Ít ai biết trước khi theo đuổi con đường âm nhạc chuyên nghiệp, Lê Tự Minh từng là giảng viên tại Học viện Phòng không - Không quân, đồng thời có thời gian học tập, nghiên cứu tại Liên Xô cũ. Dù ở bất kỳ giai đoạn nào của cuộc đời, âm nhạc và thi ca vẫn luôn là mạch nguồn âm thầm nuôi dưỡng tâm hồn ông.
Nhạc sĩ cũng từng dịch nhiều ca khúc nổi tiếng của Nga về tình yêu quê hương, đất nước sang tiếng Việt. Chính những năm tháng sống và học tập tại Nga cùng niềm say mê văn học, âm nhạc đã tạo nên chất tự sự, lãng mạn trong các sáng tác của ông hôm nay.
Chia sẻ về hoàn cảnh ra đời của “Tổ quốc ơi, ta mãi yêu người”, nhạc sĩ cho biết ca khúc được viết sau dịp nghỉ lễ 1/5, trong một buổi sớm bình minh khi ông bất chợt nghĩ về Trường Sa - nơi những người lính hải quân ngày đêm canh giữ biển trời Tổ quốc.
“Bình minh lên phía chân trời…” là câu hát đầu tiên xuất hiện trong tâm trí ông. Từ khoảnh khắc ấy, hình ảnh sóng biển, lá cờ đỏ tung bay trong nắng và những người lính biển kiên cường dần hiện lên rõ nét trong cảm xúc và giai điệu.
“Tâm trí và trái tim tôi lúc ấy chỉ hướng về Trường Sa để tìm ca từ, tìm cảm xúc và giai điệu”, nhạc sĩ chia sẻ.
Theo nhạc sĩ Lê Tự Minh, điều ông luôn tìm kiếm trong âm nhạc là “điểm chạm” của cảm xúc chân thật và giá trị nhân văn. Một trong những câu hát khiến ông xúc động nhất là: “Hạnh phúc đơn sơ ta mãi bên Người…”. Ca từ ấy được viết sau cuộc trò chuyện ngắn với một người lính đảo.
Khi được hỏi có nhớ nhà không, người lính chỉ nhẹ nhàng nói: “Mùa này chắc vợ em đang gặt lúa, nhà neo người, vợ em vất lắm…”. Câu nói giản dị ấy khiến nhạc sĩ nghẹn lòng. “Tình yêu của người lính dành cho vợ giản đơn mà sâu lắng hơn biển sâu”, ông bày tỏ.
Không mang màu sắc khẩu hiệu hay sự hoành tráng trong cách thể hiện, “Tổ quốc ơi, ta mãi yêu người” chạm tới người nghe bằng những hình ảnh đời thường, gần gũi như cánh đồng lúa, biển cả, giọt mồ hôi và nỗi nhớ nhà của người lính nơi đầu sóng.
Sau dự án này, nhạc sĩ Lê Tự Minh cho biết ông đang ấp ủ thực hiện một cuốn sách giao hưởng tập hợp những sáng tác về quê hương, đất nước và con người Việt Nam.
