chủ trì Hội nghị “Quán triệt, triển khai đề án của Thủ tướng Chính phủ góp phần bảo đảm an ninh quốc gia, xây dựng xã hội kỷ cương, an toàn, văn minh, hài hòa, phát triển”.

Thủ tướng Lê Minh Hưng gặp Tổng Giám đốc Quỹ Tiền tệ Quốc tế Kristalina Georgieva

Thủ tướng Lê Minh Hưng gặp Tổng Giám đốc Quỹ Tiền tệ Quốc tế Kristalina Georgieva

(CLO) Chiều 16/11, tại Manila, Philippines, Thủ tướng Chính phủ Lê Minh Hưng đã có cuộc gặp trao đổi với bà Kristalina Georgieva, Tổng Giám đốc Quỹ Tiền tệ Quốc tế (IMF), về tình hình kinh tế thế giới, định hướng phát triển của Việt Nam và phương hướng tăng cường hợp tác giữa Việt Nam và IMF.

Thủ tướng Lê Minh Hưng đề xuất 3 trọng tâm kiến tạo động lực tăng trưởng mới ASEAN - Hàn Quốc

Thủ tướng Lê Minh Hưng đề xuất 3 trọng tâm kiến tạo động lực tăng trưởng mới ASEAN - Hàn Quốc

(CLO) Đánh giá quan hệ ASEAN - Hàn Quốc đã trở thành một trong những quan hệ đối tác năng động, hiện đại và thực chất hàng đầu của ASEAN, Thủ tướng Lê Minh Hưng nhấn mạnh hai bên cần củng cố năng lực tự cường và kiến tạo động lực tăng trưởng mới; đồng thời, đề xuất 3 trọng tâm hợp tác.

Việt Nam - Chile nâng cấp quan hệ lên Đối tác chiến lược

Việt Nam - Chile nâng cấp quan hệ lên Đối tác chiến lược

(CLO) Việt Nam và Chile đã quyết định nâng cấp quan hệ song phương lên Đối tác chiến lược, trong đó xác định những định hướng, mục tiêu, nguyên tắc và 6 trụ cột hợp tác chiến lược gồm: Chính trị, ngoại giao; Kinh tế, thương mại; Nông nghiệp; Khoa học - công nghệ; Giáo dục và văn hóa; Quốc phòng, an ninh. 

Thủ tướng Lê Minh Hưng dự Hội nghị Cấp cao ASEAN - Liên Hợp Quốc 16

Thủ tướng Lê Minh Hưng dự Hội nghị Cấp cao ASEAN - Liên Hợp Quốc 16

(CLO) Ngày 16/11, tại Manila, Philippines, trong khuôn khổ Hội nghị Cấp cao ASEAN lần thứ 49 và các Hội nghị Cấp cao liên quan, Thủ tướng Chính phủ Lê Minh Hưng cùng Lãnh đạo các nước ASEAN và Tổng Thư ký Liên Hợp Quốc António Guterres tham dự Hội nghị Cấp cao ASEAN - Liên Hợp Quốc lần thứ 16.

Việt Nam đề xuất ưu tiên triển khai ACFTA 3.0, thúc đẩy đường sắt xuyên biên giới ASEAN - Trung Quốc

Việt Nam đề xuất ưu tiên triển khai ACFTA 3.0, thúc đẩy đường sắt xuyên biên giới ASEAN - Trung Quốc

(CLO) Để nâng tầm và làm sâu sắc hơn nữa hợp tác giữa ASEAN - Trung Quốc, Thủ tướng Lê Minh Hưng đề nghị hai bên ưu tiên triển khai Nghị định thư nâng cấp ACFTA 3.0, thúc đẩy xây dựng các tuyến đường sắt xuyên biên giới, cửa khẩu thông minh và các khu hợp tác kinh tế qua biên giới, kết nối Lưới điện ASEAN (APG), nâng cấp các hành lang kinh tế trọng điểm và thúc đẩy phát triển tiểu vùng Mê-công.

Quy định mới về giao biên chế công chức: Làm rõ thẩm quyền từ Trung ương đến cấp xã

Quy định mới về giao biên chế công chức: Làm rõ thẩm quyền từ Trung ương đến cấp xã

(CLO) Nghị định số 405/2026/NĐ-CP của Chính phủ quy định cụ thể căn cứ xác định, xây dựng kế hoạch, thẩm định và giao biên chế công chức theo giai đoạn 5 năm và hằng năm. Đáng chú ý, việc xác định biên chế phải gắn với vị trí việc làm, khối lượng công việc thực tế; đồng thời quy định rõ thẩm quyền quyết định giao biên chế từ cấp bộ, cấp tỉnh đến cấp xã.

Các hoạt động tiếp xúc của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm tại Hội nghị cấp cao Pháp ngữ lần thứ 20

Các hoạt động tiếp xúc của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm tại Hội nghị cấp cao Pháp ngữ lần thứ 20

Theo TTXVN, chiều 15/11, tại thủ đô Phnom Penh, Vương quốc Campuchia, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm đã có cuộc gặp với Tổng Thư ký Tổ chức Quốc tế Pháp ngữ (OIF) Louise Mushikiwabo, Tổng thống Bulgaria Iliana Yotova, Tổng thống Benin Romuald Wadagni tại Hội nghị cấp cao Pháp ngữ lần thứ 20.

Cỡ chữ bài viết: