Singapore chế tạo đồng hồ nguyên tử chính xác nhất thế giới

(CLO) Một nhóm nghiên cứu tại Singapore đã chế tạo đồng hồ nguyên tử sử dụng một ion lutetium duy nhất, với độ chính xác đủ để chỉ sai một giây sau 260 tỷ năm.

Nhóm nghiên cứu thuộc Trung tâm Công nghệ Lượng tử của Đại học Quốc gia Singapore cho biết chiếc đồng hồ có độ chính xác cao hơn khoảng 4 lần so với kỷ lục trước đó do các nhà khoa học Trung Quốc thiết lập.

Kết quả nghiên cứu được công bố trên tạp chí Nature, sau khoảng một thập kỷ phát triển. Công nghệ mới có thể góp phần nâng cao độ chính xác của các hệ thống đo thời gian và hỗ trợ nghiên cứu khả năng định nghĩa lại đơn vị giây trong tương lai.

Đồng hồ cũng có thể được sử dụng để kiểm tra những lý thuyết vật lý cơ bản, trong đó có thuyết tương đối rộng của Albert Einstein, cũng như hỗ trợ nghiên cứu về vật chất tối.

Chiếc đồng hồ sử dụng một ion lutetium duy nhất và chỉ sai một giây sau 260 tỷ năm, lâu hơn gần 20 lần tuổi của vũ trụ. Ảnh: YouTube/Trung tâm Công nghệ Lượng tử
Chiếc đồng hồ sử dụng một ion lutetium duy nhất và chỉ sai một giây sau 260 tỷ năm, lâu hơn gần 20 lần tuổi của vũ trụ. Ảnh: YouTube/Trung tâm Công nghệ Lượng tử

Chiếc đồng hồ sử dụng một ion duy nhất của lutetium, một nguyên tố thuộc nhóm đất hiếm. Các nhà nghiên cứu cho biết độ chính xác của thiết bị cao đến mức nó chỉ sai lệch một giây sau khoảng 260 tỷ năm, gần 20 lần tuổi ước tính của vũ trụ.

Kỷ lục này vượt qua đồng hồ nguyên tử do một nhóm thuộc Viện Hàn lâm Khoa học Trung Quốc phát triển tại Vũ Hán. Nó cũng vượt qua đồng hồ ion nhôm được Viện Tiêu chuẩn và Công nghệ Quốc gia Mỹ công bố năm 2025.

Trưởng nhóm nghiên cứu Murray Barrett cho biết ông chưa thấy có công nghệ nào có thể dễ dàng vượt qua độ ổn định của chiếc đồng hồ này trong tương lai gần. Một trong những lợi thế của lutetium là khả năng ít bị ảnh hưởng bởi thay đổi nhiệt độ và từ trường.

Theo Đại học Quốc gia Singapore, đặc tính này giúp đồng hồ duy trì độ ổn định trong những điều kiện nhiệt độ rất khác nhau, từ môi trường nóng khắc nghiệt đến vùng lạnh giá ở Nam Cực.

Để kiểm tra độ chính xác, nhóm nghiên cứu chế tạo hai đồng hồ lutetium độc lập và cho chúng hoạt động song song. Sau 200 giờ đo, kết quả của hai thiết bị chỉ khác nhau trong phạm vi 5,7 phần trên 10¹⁹. Theo nhóm nghiên cứu, đây là phép so sánh có độ chính xác cao nhất từng được thực hiện giữa hai đồng hồ nguyên tử.

Đồng hồ nguyên tử đóng vai trò quan trọng trong nhiều công nghệ hiện đại. Những thiết bị này sử dụng các chuyển đổi năng lượng của nguyên tử để đo thời gian với độ chính xác cực cao, cung cấp cơ sở cho hệ thống định vị GPS, viễn thông và nhiều công nghệ đồng bộ hóa khác.

Trong lịch sử, con người từng dựa vào chuyển động của Mặt trời, Trái đất và Mặt trăng để xác định thời gian. Đồng hồ cơ học xuất hiện tại châu Âu từ thế kỷ 13 giúp việc đo thời gian không còn phụ thuộc trực tiếp vào quan sát bầu trời.

Ngày nay, các phòng thí nghiệm tại Mỹ, Trung Quốc, châu Âu và Nhật Bản đang phát triển những thế hệ đồng hồ nguyên tử mới, trong đó nhiều thiết bị sử dụng các nguyên tố như strontium và ytterbium.

Nhóm nghiên cứu Singapore cho biết họ có thể là nhóm duy nhất hiện sử dụng lutetium để chế tạo đồng hồ nguyên tử.

Theo ông Barrett, việc phát triển một chiếc đồng hồ nguyên tử không nhất thiết phải cần một nhóm nghiên cứu lớn, nhưng việc bắt đầu dự án đòi hỏi sự hỗ trợ lâu dài và chấp nhận rủi ro trong giai đoạn đầu.

