Những ‘cú hích’ chính sách cho thị trường ô tô Việt Nam năm 2026

Dữ liệu từ Hiệp hội các Nhà sản xuất ô tô Việt Nam (VAMA) và một số hãng xe lớn không phải thành viên VAMA cho thấy, tổng dung lượng thị trường ô tô trong nước lũy kế 11 tháng năm 2025 đã đạt 522.644 chiếc.

Như vậy, nhiều khả năng thị trường ô tô năm 2025 sau khi kết thúc tháng 12 sẽ áp sát ngưỡng 600.000 chiếc, qua đó thiết lập kỷ lục mới về lượng xe tiêu thụ từ trước đến nay. Năm 2026, thị trường ô tô Việt Nam hứa hẹn sẽ còn sôi động hơn nhờ những “cú hích” về chính sách thuế và lệ phí.

Ưu đãi thuế tiêu thụ đặc biệt ô tô hybrid

Theo quy định tại Luật Thuế Tiêu thụ đặc biệt (sửa đổi) được Quốc hội thông qua ngày 14/6/2025, kể từ ngày 1/1/2026, các loại ô tô hybrid sẽ được hưởng ưu đãi thuế tiêu thụ đặc biệt bằng 70% so với mức áp dụng với xe động cơ đốt trong (ICE) cùng loại.

Điểm khác biệt là quy định mới là cả các loại xe hybrid tự sạc (HEV) cũng nằm trong diện được hưởng ưu đãi, bên cạnh loại hình xe sạc ngoài plug-in hybrid (PHEV).

Với chính sách này, mặt bằng giá bán lẻ của các loại ô tô hybrid (trừ xe mild-hybrid) nhiều khả năng sẽ được kéo giảm so với năm 2025.

Theo tính toán của giới kinh doanh ô tô, quy định mới sẽ giúp giá xe hybrid giảm khoảng trên dưới 10% so với xe ICE cùng loại. Mức giảm cụ thể sẽ còn tùy thuộc vào từng dòng xe khác nhau. Chẳng hạn, một mẫu xe có mức giá bán lẻ khoảng 1,5 tỷ đồng cho phiên bản thuần động cơ xăng thì phiên bản hybrid nằm trong diện hưởng ưu đãi thuế sẽ có giá thấp hơn khoảng 150 triệu đồng.

Tuy nhiên, thuế tiêu thụ đặc biệt được ưu đãi 30% cũng không hoàn toàn giúp tất cả xe hybrid đều giảm giá. Bởi trên thực tế, các loại xe hybrid chỉ được hưởng mức thuế suất ưu đãi nếu đáp ứng tiêu chí về tỷ lệ tiêu thụ năng lượng điện bằng tối thiểu 30% tổng năng lượng tiêu thụ của xe. Hiểu ngược lại, tỷ lệ tiêu thụ năng lượng từ nguồn nhiên liệu xăng hoặc dầu phải dưới 70% tổng năng lượng tiêu thụ.

Với điều kiện này, hầu như chỉ có các loại xe trang bị hệ truyền động PHEV có thể đáp ứng trong khi đa số các loại xe HEV hiện nay chưa đủ điều kiện hưởng ưu đãi thuế.

Giảm giá thành ô tô nhập khẩu từ châu Âu

Mặt hàng ô tô nguyên chiếc (CBU) nhập khẩu từ các nước thành viên liên minh châu Âu (EU) sẽ tiếp tục được giảm thuế nhập khẩu kể từ ngày 1/1/2026.

Theo lộ trình cắt giảm thuế quan của Hiệp định Thương mại tự do Liên minh châu Âu - Việt Nam (EVFTA), thuế suất thuế nhập khẩu ô tô nguyên chiếc chở người dưới 10 chỗ ngồi sẽ giảm thêm 5 – 9% so với năm 2025. Hiện tại, thuế nhập khẩu đối với ô tô nhập khẩu từ châu Âu đang áp dụng ở mức từ 31,2 - 35,4%. Mức thuế này trên thực tế cũng đã giảm từ đầu năm 2025.

Trước năm 2025, thuế suất thuế nhập khẩu ô tô từ châu Âu được áp dụng ở mức từ 39 - 42,5%. Đây là các loại xe du lịch trang bị động cơ có dung tích xi-lanh từ 1.5L – 2.5L.

Như vậy, kể từ ngày 1/1/2026, thuế suất thuế nhập khẩu ô tô CBU theo EVFTA sẽ giảm xuống còn khoản 24 - 29% tuỳ từng chủng loại. Đáng chú ý là hiện tại, Vương quốc Anh đã không còn là thành viên của EU.

Tuy nhiên, thuế nhập khẩu ô tô từ Anh quốc cũng sẽ được áp dụng tương tự hiệp định EVFTA. Cụ thể là theo Hiệp định Thương mại tự do Việt Nam - Vương quốc Anh và Bắc Ailen (UKVFTA), các mức thuế suất thuế nhập khẩu ô tô CBU cũng được áp dụng tương tự lộ trình với liên minh châu Âu.

Theo tính toán của giới kinh doanh ô tô nhập khẩu, với mức thuế nhập khẩu giảm như nêu trên, giá thành ô tô nhập khẩu từ châu Âu năm 2026 cũng sẽ giảm khoảng 3%. Mặc dù vậy, tỷ lệ giảm giá thành chỉ là xét trên các tính toán cơ bản.

Trên thực tế, giá xe sẽ còn phụ thuộc nhiều yếu tố khác như chi phí logistics, tỷ giá ngoại tệ hay các chi phí kinh doanh và bài toán lợi nhuận của nhà nhập khẩu, nhà phân phối.

Đề xuất giảm 30% lệ phí đăng ký, cấp biển số

Bên cạnh thuế tiêu thụ đặc biệt ưu đãi đối với xe hybrid và thuế nhập khẩu đối với xe nguyên chiếc từ châu Âu chính thức giảm từ ngày 1/1/2026 thì nhiều khả năng, người tiêu dùng mua ô tô cũng sẽ được giảm 30% lệ phí đăng ký và cấp biển số.

Cụ thể, Bộ Tài chính đang tiến hành lấy ý kiến để hoàn thiện dự thảo thông tư mới về phí và lệ phí. Trong đó, cơ quan này đề xuất giảm 30% mức thu lệ phí đăng ký, cấp biển số phương tiện giao thông so với quy định tại Thông tư 60/2023 (ngoại trừ lệ phí cấp đổi biển số). Nếu được thông qua, chi phí đăng ký ô tô mới đối với người tiêu dùng cũng sẽ giảm ngay trong năm 2026.

Theo đề xuất của Bộ Tài chính, lệ phí đăng ký và cấp biển số ô tô chở người dưới 10 chỗ ngồi (bao gồm cả xe bán tải) đăng ký lần đầu tại các địa phương thuộc khu vực I sẽ áp dụng ở mức 14 triệu đồng, giảm 6 triệu đồng so với mức lệ phí áp dụng trong năm 2025. Đối với các địa phương nằm trong khu vực II, mức lệ phí mới được đề xuất áp dụng là 140.000 đồng, giảm 60.000 đồng.

Ngoài lệ phí ô tô, Bộ Tài chính cũng đề xuất giảm lệ phí đăng ký và cấp biển số đối với mô tô, xe máy với tỷ lệ giả 30% so với trước đó.

Như vậy, nếu sớm được áp dụng, người tiêu dùng tại Hà Nội và TP.HCM sẽ được giảm 6 triệu đồng lệ phí đăng ký và cấp biển số mới, người tiêu dùng tại các địa phương khác giảm nhẹ 60.000 đồng do trước đó cũng đã được giảm.

Việc giảm lệ phí đăng ký và cấp biển số sẽ giúp người tiêu dùng giảm đáng kể chi phí sở hữu ô tô từ năm 2026, qua đó góp phần kích thích sức mua trên thị trường ô tô.