Ấn tượng điệu múa câu cá trong nghệ thuật hát múa Ải Lao
(CLO) Điệu hát múa Ải Lao là nghi thức truyền thống chỉ diễn ra ở lễ hội Gióng làng Phù Đổng, huyện Gia Lâm, Hà Nội mang tính nhân văn và thể hiện khát vọng hòa bình của người Việt Nam ta.
Theo tìm hiểu, hát múa Ải Lao là một loại hình nghệ thuật dân gian độc nhất vô nhị, mỗi lời hát cất lên đều theo một nhịp trống, nhịp phách vô cùng đặc biệt.
Tại hội Gióng đền Phù Đổng hàng năm (tháng ba Âm lịch), hát múa Ải Lao được coi là một trong những nghi lễ quan trọng và đã trở thành tục lệ của người dân nơi đây dịp Tết đến Xuân về.
Điệu hát múa Ải Lao uyển chuyển, linh hoạt mang đậm nét văn hóa truyền thống dân gian Việt Nam.
Hiện nay, phường Ải Lao đang biểu diễn 14 bài hát là: Lễ trình, Hát thờ đền Thượng, Hát sử, Kéo hội đi đường, Rước hội xuống đồng vào Giá Ngự, Uốn cành, Tre ngà, Hát thờ đền Mẫu, Giải núi, Vào chùa hát thờ, Lập đồn, Lễ tạ, Lên đình Hội Xá, Vào chùa. Hiện các bài hát Ải Lao cổ vẫn được Phường lưu giữ và phát huy.
Nhân vật ông Hoàng Hổ (giữa) và những người trong phường hát Ải Lao là đoàn quân tượng trưng cho đội quân tổng hợp, đã đoàn kết một lòng vùng lên đánh thắng kẻ thù xâm lược.
Theo dân gian truyền miệng, thời Hùng Vương thứ 6, nước Văn Lang khi đó có giặc Ân phương Bắc sang xâm lược, ông Gióng làng Phù Đổng cưỡi ngựa sắt phá cường Ân, khi qua sông Thiên Đức, đám trẻ làng Hội Xá đã buộc trâu bò, đi theo ông Gióng đánh giặc. Trước khi ông Gióng ra trận, đoàn Ải Lao thực hiện nhiệm vụ khám đường (kiểm tra đường, bãi đánh trận). Sau trận thắng của ông Gióng, lễ rước cờ báo tin thắng trận với trời đất và lễ khao quân tổ chức trong không khí rộn rã của lời ca, điệu múa của phường Ải Lao.
Trong đoàn quân đi theo ông Gióng có ông Hoàng Hổ, là một trong những thiên tướng nhà Trời được sai xuống đi theo Thánh Gióng đánh giặc. Thắng giặc rồi, ông Gióng lên đỉnh núi Sóc Sơn, cả người cả ngựa bay về trời. Mẹ ông Gióng không thấy con về, bà buồn rầu, thương nhớ. Đám trẻ trâu được lệnh nhà Vua đã đến bên mẹ Gióng hát múa cho bà vơi đi nỗi buồn. Từ đó có tên phường hát múa Ải Lao.
Theo Nhà nghiên cứu Cao Huy Đính, người đã có nhiều công nghiên cứu về hát múa Ải Lao xác định hai từ Ải Lao theo Hán cổ là buộc trâu bò. Vì vậy, đám trẻ trâu Hội Xá buộc trâu bò theo ông Gióng đánh giặc được gọi là phường Ải Lao.
Tại hội Gióng đền Phù Đổng vào tháng ba âm lịch hàng năm, hát múa Ải Lao được coi là một trong những nghi lễ quan trọng. Ông Hoàng Hổ và phường Ải Lao là đoàn quân tượng trưng cho đội quân tổng hợp, đã đoàn kết một lòng đánh thắng kẻ thù xâm lược.
Ngoài Hội Gióng ở đền Phù Đổng, hiện nay, phường Ải Lao còn biểu diễn ở hội làng Hội Xá (ngày 8 - 9 tháng Hai Âm lịch) và hội làng Đổng Xuyên (ngày 8 tháng Tư Âm lịch). Hát múa Ải Lao gắn liền với Thánh Gióng - một trong Tứ bất tử, cùng với tinh thần chống giặc ngoại xâm của người Việt, góp phần giáo dục thế hệ trẻ về lòng yêu nước.
Người tham gia phường Ải Lao đều phải trai đinh của các giáp, ngoại tộc không được tham gia. Hiện nay, các thành viên của phường Ải Lao đều từ 35 tuổi trở lên, nhiều người trên 60 tuổi. Do đó, phường Ải Lao góp phần bảo tồn, gìn giữ nhiều khía cạnh nghệ thuật như các điệu múa cổ, ca từ cổ và làn điệu cổ truyền lại từ bao đời.
Không khí hát múa Ải Lao tại khuôn viên Bảo tàng Dân tộc học Việt Nam sáng 13/2.
Với giá trị tiêu biểu, Hát múa Ải Lao được Bộ trưởng Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch đưa vào Danh mục di sản văn hóa phi vật thể quốc gia theo Quyết định số 3247/QĐ-BVHTTDL ngày 16/9/2016.
(CLO) Chiều 3/5, ngày khép lại kỳ nghỉ lễ 30/4 - 1/5, nhiều khu đất trống dọc tuyến đường Văn Phú (Hà Nội) trở thành điểm hẹn quen thuộc của nhiều người dân Thủ đô đến vui chơi, thả diều.
(CLO) Giữa nhịp sống hiện đại của Hà Nội, một “góc Tây Bắc thu nhỏ” tái hiện sống động tại Làng Văn hóa - Du lịch các dân tộc Việt Nam mang đến trải nghiệm chân thực về chợ phiên vùng cao, hội tụ sắc màu văn hóa, âm thanh và hương vị đặc trưng của đồng bào dân tộc thiểu số.
(CLO) Nhân kỷ niệm 72 năm Chiến thắng Điện Biên Phủ (7/5/1954 - 7/5/2026), Bảo tàng Chiến thắng Điện Biên Phủ đã tổ chức triển lãm mỹ thuật với chủ đề “Từ ký họa chiến trường đến sắc màu đương đại”.
(CLO) Ngày 3/5, UBND tỉnh Khánh Hòa cho biết địa phương sẽ đăng cai Ngày hội Văn hóa dân tộc Chăm lần thứ 6 năm 2026, quy mô cấp quốc gia với sự tham gia của 7 tỉnh, thành.
(CLO) Ngày 3/5 (tức 17/3 âm lịch), tại Khu du lịch sinh thái Tràng An thuộc Quần thể danh thắng Tràng An, phường Tây Hoa Lư, tỉnh Ninh Bình, Lễ hội Tràng An năm 2026 với chủ đề “Tràng An - Mạch nguồn linh khí” đã chính thức được khai mạc.
(CLO) Di tích lịch sử văn hóa cấp quốc gia đền An Lạc sẽ được tỉnh Thanh Hóa đầu tư gần 2,9 tỷ đồng tu bổ, bảo tồn tối đa các yếu tố gốc của nhà Tiền đường.
(CLO) Nghệ sĩ piano Lưu Hồng Quang sẽ trở về Việt Nam để thực hiện chương trình độc tấu đặc biệt mang tên “Thanh âm vượt tầng”, diễn ra lúc 20h ngày 8/5 tại Học viện Âm nhạc quốc gia Việt Nam (Hà Nội).
(CLO) Mới đây, tại Làng Văn hóa - Du lịch các dân tộc Việt Nam, lễ cúng thần rừng (Hấu đoong) của đồng bào người Giáy, tỉnh Lai Châu đã được tái hiện chân thực trong không gian gần gũi với thiên nhiên, thu hút nhiều người dân và du khách đến tham quan.
(CLO) Sự trỗi dậy của dòng phim kinh dị Việt gần đây là minh chứng cho sức mạnh của chất liệu bản địa khi được khai thác dưới lăng kính điện ảnh hiện đại.
(CLO) Ngày 1/5, (tức 15/3 âm lịch), tại sân khấu bến thuyền Tam Cốc thuộc Khu du lịch Tam Cốc - Bích Động, Đảng ủy - HĐND - UBND - Ủy ban Mặt trận Tổ quốc Việt Nam phường Nam Hoa Lư, tỉnh Ninh Bình chính thức tổ chức khai mạc Lễ hội truyền thống đền Thái Vi năm 2026, nhằm tưởng nhớ và tri ân công đức to lớn của các bậc tiên đế, tiền nhân.
(CLO) Trong không gian se lạnh đặc trưng của vùng đất Măng Đen đại ngàn, hàng nghìn người dân và du khách đã được thưởng thức màn trình diễn đậm sắc màu văn hóa bản địa.
(CLO) Trong hai ngày 1-2/5, tại Khu du lịch Tam Cốc -Bích Động, phường Nam Hoa Lư, tỉnh Ninh Bình diễn ra sự kiện văn hóa du lịch “Đông A Khải Hoàn 2026”, thu hút đông đảo người dân và du khách tham gia, trải nghiệm.