Dù tốc độ tăng trưởng đầu tư vào năng lượng sạch của Trung Quốc đã giảm xuống còn 7% so với mức 40% của năm 2023 do tình trạng dư thừa công suất, song vẫn ở mức rất cao.
Một trang trại điện gió ở tỉnh Sơn Tây, Trung Quốc. Ảnh: CC BY-SA 4.0
Theo nghiên cứu do Trung tâm Nghiên cứu Năng lượng và Không khí Sạch (CREA) tại Helsinki thực hiện, lĩnh vực năng lượng sạch đã đóng góp 10% vào GDP của Trung Quốc trong năm 2024, tăng từ mức 9% của năm trước.
Mặc dù ngành năng lượng sạch tăng trưởng nhanh gấp ba lần nền kinh tế Trung Quốc, nhưng tỷ lệ đóng góp của nó vào tăng trưởng GDP đã giảm xuống còn 26% vào năm 2024, so với 40% của năm 2023, do sự hạ nhiệt của nền kinh tế xanh.
Nghiên cứu xác định các ngành công nghiệp năng lượng sạch bao gồm xe điện và pin, sản xuất năng lượng tái tạo, phát điện, đường sắt, lưới điện, lưu trữ năng lượng và các giải pháp nâng cao hiệu suất năng lượng.
Sự sụt giảm tỷ lệ đóng góp vào GDP cũng xuất phát từ tình trạng giảm phát và giá thiết bị năng lượng tái tạo, chẳng hạn như tấm pin mặt trời và pin lưu trữ, lao dốc. Tuy nhiên, báo cáo cho biết giá thấp hơn đã giúp đẩy nhanh việc ứng dụng năng lượng tái tạo.
Ngành xe điện (EV) của Trung Quốc tiếp tục là động lực lớn nhất của GDP, với 3 nghìn tỷ nhân dân tệ đến từ sản xuất xe điện và hybrid, cùng với 1,4 nghìn tỷ nhân dân tệ từ đầu tư vào các nhà máy. Cơ sở hạ tầng trạm sạc đóng góp thêm 122 tỷ nhân dân tệ.
Năng lượng mặt trời là lĩnh vực đóng góp lớn thứ hai với 2,8 nghìn tỷ nhân dân tệ, trong đó 1 nghìn tỷ nhân dân tệ liên quan đến đầu tư vào các dự án phát điện. Đầu tư vào sản xuất tấm pin mặt trời mang lại 779 tỷ nhân dân tệ cho GDP, thấp hơn đầu tư vào phát điện do giá tấm pin mặt trời của Trung Quốc đã chạm mức thấp kỷ lục. Xuất khẩu linh kiện và sản xuất điện đóng góp thêm lần lượt 607 tỷ và 386 tỷ nhân dân tệ.
Các nhà nghiên cứu dự báo rằng tốc độ tăng trưởng đầu tư vào năng lượng sạch sẽ tiếp tục mạnh mẽ đến năm 2025, năm cuối cùng trong kế hoạch 5 năm hiện tại của Trung Quốc.
Trung Quốc hiện là nước đầu tư nhiều nhất thế giới vào năng lượng tái tạo, bỏ xa các nền kinh tế khác. Dù vậy, nước này vẫn đang đối mặt với thách thức về sự phụ thuộc vào than đá, khi sản lượng điện từ than vẫn chiếm phần lớn trong cơ cấu năng lượng quốc gia.
Trung Quốc đang tìm cách cân bằng giữa mục tiêu giảm phát thải carbon và đảm bảo an ninh năng lượng trong bối cảnh nhu cầu điện liên tục tăng cao.
Cao Phong (theo CREAm WSJ, SCMP)
