Một báo cáo mới từ Trung tâm An ninh và Công nghệ mới nổi (CSET) của Đại học Georgetown cho biết, Trung Quốc đang có bước tiến táo bạo trong cuộc đua phát triển trí tuệ nhân tạo tổng quát (AGI), loại AI được kỳ vọng sẽ đạt khả năng tư duy và học hỏi như con người.
Điều đáng chú ý là mô hình AGI này có thể được “lập trình” để thấm nhuần các giá trị của Đảng Cộng sản Trung Quốc và có tiềm năng vượt Mỹ trong cuộc cạnh tranh công nghệ quan trọng nhất thế kỷ 21.
Theo báo cáo được công bố hôm 19/5 do chuyên gia phân tích William C. Hannas và hai cộng sự tại CSET thực hiện, thành phố Vũ Hán đang trở thành “giường thử nghiệm” của các viện AI hàng đầu Trung Quốc.
Các tổ chức như Viện Tự động hóa thuộc Viện Hàn lâm Khoa học Trung Quốc, Viện Trí tuệ nhân tạo PKU-Vũ Hán của Đại học Bắc Kinh và tập đoàn Huawei đang triển khai dự án nhằm tích hợp AI vào các doanh nghiệp và đời sống xã hội, với mục tiêu phát triển một hệ thống “mô phỏng xã hội” toàn diện.
Không giống phương Tây, nơi các công ty công nghệ như OpenAI dồn lực vào các mô hình ngôn ngữ lớn (LLM) như ChatGPT, Trung Quốc đang phát triển nhiều hướng đi khác nhau để đạt đến AGI.
Cụ thể, họ thử nghiệm đưa AI vào môi trường thực tế, kết hợp với nghiên cứu khoa học thần kinh, và lập trình để AI học tập các giá trị chính trị do nhà nước định sẵn. Theo Hannas, điều này đồng nghĩa Mỹ đang đứng trước nguy cơ tụt lại phía sau, có thể là mãi mãi.
“Đổ thêm hàng tỷ USD vào trung tâm dữ liệu là chưa đủ. Cần cách tiếp cận mới, khôn ngoan và sáng tạo. Trong khi Mỹ vẫn tin rằng chip và thuật toán là thế mạnh thì Trung Quốc đã phát triển các giải pháp thay thế và đang tài trợ mạnh tay cho nhiều con đường khác nhau dẫn đến AGI”, Hannas đánh giá.
Vũ Hán, trung tâm nghiên cứu công nghệ và giao thông trọng điểm của Trung Quốc, đang trở thành nơi tập trung sức mạnh tính toán khổng lồ với hệ thống điện toán dự kiến đạt công suất 30 exaflop trong năm 2025, vượt xa nhiều trung tâm ở Mỹ.
Thành phố cũng đang nhắm đến việc tích hợp AI vào robot, ô tô, điện thoại, máy chủ và thậm chí cả kính mắt, theo kế hoạch được chính quyền công bố ngày 12/3 vừa rồi.
Cùng lúc đó, vào tháng 5, một tập đoàn Trung Quốc đã phóng 12 vệ tinh đầu tiên thuộc nền tảng AI trên không gian mang tên Star Compute, một phần trong hệ thống siêu máy tính không gian phục vụ cho các ứng dụng trí tuệ nhân tạo.
Một trong những mục tiêu trung tâm của dự án AGI tại Vũ Hán là phát triển mô hình AI "hướng đến giá trị", có thể trở thành công cụ "quản trị xã hội" thông minh.
Theo chuyên gia Valentin Weber từ Hội đồng Quan hệ Đối ngoại Đức, không chỉ cạnh tranh về công nghệ, Trung Quốc còn đang triển khai AI thực tế ở quy mô lớn hơn Mỹ, từ quản lý đô thị đến giám sát dân sự. Điều này giúp Trung Quốc có thể nhanh chóng tích lũy dữ liệu và điều chỉnh các mô hình AI theo nhu cầu của nhà nước, yếu tố có thể tạo nên bước đột phá.
"Trung Quốc hiểu rõ cách Mỹ làm AI. Còn chúng ta thì chỉ biết đủ để lo sợ rằng mình đang bị vượt mặt", Hannas kết luận.
