Ngày 17/11, tại Manila, Philippines, trong khuôn khổ Hội nghị Cấp cao ASEAN lần thứ 49 và các hội nghị Cấp cao liên quan, Thủ tướng Chính phủ Lê Minh Hưng đã cùng Lãnh đạo các nước ASEAN, Trung Quốc, Nhật Bản và Hàn Quốc tham dự Hội nghị Cấp cao ASEAN+3 lần thứ 29.
Củng cố và làm sâu sắc hơn nữa hợp tác ASEAN+3
Tại Hội nghị, các nhà Lãnh đạo đều khẳng định hợp tác ASEAN+3 tiếp tục giữ vai trò then chốt trong tiến trình xây dựng cộng đồng, góp phần thúc đẩy hoà bình và thịnh vượng ở khu vực Đông Á.
Nhìn lại thời gian qua, các nhà Lãnh đạo ghi nhận hợp tác ASEAN+3 đã đạt nhiều kết quả quan trọng, trong đó hợp tác kinh tế, thương mại, đầu tư và tài chính là những lĩnh vực hợp tác trụ cột và động lực chính.
Đáng chú ý, năm 2025, tổng kim ngạch thương mại hai chiều giữa các nước ASEAN+3 đạt 1,4 nghìn tỷ USD, tăng 13,7% so với năm 2024, tổng vốn đầu tư trực tiếp FDI từ ba nước Đông Bắc Á vào ASEAN đạt 44,8 tỷ USD.
Về phương hướng thời gian tới, các nhà Lãnh đạo nhất trí tiếp tục củng cố và làm sâu sắc hơn nữa hợp tác ASEAN+3 thông qua triển khai hiệu quả Kế hoạch công tác ASEAN+3 giai đoạn 2023-2027 và các kế hoạch hợp tác chuyên ngành; thúc đẩy liên kết kinh tế, nâng cao hiệu quả thực thi Hiệp định Đối tác kinh tế toàn diện khu vực (RCEP) và các hiệp định thương mại giữa ASEAN với từng đối tác.
Trong bối cảnh thế giới không ngừng biến động, các nước đều nhấn mạnh vai trò chiến lược của hợp tác ASEAN+3 trong tăng cường khả năng ứng phó với khủng hoảng và các cú sốc từ bên ngoài.
Các nước nhất trí phát huy cơ chế dự trữ gạo khẩn cấp, tăng cường chia sẻ thông tin về an ninh lương thực và đẩy mạnh hợp tác tài chính - tiền tệ, đồng thời mở rộng hợp tác về ứng phó với các thách thức an ninh phi truyền thống, bảo đảm an ninh năng lượng, tăng cường kết nối, thúc đẩy chuyển đổi số, thương mại hàng hải, logistics, chuỗi cung ứng và phát triển nguồn nhân lực đáp ứng yêu cầu trong giai đoạn tới.
Lãnh đạo Trung Quốc, Nhật Bản và Hàn Quốc đều nhấn mạnh tầm quan trọng của hợp tác ASEAN+3, cam kết phối hợp với ASEAN đẩy mạnh triển khai các kế hoạch, sáng kiến đã thống nhất.
Ba trọng tâm đẩy mạnh hơn nữa hợp tác ASEAN+3
Phát biểu tại Hội nghị, Thủ tướng Chính phủ Lê Minh Hưng nhấn mạnh ASEAN+3 cần nâng cao hiệu quả của dự báo và hợp tác để chủ động phòng ngừa, ứng phó với các thách thức đang nổi lên.
Trên tinh thần đó, Thủ tướng Chính phủ đề xuất ba trọng tâm nhằm đẩy mạnh hơn nữa hợp tác ASEAN+3 trong thời gian tới.
Thứ nhất, nâng cao khả năng chống chịu và chủ động phòng ngừa rủi ro của khu vực. Thủ tướng đề nghị tăng cường liên kết kinh tế, thương mại, khai thác hiệu quả các hiệp định đối tác kinh tế và thương mại tự do hiện có, đồng thời tăng cường kết nối, phối hợp liên ngành giữa các lĩnh vực tài chính, năng lượng, lương thực và logistics để hỗ trợ và thuận lợi hóa nguồn cung khi cần thiết.
Cùng với việc triển khai hiệu quả quỹ dự trữ gạo khẩn cấp, Thủ tướng Chính phủ đề nghị xem xét mở rộng hợp tác sang các mặt hàng thiết yếu khác như vật tư nông nghiệp, đồng thời tăng cường phối hợp bảo đảm an ninh năng lượng.
Thứ hai, xây dựng tầm nhìn mới cho hợp tác ASEAN+3 trong giai đoạn mới. Hướng tới kỷ niệm 30 năm thành lập ASEAN+3 vào năm 2027, Thủ tướng đề nghị tiến hành nghiên cứu, xây dựng tầm nhìn mới cho hợp tác ASEAN+3 trong giai đoạn mới, gắn với Tầm nhìn Cộng đồng ASEAN 2045 và đáp ứng tốt hơn nhu cầu phát triển của khu vực.
Thứ ba, phát huy sức mạnh tổng hợp của các khuôn khổ hợp tác khu vực. Thủ tướng đề nghị rà soát, kết nối các sáng kiến ASEAN+3 với hợp tác ASEAN+1, hợp tác ba bên Trung Quốc – Nhật Bản – Hàn Quốc và các khuôn khổ song phương, qua đó phát huy tốt hơn thế mạnh và nguồn lực của từng cơ chế, hướng tới xây dựng một không gian phát triển chung ở Đông Á.
Thủ tướng Chính phủ cũng nhấn mạnh các nước cần kiên trì đối thoại, củng cố lòng tin và giải quyết khác biệt bằng biện pháp hòa bình, trên cơ sở luật pháp quốc tế, trong đó có Hiến chương Liên Hợp Quốc, Công ước của Liên Hợp Quốc về Luật Biển năm 1982 (UNCLOS 1982), Hiệp ước Thân thiện và Hợp tác ở Đông Nam Á (TAC), đồng thời thực hiện các cam kết chung để củng cố môi trường hoà bình, ổn định cho hợp tác và phát triển.