Chiều 27/10, TAND thị xã Phú Mỹ, tỉnh Bà Rịa - Vũng Tàu tuyên trả hồ sơ vụ án hủy hoại rừng phòng hộ trên núi Thị Vải (thị xã Phú Mỹ). Trong 5 bị cáo của vụ án, Trần Quang Minh (48 tuổi, ngụ quận Bình Thạnh, TP.HCM) bị xét xử về tội "Hủy hoại rừng"; Trần Xuân Hướng (sinh 34 tuổi, Trạm trưởng Trạm quản lý bảo vệ rừng Tóc Tiên), Tạ Thanh Tùng (33 tuổi, viên chức quản lý bảo vệ rừng), Lê Văn Sinh (55 tuổi, Trưởng Trạm kiểm lâm địa bàn Núi Dinh - Thị Vải) và Nguyễn Kim Bình (37 tuổi, kiểm lâm viên) bị truy tố cùng tội danh “Thiếu trách nhiệm gây hậu quả nghiêm trọng".
Các bị cáo tại phiên tòa xét xử vụ phá rừng phòng hộ trên núi Thị Vải. Ảnh: N.T
Viện kiểm sát đề nghị Hội đồng xét xử tuyên phạt bị cáo Minh từ 4 - 5 năm tù, các bị cáo còn lại từ 6 - 9 tháng tù với tội danh nêu trên.
Theo cáo trạng của Viện KSND thị xã Phú Mỹ, năm 2019, bị cáo Minh mua hơn 10.000 m2 đất trồng cây lâu năm của ông Châu Văn Thời Hai trên núi Thị Vải (phường Tân Phước). Ông Hai sau đó muốn bán cho Minh số cây rừng trên mảnh đất liền kề với mảnh đất Minh đã mua, giá 300 triệu đồng. Bị cáo Minh chỉ mua một nửa số cây trên đất với giá 150 triệu đồng. Số cây còn lại do người khác mua.
Tháng 11/2020, Minh thuê người đào phá lấy cây trên đất đã mua, san lấp bằng phẳng, đào ao. Người mua số cây còn lại của ông Thời Hai cũng nhờ Minh đốn cây, san gạt đất tạo mặt bằng.
Cáo trạng truy tố bị cáo Minh đã thuê người phá gần 18.000m2 đất rừng phòng hộ đầu nguồn có chức năng chống xói mòn, bảo vệ nguồn nước ngầm do Ban quản lý rừng phòng hộ tỉnh Bà Rịa - Vũng Tàu quản lý, gây thiệt hại 170 triệu đồng.
Việc Minh hủy hoại rừng xảy ra hơn 6 tháng có sự thiếu trách nhiệm của 4 cán bộ kiểm lâm và cán bộ ban quản lý rừng là 4 bị cáo nêu trên.
Luật sư Nguyền Kiều Hưng - bào chữa cho bị cáo Minh cho rằng, căn cứ việc tranh tụng tại phiên tòa và hồ sơ vụ án, phần đất mà Minh bị cáo buộc là huỷ hoại rừng là đất trồng cây ăn quả diện tích 8ha của ông Hai khai hoang từ năm 1983 - 1984. Năm 2002, ông Hai được Nhà nước cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất hơn 5ha trong số 8ha này. Gần 3ha còn lại, ông Thời Hai khai rằng vì không đủ tiền đóng thuế nên chưa xin cấp sổ.
Lời khai của các bị cáo là kiểm lâm viên, viên chức bảo vệ rừng, nhân chứng đều khẳng định, phần diện tích bị cáo buộc là huỷ hoại rừng chỉ toàn là cây ăn trái lâu năm do ông Hai trồng.
Đại diện Ban Quản lý Rừng phòng hộ tỉnh Bà Rịa – Vũng Tàu tại tòa cũng xác nhận, ranh mốc giới rừng 2002 ban hành theo Quyết định 2670/2002 của UBND tỉnh Bà Rịa – Vũng Tàu đang chồng lần lên phần đất của dân, trong đó có phần đất của ông Hai đã bán cho bị cáo Minh.
Luật sư Hưng nhận định vụ án có dấu hiệu bỏ lọt chứng cứ, một số vấn đề chưa làm sáng tỏ nên đề nghị tòa trả hồ sơ để điều tra bổ sung.
Sau gần 1 tuần nghị án, chiều 27/10, HĐXX nhận định quá trình điều tra, khởi tố, truy tố còn nhiều thiếu sót, không thể bổ sung tại tòa. Có dậu hiệu còn có người khác phạm tội. Một số vấn đề cần phải bổ sung số liệu cụ thể. Xuất hiện tình tiết mới cần được điều tra…
Do vậy, Hội đồng xét xử quyết định trả hồ sơ để điều tra bổ sung, yêu cầu đưa Sở Tài nguyên - Môi trường tỉnh vào tham gia tố tụng với tư cách là nguyên đơn dân sự.
Hội đồng xét xử cũng phân tích, cuối tháng 12/2020, Ban Quản lý rừng phòng hộ tỉnh BRVT và Hạt Kiểm lâm thị xã Phú Mỹ làm việc với UBND phường Tân Phước, đề nghị UBND phường Tân Phước hỗ trợ đi kiểm tra hiện trường, xử lý vi phạm, yêu cầu ngừng việc san ủi cải tạo mặt bằng trong vụ hủy hoại rừng trong vụ án này.
Tuy nhiên UBND phường Tân Phước không đi xác minh, không kiểm tra hiện trường. UBND phường yêu cầu 2 đơn vị có văn bản đề nghị UBND thị xã Phú Mỹ chỉ đạo giải quyết, và không thực hiện hành vi công vụ nào khác.
Căn cứ Khoản 3 Điều 2 Quy định số 07/2012/QĐ-TTg ngày 8/12/2012 của Thủ tướng Ban hành một số chính sách tăng cường công tác bảo vệ rừng và quy định tại Khoản 3, 4 Điều 2 Luật Lâm nghiệp năm 2017 quy định trách nhiệm quản lý Nhà nước về Lâm nghiệp của UBND cấp xã. Hội đồng xét xử yêu cầu làm rõ trách nhiệm của Chủ tịch UBND phường Tân Phước và những người có liên quan.