Ông cho rằng dự án cho thấy Singapore có thể cạnh tranh trong nghiên cứu công nghệ cao thông qua việc đầu tư vào những công nghệ nền tảng và phát triển năng lực kỹ thuật.

Bước tiếp theo của nhóm là thu nhỏ hệ thống để tạo ra một phiên bản có thể di chuyển. Mục tiêu là đưa đồng hồ ra khỏi phòng thí nghiệm mà vẫn duy trì mức độ chính xác hiện tại.

Xem thêm

Hàng loạt động đất mạnh trên thế giới trong một ngày: từ Peru, Indonesia đến Trung Quốc

Hàng loạt động đất mạnh trên thế giới trong một ngày: từ Peru, Indonesia đến Trung Quốc

(CLO) Ngày 21/11, hàng loạt trận động đất mạnh xảy ra tại nhiều khu vực trên thế giới, từ Nam Mỹ đến châu Á. Trong đó, Indonesia ghi nhận trận động đất có độ lớn ban đầu lên tới 7,2, trong khi các rung chấn mạnh cũng khiến người dân Peru hoảng sợ và được ghi nhận tại tỉnh Thanh Hải, Trung Quốc.

Hình ảnh sinh vật được cho là Bigfoot trong đoạn phim do Roger Patterson và Robert Gimlin ghi lại tại California, Mỹ, năm 1967. Ảnh: Public Domain

Mỹ công bố hồ sơ về sinh vật bí ẩn ‘quái vật chân to’

(CLO) Bộ Nông nghiệp Mỹ vừa công bố loạt tài liệu lưu trữ liên quan đến "Bigfoot" (quái vật chân to), sinh vật bí ẩn được cho là sống trong những khu rừng Bắc Mỹ. Các hồ sơ hé lộ những cuộc điều tra về dấu chân khổng lồ và những lời kể về sinh vật này từ hơn 80 năm trước.

Bitcoin lao dốc, chạm mức thấp nhất trong hai năm

Bitcoin lao dốc, chạm mức thấp nhất trong hai năm

(CLO) Giá Bitcoin, đồng tiền điện tử lớn nhất thế giới, giảm mạnh xuống mức thấp nhất kể từ tháng 9/2024, trong bối cảnh nhà đầu tư lo ngại về triển vọng của ngành trí tuệ nhân tạo (AI) và những biến động trên thị trường tài chính Mỹ.

Động đất 6,8 độ rung lắc Peru

Động đất 6,8 độ rung lắc Peru

(CLO) Trận động đất mạnh 6,8 độ xảy ra tối 20/11 tại vùng núi Andes, miền trung Peru, khiến người dân ở thủ đô Lima và nhiều khu vực lân cận hoảng loạn sơ tán.

Khoai tây được trồng trong đất mô phỏng điều kiện trên Mặt Trăng tại phòng thí nghiệm của Đại học Bang Oregon, thành phố Corvallis, bang Oregon (Mỹ). Ảnh: Đại học Bang Oregon

Lần đầu trồng thành công khoai tây trên đất mô phỏng Mặt trăng

(CLO) Các nhà khoa học Mỹ đã trồng thành công khoai tây trong đất mô phỏng bề mặt Mặt trăng, với năng suất tương đương khi trồng trên Trái đất. Kết quả nghiên cứu mở ra triển vọng tự sản xuất lương thực cho các phi hành gia trong những sứ mệnh không gian dài ngày.

Chi phí chiến tranh của Mỹ tại Iran vượt 48 tỷ USD

Chi phí chiến tranh của Mỹ tại Iran vượt 48 tỷ USD

(CLO) Lầu Năm Góc xác nhận chi phí chiến dịch quân sự của Mỹ tại Iran đã lên tới 48,3 tỷ USD, chưa tính thiệt hại hạ tầng tại các căn cứ ở Trung Đông. Khoản chi leo thang đang thổi bùng tranh cãi tại Quốc hội Mỹ sau thất bại của đảng Cộng hòa trong cuộc bầu cử giữa nhiệm kỳ vừa qua.

Liên minh châu Âu xác nhận bị tấn công mạng bằng công cụ AI

Liên minh châu Âu xác nhận bị tấn công mạng bằng công cụ AI

(CLO) Liên minh châu Âu (EU) lần đầu tiên ghi nhận một cuộc tấn công mạng sử dụng công cụ AI nhằm vào các cơ quan quản lý của khối. Vụ xâm nhập kéo dài ít nhất 10 ngày, gây gián đoạn nhiều hệ thống nội bộ phục vụ khoảng 40.000 nhân sự tại Brussels nhưng chưa phát hiện dấu hiệu rò rỉ dữ liệu diện rộng.

Cỡ chữ bài viết: