Điểm chung của hai bệnh nhân là không có thói quen kiểm tra sức khỏe định kỳ vì nghĩ rằng bản thân vẫn khỏe mạnh, không có triệu chứng bất thường. Chỉ đến khi xuất hiện một số dấu hiệu tình cờ, họ mới đi khám, nhưng lúc đó bệnh đã ở giai đoạn muộn, khiến khả năng điều trị bằng thuốc gần như không còn hiệu quả, buộc phải can thiệp ngoại khoa.
Trường hợp đầu tiên là bà Đ.T.B (sinh năm 1964, ở Bắc Ninh). Khoảng hai tháng trước, người thân nhận thấy da bà có dấu hiệu vàng sậm bất thường nên khuyên bà đi khám. Tại cơ sở y tế , bà được chẩn đoán viêm gan B thể nặng. Bà B. có tiền sử đái tháo đường 8 năm, đang điều trị bằng insulin 3 năm gần đây.
Sau khi biết mình mắc viêm gan B mạn tính, bà không tuân thủ phác đồ điều trị của bác sĩ mà nghe người quen mách dùng thuốc nam từ lá cây an xoa. Tuy nhiên, bệnh không thuyên giảm. Ba ngày gần đây, bà cảm thấy mệt mỏi, bụng trướng căng, da và mắt vàng sậm nên được chuyển lên Bệnh viện Bệnh Nhiệt đới Trung ương. Tại đây, bà được chẩn đoán xơ gan mất bù, viêm gan B mạn tính và cổ chướng căng.
Theo bác sĩ CKII Nguyễn Văn Tuấn – Phó Trưởng khoa Viêm gan, tình trạng của bà B. đã tiến triển sang giai đoạn xơ gan mất bù, Child-pugh C, suy gan rất nặng (PT 21%, Bilirubin toàn phần >600 μmol/L) nguy cơ tử vong cao nếu không được ghép gan kịp thời.
Trường hợp thứ hai là anh N.H.D (sinh năm 1981, trú tại Hải Phòng). Một tháng trước, khi đến bệnh viện khám do đau chân, anh tranh thủ kiểm tra sức khỏe tổng quát vì đã lâu không đi khám. Kết quả xét nghiệm cho thấy anh nhiễm viêm gan B, men gan và tải lượng virus cao gấp 5 lần so với người bình thường, kèm theo dấu hiệu ứ mật. Chụp cộng hưởng từ phát hiện thêm một khối u gan kích thước 30 x 26mm.
Bác sĩ CKII Nguyễn Nguyên Huyền cho biết, rất may khối u của anh D. được phát hiện ở giai đoạn sớm và nằm tại vị trí thuận lợi, có thể can thiệp phẫu thuật với tiên lượng điều trị khá khả quan.
Hai trường hợp trên chỉ là ví dụ điển hình trong số rất nhiều bệnh nhân viêm gan B phát hiện bệnh muộn do chủ quan, không thăm khám sức khỏe định kỳ – đặc biệt là ở người trẻ tuổi, khi sức khỏe còn tốt và hầu như không có triệu chứng. Viêm gan B là bệnh lý có diễn tiến âm thầm, nhưng nếu không được phát hiện và điều trị kịp thời, có thể gây ra biến chứng nặng nề như xơ gan hoặc ung thư gan.
Theo bác sĩ Nguyễn Văn Tuấn: viêm gan B là căn bệnh âm thầm nhưng hoàn toàn có thể kiểm soát, điều trị hiệu quả nếu được phát hiện sớm. Người dân nên chủ động tầm soát viêm gan B ít nhất một lần mỗi năm, đặc biệt nếu trong gia đình có người từng mắc viêm gan, xơ gan hoặc ung thư gan. Ngay cả khi không có biểu hiện bất thường, cũng không nên chủ quan, vì bệnh thường không có triệu chứng rõ rệt ở giai đoạn đầu.
Đối với những người đã tiêm phòng vắc xin viêm gan B, nên kiểm tra chỉ số kháng thể (anti-HBsAg) để đảm bảo cơ thể có đủ khả năng bảo vệ gan. Còn với người đã được chẩn đoán viêm gan B mạn tính, việc theo dõi định kỳ và tuân thủ điều trị tại các cơ sở y tế chuyên khoa là yếu tố then chốt nhằm ngăn ngừa biến chứng nguy hiểm.
Tầm soát viêm gan B chính là một trong những giải pháp đơn giản, hiệu quả và tiết kiệm nhất để bảo vệ sức khỏe bản thân, gia đình và cộng đồng.
