Những lầm tưởng tai hại về ô tô mà nhiều tài xế vẫn mắc

(CLO) Nhiều kinh nghiệm lái xe quen thuộc đã lỗi thời khi động cơ, nhiên liệu và công nghệ an toàn thay đổi nhanh chóng.

Không ít tài xế vẫn áp dụng những mẹo chăm sóc và vận hành ô tô được truyền miệng từ nhiều năm trước, dù xe hiện đại đã khác xa các mẫu xe đời cũ. Một số quan niệm từng đúng trong bối cảnh nhất định, nhưng nay có thể khiến người dùng tốn tiền, giảm hiệu quả vận hành hoặc hiểu sai về mức độ an toàn.

Nhiều tài xế vẫn giữ thói quen kiểm tra xe theo cách truyền thống, dù công nghệ ô tô hiện đại đã thay đổi nhiều. Ảnh: SlashGear
Nhiều tài xế vẫn giữ thói quen kiểm tra xe theo cách truyền thống, dù công nghệ ô tô hiện đại đã thay đổi nhiều. Ảnh: SlashGear

Một trong những lầm tưởng phổ biến nhất là xăng cao cấp luôn tốt hơn cho xe. Thực tế, loại nhiên liệu này chỉ thật sự cần thiết khi nhà sản xuất khuyến nghị hoặc yêu cầu, thường gặp ở một số xe thể thao hoặc mẫu xe có động cơ hiệu suất cao. Với phần lớn xe phổ thông hiện đại, hệ thống điều khiển động cơ có thể tự điều chỉnh thời điểm đánh lửa để hạn chế hiện tượng kích nổ, nên việc trả thêm tiền cho xăng có chỉ số octane cao không nhất thiết đem lại lợi ích rõ rệt.

Quan niệm phải nổ máy chờ vài phút trước khi chạy cũng không còn phù hợp với đa số xe đời mới. Cách làm này xuất phát từ thời động cơ cũ cần dầu đặc có thêm thời gian lưu thông khi nhiệt độ thấp. Với động cơ phun xăng hiện đại và dầu bôi trơn cải tiến, khoảng 30 giây thường là đủ để dầu được phân phối, sau đó xe có thể làm nóng dần bằng cách di chuyển nhẹ nhàng thay vì đứng yên tiêu hao nhiên liệu.

Quy tắc thay dầu sau mỗi 3.000 dặm cũng là kinh nghiệm đã lỗi thời với nhiều mẫu xe mới. Chu kỳ thay dầu phụ thuộc vào loại động cơ, loại dầu và khuyến nghị của nhà sản xuất. Nhiều xe dùng dầu tổng hợp có thể vận hành hơn 7.500 dặm giữa các lần thay dầu, thậm chí một số sổ tay hướng dẫn nêu mốc tới 10.000 dặm. Thay dầu quá thường xuyên có thể làm tăng chi phí mà không chắc cải thiện đáng kể khả năng bảo vệ động cơ.

Một số tài xế vẫn cho rằng về số N khi xuống dốc sẽ tiết kiệm xăng, nhưng điều này không đúng với nhiều xe hiện đại. Khi xe xuống dốc và vẫn để số, hệ thống điều khiển có thể nhận biết trạng thái trôi theo quán tính và cắt hoặc giảm cấp nhiên liệu. Nếu chuyển sang số N, động cơ vẫn phải duy trì chế độ không tải, khiến xe có thể tiêu hao lượng nhiên liệu tương đương hoặc nhiều hơn.

Việc tắt điều hòa và hạ kính cũng không phải lúc nào giúp tiết kiệm nhiên liệu. Điều hòa làm tăng tải cho động cơ, nhưng mức tiêu thụ còn phụ thuộc vào tốc độ, kiểu xe, khí động học và cường độ làm mát. Một nghiên cứu của Bộ Năng lượng Mỹ với Toyota Corolla 2009 và Ford Explorer 2009 cho thấy mở cửa sổ có thể hiệu quả hơn ở tốc độ thấp trong một số trường hợp, trong khi ở tốc độ cao điều hòa có thể tiết kiệm hơn do cửa sổ mở làm tăng lực cản không khí.

Với lốp xe, thông số PSI tối đa in trên thành lốp không phải là áp suất khiến lốp nổ. Đây là mức áp suất tại đó lốp có thể chịu tải tối đa theo thiết kế. Dù vậy, bơm vượt quá mức khuyến nghị của nhà sản xuất xe vẫn có thể làm lốp mòn không đều ở giữa mặt gai, giảm tuổi thọ và khiến xe kém êm ái hơn, đặc biệt khi gặp ổ gà hoặc mặt đường xấu.

Xe điện cũng là chủ đề bị bao quanh bởi nhiều định kiến, nhất là nguy cơ cháy. Cháy pin xe điện có thể khó dập hơn và cần nhiều nước hơn, khiến các sự cố trở nên gây chú ý. Tuy nhiên, dữ liệu an toàn công cộng tại Thụy Điển được dẫn trong bài cho thấy tần suất cháy của xe điện và xe hybrid thấp hơn đáng kể so với xe dùng động cơ đốt trong. Năm 2022, nước này ghi nhận khoảng 16 vụ cháy mỗi năm trong nhóm khoảng 600.000 xe điện và hybrid, tương đương khoảng 1 trên 37.500 xe, so với khoảng 1 trên 1.300 xe xăng.

Trong điều kiện tuyết, xe bán tải không mặc nhiên vượt trội chỉ vì gầm cao và ngoại hình cứng cáp. Thùng sau nhẹ có thể khiến phân bổ trọng lượng kém, làm giảm độ bám ở cầu sau. Hệ dẫn động 4 bánh có thể cải thiện khả năng bám khi tăng tốc, nhưng không giúp xe phanh hay đánh lái tốt hơn như lốp mùa đông phù hợp. Tương tự, dẫn động 4 bánh toàn thời gian hỗ trợ xe khởi hành trên mặt đường trơn, song không thay thế được bộ lốp đúng điều kiện thời tiết.

Một số niềm tin khác cũng cần được nhìn lại. Màu sơn đỏ nhìn chung không khiến phí bảo hiểm cao hơn, vì các công ty bảo hiểm thường dựa vào loại xe, tuổi xe và hồ sơ lái xe, trong khi màu sơn nguyên bản ít khi là yếu tố tính phí. Châm thêm dầu chỉ giúp nâng mức dầu khi bị thiếu, chứ không loại bỏ dầu cũ đã bẩn và suy giảm chất lượng. Thường xuyên chạy xe đến gần cạn bình có thể làm tăng hao mòn bơm nhiên liệu và kéo cặn bẩn vào hệ thống, còn đảo lốp định kỳ giúp phân bổ mòn đều hơn, duy trì khả năng kiểm soát xe.

Ngay cả mẹo đổ xăng vào buổi sáng để được nhiều nhiên liệu hơn cũng gần như không tạo khác biệt đáng kể trong thực tế. Xăng tại trạm thường được chứa trong bồn ngầm, nơi nhiệt độ ổn định hơn so với không khí bên ngoài, nên mức giãn nở theo nhiệt độ rất nhỏ. Consumer Reports từng ghi nhận chênh lệch 15 độ F chỉ tạo mức lợi khoảng 1%. Với xe cũ, số công tơ mét thấp cũng không luôn đồng nghĩa chất lượng tốt, bởi xe quá ít sử dụng có thể phát sinh vấn đề riêng, nhất là xe diesel thường chạy quãng ngắn dễ gặp trục trặc ở bộ lọc hạt.

Những lầm tưởng này cho thấy kinh nghiệm lái xe cần được cập nhật theo công nghệ. Thay vì áp dụng máy móc các mẹo truyền miệng, tài xế nên ưu tiên sổ tay hướng dẫn của nhà sản xuất, tình trạng thực tế của xe và điều kiện vận hành để giảm chi phí, tăng độ bền và bảo đảm an toàn.

Xem thêm

Cỡ chữ bài viết: