Vàng da nhưng vẫn tiếp tục uống thuốc
ThS.BS Lê Sơn Việt, Khoa Cấp cứu, Bệnh viện Bệnh Nhiệt đới Trung ương, cho biết bệnh nhân L.V.G. (28 tuổi, Sơn La) trước đó không ghi nhận bệnh lý nền đáng chú ý.
Khoảng một tháng trước, nam thanh niên xuất hiện ho nhiều, sốt cao, tức ngực nên đến một cơ sở y tế địa phương thăm khám. Tại đây, bệnh nhân được chẩn đoán theo dõi viêm phổi, chưa loại trừ u phổi và được tư vấn nhập viện để tiếp tục kiểm tra, điều trị.
Tuy nhiên, gia đình không đồng ý cho bệnh nhân nhập viện mà đưa về nhà. Sau đó, người nhà tự mua thuốc nam trên mạng cho anh sử dụng.
Thành phần, nguồn gốc và liều lượng của những sản phẩm này không được xác định rõ.
Khoảng hai tuần sau khi uống thuốc, bệnh nhân bắt đầu mệt mỏi, vàng da. Đây có thể là những dấu hiệu cảnh báo tổn thương gan nhưng anh không đi khám mà tiếp tục sử dụng thuốc thêm nhiều ngày.
Sức khỏe sau đó diễn biến nhanh chóng. Khi xuất hiện rối loạn ý thức rồi hôn mê, gia đình mới đưa bệnh nhân đến cơ sở y tế. Từ đây, anh được chuyển đến Bệnh viện Bệnh Nhiệt đới Trung ương trong tình trạng đặc biệt nghiêm trọng.
Hôn mê sâu, amoniac tăng gấp nhiều lần
Theo BS Việt, thời điểm nhập viện, bệnh nhân đã hôn mê sâu, vàng da rõ, đồng tử giãn và mất phản xạ ánh sáng.
Các xét nghiệm cho thấy chức năng gan suy giảm nghiêm trọng. Bilirubin tăng gần 300 µmol/L, trong khi amoniac (NH3) khoảng 350 µmol/L, cao gấp nhiều lần mức bình thường.
Khi gan suy nặng, khả năng chuyển hóa và đào thải các chất độc bị suy giảm. Amoniac vì thế có thể tích tụ trong máu, tác động lên hệ thần kinh trung ương, góp phần gây bệnh não gan và phù não.
Kết quả chụp CT sọ não cho thấy phù não lan tỏa, các rãnh cuộn não gần như bị xóa, phù hợp với tình trạng phù não nặng.
BS Việt cho biết suy gan cấp không chỉ gây vàng da mà còn có thể dẫn đến rối loạn đông máu, rối loạn chuyển hóa, bệnh não gan và nhanh chóng tiến triển từ lơ mơ đến hôn mê.
Ở những trường hợp nặng, phù não làm tăng áp lực nội sọ, gây tổn thương thần kinh nghiêm trọng và đe dọa trực tiếp tính mạng.
Bệnh nhân được hồi sức tích cực, trong đó có lọc máu và thay huyết tương nhằm hỗ trợ điều trị, loại bỏ một phần các chất độc tích tụ trong máu.
Tuy nhiên, do đến viện khi suy gan và tổn thương não đã tiến triển rất nặng, tiên lượng bệnh nhân rất xấu. Sau ba ngày điều trị tích cực nhưng tình trạng không cải thiện, gia đình xin đưa bệnh nhân về chăm sóc.
Bác sĩ cảnh báo không tự chữa bệnh bằng thuốc trên mạng
Theo BS Việt, bệnh nhân đã xuất hiện dấu hiệu cảnh báo tổn thương gan từ khá sớm. Nếu ngừng sản phẩm nghi ngờ và đến cơ sở y tế kiểm tra chức năng gan ngay khi xuất hiện vàng da, mệt mỏi, tổn thương có thể được phát hiện và xử trí sớm hơn.
Tuy nhiên, người bệnh vẫn tiếp tục sử dụng thuốc cho đến khi rối loạn ý thức và hôn mê sâu.
BS lưu ý những sản phẩm được gọi chung là “thuốc nam”, “thuốc gia truyền” hoặc các chế phẩm mua qua mạng có thể chứa nhiều thành phần khác nhau. Khi không xác định được chính xác thành phần, hàm lượng và nguồn gốc, việc tìm tác nhân gây tổn thương gan cũng như lựa chọn hướng điều trị sẽ gặp nhiều khó khăn.
BS Việt khuyến cáo người dân không tự mua và sử dụng thuốc hoặc các sản phẩm không rõ nguồn gốc, thành phần trên mạng để điều trị bệnh.
Trong quá trình sử dụng thuốc hoặc bất kỳ sản phẩm hỗ trợ nào, nếu xuất hiện các dấu hiệu như mệt mỏi nhiều, chán ăn, buồn nôn, vàng mắt, vàng da, nước tiểu sẫm màu, lơ mơ hoặc thay đổi ý thức, người bệnh cần ngừng sử dụng sản phẩm nghi ngờ và đến cơ sở y tế để được thăm khám, kiểm tra chức năng gan và xử trí kịp thời.
